ခင္ပြန္းႀကီး(၁၀)ပါး ကန္ေတာ့ခန္း
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မုိးညွင္းသိဂီၤေက်ာင္းတိုက္ ပုိင္းေလာ့ဆရာေတာ္ အရွင္ေဇယ်ပ႑ိတ ေဟာၾကားေသာ “ခင္ပြန္းႀကီးဆယ္ပါး ကန္ေတာ့ခန္း” တရားေတာ္ျဖစ္ပါတယ္။ သူေတာ္ေကာင္း တရားမ်ား နာယူမွတ္သား က်င့္ၾကံအား ထုတ္ၾက၍ မိမိတုိ႔ လိုရာပန္းတုိင္ကုိ ရရန္၊ ေရာက္ႏုိင္ၾကပါေစ။
အခ်ိန္တုိင္းေတြးေနရင္း ဘ၀ေျပာင္းေနသည္
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မုိးညွင္းသိဂီၤေက်ာင္းတိုက္ ပုိင္းေလာ့ဆရာေတာ္ အရွင္ေဇယ်ပ႑ိတ ေဟာၾကားေသာ “အခ်ိန္တုိင္းေတြးေနရင္း ဘ၀ေျပာင္းေနသည္” တရားေတာ္ျဖစ္ပါတယ္။ သူေတာ္ေကာင္း တရားမ်ား နာယူမွတ္သား က်င့္ၾကံအား ထုတ္ၾက၍ မိမိတုိ႔ လိုရာပန္းတုိင္ကုိ ရရွိခံစားႏိုင္ၾကပါေစ။
တရားေတာ္ကုိ ကူးယူနာၾကားႏုိင္ပါရန္။
တရားေတာ္ကုိ ကူးယူနာၾကားႏုိင္ပါရန္။
အနိစၥ
အနိစၥ(မၿမဲမရွိျခင္း)၊ ဒုကၡ(ဆင္းရဲျခင္း)၊ အနတၱ(ငါမဟုတ္)
အနိစၥဆိုတာ ပရမတၳ (တကယ့္အမွန္တရား)တရား ျဖစ္ပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ အေရးႀကီးတဲ့ ေဒသနာျဖစ္ေနေတာ့ နားလည္ဖို႔ ခက္ေပမယ့္ နားလည္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမယ့္ တရားလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီတရားကို နားလည္ သေဘာေပါက္တယ္ဆိုရင္ နားလည္တဲ့ အတိုင္းအတာနဲ႔ အညီအမွ် ခ်မ္းသာသုခ ရရွိႏိုင္ပါတယ္။ အနိစၥဆိုတဲ့ စကားဟာ အဓိပၸာယ္ ေလးနက္ေပမယ့္ ျမန္မာေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးၿပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။ အနိစၥရဲ့ အေျခခံက်တဲ့ အဓိပၸာယ္ကို သက္ရွိသက္မဲ့ အရာအားလုံး အၿမဲမျပတ္ ျဖစ္လုိက္ခ်ဳပ္လိုက္ တေ႐ြ႕ေ႐ြ႕ ေျပာင္းလဲေနျခင္းလို႔ ဖြင့္ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ေဖာက္ျပန္ ေျပာင္းလဲ တတ္တဲ့သေဘာ၊ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္လို႔ ျဖစ္ေပၚလာၿပီး အေၾကာင္း မညီညြတ္ေတာ့ ပ်က္သုဥ္းသြားတဲ့အခါ ဘာရယ္လို႔ လက္ဆုပ္လက္ကိုင္ ျပစရာမရွိတဲ့သေဘာ၊ အခိုက္အတန္႔သာ တည္ၿမဲေနႏိုင္တဲ့သေဘာ၊ ျဖစ္ၿပီးပ်က္တတ္တဲ့ သေဘာ၊ အခ်ိန္ၾကာၾကာ ျဖစ္တည္မေနႏိုင္တဲ့သေဘာေတြကို အနိစၥလို႔ ေခၚပါတယ္။ အသက္ရွင္ရာကေန ေသဆုံးသြားတာမ်ဳိး၊ ပစၥည္းတစ္ခု အေကာင္းပကတိကေန ကြဲပ်က္သြားတာမ်ဳိး အေကာင္းဘက္ကေန အဆိုးဘက္ ေျပာင္းလဲသြားတာ တစ္ခုတည္းကိုပဲ အနိစၥလို႔ေခၚရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘ၀သစ္ တစ္ခု ေမြးဖြားျဖစ္တည္လာတာမ်ဳိး၊ အပ်က္ အစီးကို ျပန္လည္ျပင္ဆင္ႏိုင္တာမ်ဳိး ေတြဟာလည္း ေ႐ြ႕ရွားေျပာင္းလဲမႈ အမ်ိဳးအစားေတြ ျဖစ္ေနေတာ့ အနိစၥသေဘာေတြပါပဲ။ အရွင္းဆုံး ေျပာရရင္ သက္ရွိသက္မဲ့ အရာရာဟာ အနိစၥပါပဲ။ ဒီသေဘာကိုပဲ ဘုရားရွင္က သေဗၺ သခၤါရာ အနိစၥာ လို႔ ေဟာေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ သခၤါရတရား အားလုံးဟာ အနိစၥ သေဘာေတြျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုလိုတာပါ။
သခၤါရဆိုတာကေတာ့ အျပဳျပင္ခံတရားေတြ၊ ဖန္တီးထားတဲ့ အရာေတြျဖစ္ပါတယ္။ ကံတရားက ဖန္တီးလိုက္တဲ့ ဘ၀အမ်ိဳးမ်ဳိးနဲ႔ လူဖန္တီးတဲ့အရာ၊ ဥတုေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ အရာေတြဟာ သခၤါရတရားေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေတြဟာ အနိစၥတရားေတြသာျဖစ္ပါတယ္။ ကံဖန္တီးတဲ့ ဘ၀ဟာ အၿမဲမျပတ္ ေျပာင္လဲေ႐ြ႕ ရွားေနပါတယ္။ ႏုပ်ိဳရာကေနအိုမင္းလာပါတယ္။ အဆင္ေျပရာကေန အဆင္မေျပတဲ့ဘက္ ေျပာင္းလဲတာလဲ ရွိပါတယ္။ ငိုရာကေန ၿပဳံးရတာလဲ ရွိပါတယ္။ ဆုံလိုက္ကြဲလိုက္၊ ေပ်ာ္လိုက္ငိုလိုက္၊ ေအာင္လိုက္ ႐ႈံးလိုက္ အျမဲပဲေျပာင္းလဲေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာစကားမွာေတာ့ ကြယ္လြန္အနိစၥေရာက္တယ္ဆိုၿပီး အနိစၥကို ေသျခင္းတရား အျဖစ္ပဲ အမ်ားအားျဖင့္ ရည္ညြန္းေလ့ရွိၾကပါတယ္။ (အားလံုကိုမ ေျပာဆုိပါဘူး)။ အနိစၥသေဘာ ကိစၥေခ်ာလို႔လည္း နေဘကာရံနဲ႔ စာသံပါပါေျပာ ေလ့ရွိၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ အနိစၥဆိုတာ ေသျခင္းတရား တစ္ခုတည္းကိုပဲ ဆိုလိုတာ မဟုတ္ဘူးလို႔ နားလည္ၾကရပါမယ္။ မတည္ၿမဲတဲ့ အနိစၥ သေဘာကို သိထားတယ္ဆိုရင္ ကိုယ္ေရာစိတ္ပါ သက္သာရာ ရႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္ဆင္းရဲ၊ စိတ္ဆင္းရဲ ျဖစ္ရတာဟာ အဆိုးေလာကဓံ (သို႔) အဆင္မေျပမႈေတြနဲ႔ ၾကံဳေတြ႔ရတဲ့အတြက္ ေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ အဆိုးေလာကဓံ ဆိုတာဟာလည္း ဘ၀ဖြဲ႔စည္းမႈ အစိတ္အပိုင္းမ်ားစြာထဲက တစ္စိတ္ တစ္ပိုင္းသာ ျဖစ္ေနေတာ့ သူလည္းအနိစၥပဲ၊ ၾကာရွည္ မတည္ႏိုင္ဘူးလို႔ သေဘာပိုက္လိုက္ႏိုင္ရင္ သက္သာရာ ရႏိုင္ပါတယ္။ တစ္မ်ဳိးေျပာရရင္ ဒုကၡေရာက္ရတယ္၊ ကိုယ္စိတ္ ဆင္းရဲရတယ္ဆိုတဲ့ (ဒုကၡသစၥာ)ဟာ မသိမႈ (အ၀ိဇၨာ)ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာရတာပါ။
ထို႔ေၾကာင့္ သိမႈ(၀ိဇၨာ) ျဖစ္ေအာင္ေနထုိင္က်င့္ႀကံသြားရပါမယ္။ ယခုစာေရး ေနေသာသူ သည္ အၿမဲတမ္း မျပတ္ေရးႏိုင္ေနမည္ မဟုတ္ပါ။ စာဖတ္ေနေသာသူသည္လည္း အၿမဲဖတ္ေနႏိုင္ မည္မဟုတ္ေပ။ ထုိသို႔မၿမဲေသာ သေဘာကိုပင္ သိေနရပါမည္။ ထိုသေဘာသည္ပင္ အနိစၥျဖစ္ပါတယ္။ အေၾကာင္းအရာ တစ္ခုကို တင္ျပပါရေစ။ မုန္တိုင္းဒဏ္ေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားရေသာ အရာမ်ား၊ သတၱ၀ါမ်ားသည္လည္း အနိစၥတရားပင္ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခုအခ်ိန္မွာ မပ်က္စီးႏိုင္ဘူးဟု ထင္ထားေသာ္လည္း ပ်က္စီးသြားၾကေသာအခါ မ်ားစြာပူးေဆြးေသာက ေရာက္ၾကရပါတယ္။ (မိမိတုိ႔သည္လည္း အခ်ိန္မေရြး၊ ေနရာမေရြး ပ်က္စီးသြားႏိုင္သည္ကုိ သတိသံေ၀ဂရၾကပါေစ)။ တကယ္ေတာ့ မိမိသည္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ တရားတုိ႔ေပၚ တြင္ ဉာဏ္ႏွင့္ယွဥ္ေသာ အသိျဖင့္ သိၿပီး၊ ပ်က္စီးသြားေသာ အရာမ်ားေပၚတြင္ တဏွာႏွင့္ ယွဥ္ေသာစိတ္ႏွင့္ ပူေဆြးေသာက မျဖစ္ရန္ အနိစၥတရားကို သိေနဖို႔လို အပ္ပါတယ္။
ဤသို႔ျဖင့္ အနိစၥသဘာ၀ကို ဘာမွမသိလိုက္ဘဲ အနိစၥဒဏ္ခ်က္ကို ဘုမသိဘမ သိေခါင္းငုံ႔ခံေနရတာမ်ဳိး၊ ဘ၀အဆက္ဆက္ ဒုကၡသံသရာ လည္ေနရတာမ်ဳိး မျဖစ္ရေအာင္ ဒုကၡဇာတ္သိမ္းသည္အထိ အနိစၥသဘာ၀ကို ကိုယ့္ဥာဏ္အေလ်ာက္ သုံးသပ္ဆင္ျခင္သင့္ပါတယ္။
စာဖတ္သူမ်ားအားလံုး စိတ္၏ခ်မ္းသာျခင္း၊ ကုိယ္၏က်န္းမာျခင္းႏွင့္ ျပည့္စံုၿပီး ဒုကၡခပ္သိမ္း ကင္းၿငိမ္းရာကုိ ရႏုိင္၊ ေရာက္ႏိုင္သည့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ…
အနိစၥဆိုတာ ပရမတၳ (တကယ့္အမွန္တရား)တရား ျဖစ္ပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ အေရးႀကီးတဲ့ ေဒသနာျဖစ္ေနေတာ့ နားလည္ဖို႔ ခက္ေပမယ့္ နားလည္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမယ့္ တရားလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒီတရားကို နားလည္ သေဘာေပါက္တယ္ဆိုရင္ နားလည္တဲ့ အတိုင္းအတာနဲ႔ အညီအမွ် ခ်မ္းသာသုခ ရရွိႏိုင္ပါတယ္။ အနိစၥဆိုတဲ့ စကားဟာ အဓိပၸာယ္ ေလးနက္ေပမယ့္ ျမန္မာေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးၿပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။ အနိစၥရဲ့ အေျခခံက်တဲ့ အဓိပၸာယ္ကို သက္ရွိသက္မဲ့ အရာအားလုံး အၿမဲမျပတ္ ျဖစ္လုိက္ခ်ဳပ္လိုက္ တေ႐ြ႕ေ႐ြ႕ ေျပာင္းလဲေနျခင္းလို႔ ဖြင့္ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ေဖာက္ျပန္ ေျပာင္းလဲ တတ္တဲ့သေဘာ၊ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္လို႔ ျဖစ္ေပၚလာၿပီး အေၾကာင္း မညီညြတ္ေတာ့ ပ်က္သုဥ္းသြားတဲ့အခါ ဘာရယ္လို႔ လက္ဆုပ္လက္ကိုင္ ျပစရာမရွိတဲ့သေဘာ၊ အခိုက္အတန္႔သာ တည္ၿမဲေနႏိုင္တဲ့သေဘာ၊ ျဖစ္ၿပီးပ်က္တတ္တဲ့ သေဘာ၊ အခ်ိန္ၾကာၾကာ ျဖစ္တည္မေနႏိုင္တဲ့သေဘာေတြကို အနိစၥလို႔ ေခၚပါတယ္။ အသက္ရွင္ရာကေန ေသဆုံးသြားတာမ်ဳိး၊ ပစၥည္းတစ္ခု အေကာင္းပကတိကေန ကြဲပ်က္သြားတာမ်ဳိး အေကာင္းဘက္ကေန အဆိုးဘက္ ေျပာင္းလဲသြားတာ တစ္ခုတည္းကိုပဲ အနိစၥလို႔ေခၚရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘ၀သစ္ တစ္ခု ေမြးဖြားျဖစ္တည္လာတာမ်ဳိး၊ အပ်က္ အစီးကို ျပန္လည္ျပင္ဆင္ႏိုင္တာမ်ဳိး ေတြဟာလည္း ေ႐ြ႕ရွားေျပာင္းလဲမႈ အမ်ိဳးအစားေတြ ျဖစ္ေနေတာ့ အနိစၥသေဘာေတြပါပဲ။ အရွင္းဆုံး ေျပာရရင္ သက္ရွိသက္မဲ့ အရာရာဟာ အနိစၥပါပဲ။ ဒီသေဘာကိုပဲ ဘုရားရွင္က သေဗၺ သခၤါရာ အနိစၥာ လို႔ ေဟာေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ သခၤါရတရား အားလုံးဟာ အနိစၥ သေဘာေတြျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုလိုတာပါ။
သခၤါရဆိုတာကေတာ့ အျပဳျပင္ခံတရားေတြ၊ ဖန္တီးထားတဲ့ အရာေတြျဖစ္ပါတယ္။ ကံတရားက ဖန္တီးလိုက္တဲ့ ဘ၀အမ်ိဳးမ်ဳိးနဲ႔ လူဖန္တီးတဲ့အရာ၊ ဥတုေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ အရာေတြဟာ သခၤါရတရားေတြျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေတြဟာ အနိစၥတရားေတြသာျဖစ္ပါတယ္။ ကံဖန္တီးတဲ့ ဘ၀ဟာ အၿမဲမျပတ္ ေျပာင္လဲေ႐ြ႕ ရွားေနပါတယ္။ ႏုပ်ိဳရာကေနအိုမင္းလာပါတယ္။ အဆင္ေျပရာကေန အဆင္မေျပတဲ့ဘက္ ေျပာင္းလဲတာလဲ ရွိပါတယ္။ ငိုရာကေန ၿပဳံးရတာလဲ ရွိပါတယ္။ ဆုံလိုက္ကြဲလိုက္၊ ေပ်ာ္လိုက္ငိုလိုက္၊ ေအာင္လိုက္ ႐ႈံးလိုက္ အျမဲပဲေျပာင္းလဲေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာစကားမွာေတာ့ ကြယ္လြန္အနိစၥေရာက္တယ္ဆိုၿပီး အနိစၥကို ေသျခင္းတရား အျဖစ္ပဲ အမ်ားအားျဖင့္ ရည္ညြန္းေလ့ရွိၾကပါတယ္။ (အားလံုကိုမ ေျပာဆုိပါဘူး)။ အနိစၥသေဘာ ကိစၥေခ်ာလို႔လည္း နေဘကာရံနဲ႔ စာသံပါပါေျပာ ေလ့ရွိၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ အနိစၥဆိုတာ ေသျခင္းတရား တစ္ခုတည္းကိုပဲ ဆိုလိုတာ မဟုတ္ဘူးလို႔ နားလည္ၾကရပါမယ္။ မတည္ၿမဲတဲ့ အနိစၥ သေဘာကို သိထားတယ္ဆိုရင္ ကိုယ္ေရာစိတ္ပါ သက္သာရာ ရႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္ဆင္းရဲ၊ စိတ္ဆင္းရဲ ျဖစ္ရတာဟာ အဆိုးေလာကဓံ (သို႔) အဆင္မေျပမႈေတြနဲ႔ ၾကံဳေတြ႔ရတဲ့အတြက္ ေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ အဆိုးေလာကဓံ ဆိုတာဟာလည္း ဘ၀ဖြဲ႔စည္းမႈ အစိတ္အပိုင္းမ်ားစြာထဲက တစ္စိတ္ တစ္ပိုင္းသာ ျဖစ္ေနေတာ့ သူလည္းအနိစၥပဲ၊ ၾကာရွည္ မတည္ႏိုင္ဘူးလို႔ သေဘာပိုက္လိုက္ႏိုင္ရင္ သက္သာရာ ရႏိုင္ပါတယ္။ တစ္မ်ဳိးေျပာရရင္ ဒုကၡေရာက္ရတယ္၊ ကိုယ္စိတ္ ဆင္းရဲရတယ္ဆိုတဲ့ (ဒုကၡသစၥာ)ဟာ မသိမႈ (အ၀ိဇၨာ)ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာရတာပါ။
ထို႔ေၾကာင့္ သိမႈ(၀ိဇၨာ) ျဖစ္ေအာင္ေနထုိင္က်င့္ႀကံသြားရပါမယ္။ ယခုစာေရး ေနေသာသူ သည္ အၿမဲတမ္း မျပတ္ေရးႏိုင္ေနမည္ မဟုတ္ပါ။ စာဖတ္ေနေသာသူသည္လည္း အၿမဲဖတ္ေနႏိုင္ မည္မဟုတ္ေပ။ ထုိသို႔မၿမဲေသာ သေဘာကိုပင္ သိေနရပါမည္။ ထိုသေဘာသည္ပင္ အနိစၥျဖစ္ပါတယ္။ အေၾကာင္းအရာ တစ္ခုကို တင္ျပပါရေစ။ မုန္တိုင္းဒဏ္ေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားရေသာ အရာမ်ား၊ သတၱ၀ါမ်ားသည္လည္း အနိစၥတရားပင္ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခုအခ်ိန္မွာ မပ်က္စီးႏိုင္ဘူးဟု ထင္ထားေသာ္လည္း ပ်က္စီးသြားၾကေသာအခါ မ်ားစြာပူးေဆြးေသာက ေရာက္ၾကရပါတယ္။ (မိမိတုိ႔သည္လည္း အခ်ိန္မေရြး၊ ေနရာမေရြး ပ်က္စီးသြားႏိုင္သည္ကုိ သတိသံေ၀ဂရၾကပါေစ)။ တကယ္ေတာ့ မိမိသည္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ တရားတုိ႔ေပၚ တြင္ ဉာဏ္ႏွင့္ယွဥ္ေသာ အသိျဖင့္ သိၿပီး၊ ပ်က္စီးသြားေသာ အရာမ်ားေပၚတြင္ တဏွာႏွင့္ ယွဥ္ေသာစိတ္ႏွင့္ ပူေဆြးေသာက မျဖစ္ရန္ အနိစၥတရားကို သိေနဖို႔လို အပ္ပါတယ္။
ဤသို႔ျဖင့္ အနိစၥသဘာ၀ကို ဘာမွမသိလိုက္ဘဲ အနိစၥဒဏ္ခ်က္ကို ဘုမသိဘမ သိေခါင္းငုံ႔ခံေနရတာမ်ဳိး၊ ဘ၀အဆက္ဆက္ ဒုကၡသံသရာ လည္ေနရတာမ်ဳိး မျဖစ္ရေအာင္ ဒုကၡဇာတ္သိမ္းသည္အထိ အနိစၥသဘာ၀ကို ကိုယ့္ဥာဏ္အေလ်ာက္ သုံးသပ္ဆင္ျခင္သင့္ပါတယ္။
စာဖတ္သူမ်ားအားလံုး စိတ္၏ခ်မ္းသာျခင္း၊ ကုိယ္၏က်န္းမာျခင္းႏွင့္ ျပည့္စံုၿပီး ဒုကၡခပ္သိမ္း ကင္းၿငိမ္းရာကုိ ရႏုိင္၊ ေရာက္ႏိုင္သည့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ…
သာသနာနဲ႔ သာသနာျပဳ
သာသနာက ပရိယတၱိသာသနာ၊ ပဋိပတၱိသာသနာ၊ ပဋိေ၀ဓသာသနာလို႔ သံုးရပ္ရွိတယ္။ တစ္နည္း သီလသာသနာ၊ သမာဓိသာသနာ၊ ပညာသာသနာလို႔ သံုးရပ္ရွိတယ္။ တစ္နည္း ယထာပရာဓသာသနာ၊ ယထာႏုေလာမသာသနာ၊ ယထာဓမၼသာသနာလို႔ သံုးရပ္ရွိတယ္။
ပရိယတၱိသာသနာဆိုတာ ဘုရားေဟာ ထားခဲ့တဲ့ ပိဋကတ္သံုးပံု၊ နိကာယ္ငါးရပ္ဆိုတဲ့ ပိဋကတ္စာေပေတြကို သင္ယူျခင္း၊ ေလ့လာျခင္း၊ မွတ္သားျခင္း၊ သင္ၾကားပို႔ခ်ျခင္း၊ ေဟာေျပာျခင္း၊ ႏႈတ္ငံုေဆာင္ထားျခင္း တို႔ကိုေခၚတယ္။
ပဋိပတၱိသာသနာဆိုတာကေတာ့ ဘုရားေဟာထား၊ ဆံုးမထားတဲ့ တရားေတာ္အတုိင္း လိုက္နာက်င့္ႀကံ၊ အားထုတ္ျခင္းကိုေခၚတယ္။ ပဋိေ၀ဓသာသနာ ဆိုတာကေတာ့ အပတ္တကုတ္က်င့္ႀကံ အားထုတ္လို႔ မဂ္ဖိုလ္ နိဗၺာန္တရားေတြကို ထိုးထြင္း သိျခင္းပဲ။
သီလသာသနာဆိုတာ လူေတြမွာ ငါးပါး သီလ၊ ရွစ္ပါးသီလ။ ရဟန္းေတာ္ေတြမွာ ၂၂၇ သြယ္ ရွိတဲ့ သိကၡာပုဒ္သီလေတြကို ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ လိုက္နာျခင္းပဲ။ သမာဓိသာသနာဆိုတာ ဘုရားရွိခိုးျခင္း၊ ဂုဏ္ေတာ္ပြားျခင္း၊ ပုတီးစိတ္ျခင္းစတဲ့ စိတ္ေအးၿငိမ္းေၾကာင္း၊ စိတ္တည္ၿငိမ္ေၾကာင္း သမာဓိလုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ျခင္းပဲ။ ပညာသာသနာ ဆိုတာကေတာ့ ၀ိပႆနာအလုပ္ကိုအားထုတ္လို႔ ႐ုပ္နာမ္ကိုသိျခင္း၊ အနိစၥ၊ ဒုကၡ၊ အနတၱကိုျမင္ျခင္း၊ မဂ္ဖိုလ္နိဗၺာန္ကို သိျမင္ျခင္းပဲ။
ယထာပရာဓသာသနာဆိုတာ အျပစ္ရွိတဲ့ သတၱ၀ါေတြ အျပစ္အားေလ်ာ္စြာ ဆံုးမထားတဲ့ ၀ိနည္းပိဋကတ္ကိုေခၚတာ။ ယထာႏုေလာမ သာသနာဆိုတာ သတၱ၀ါေတြရဲ႕ အလိုဆႏၵ အဇၥ်ာသယ၊ ကိန္း၀ပ္ေနတဲ့ အႏုသယအားေလ်ာ္စြာ ေဟာၾကားဆံုးမထားတဲ့ သုတၱန္ပိဋကတ္ကိုေခၚတာ။ ယထာဓမၼသာသနာဆိုတာ ႐ုပ္အစုအေ၀း၊ နာမ္အစုအေ၀း၊ ႐ုပ္အပံု နာမ္အပံုမွ်သာရွိတဲ့ ဒီခႏၶာႀကီးကို ငါ၊ ငါလို႔ထင္မွတ္ေနတဲ့ သတၱ၀ါ ေတြကို ႐ုပ္အစု အေ၀း၊ နာမ္အစုအေ၀း၊ ႐ုပ္အပံု နာမ္အပံုမွ်သာရွိ ပါလားလို႔ထင္ေအာင္ျမင္ေအာင္ ဆံုးမ၊ ေဟာၾကားထားတဲ့ အဘိဓမၼာပိဋကတ္ကိုေခၚတာ။
တစ္ခြန္းတည္းၿခံဳေျပာရရင္ေတာ့ သာသနာဆိုတာ ဘုရားရွင္ရဲ႕အဆံုးအမစကားေတာ္၊ မိန္႔ခြန္းေတာ္၊ ႏႈတ္ခပတ္ေတာ္၊ ပညတ္ေတာ္ပါပဲ။
သာသနာျပဳတယ္ဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရဟာ ဒီေခတ္ထဲမွာ ေဖာေဖာသီသီ လိႈင္လိႈင္ႀကီးကို သံုးစြဲ ေနၾကတာပဲ။ ဘုရားဖူး သာသနာျပဳအဖြဲ႕တဲ့။ ဘုရားဖူးရင္း လိပ္ဥတူးရင္းဆိုတာလို အမ်ားစုဟာ ဘုရားဖူး နာမည္ခံၿပီး အေပ်ာ္အပါးထြက္ၾကတာ မ်ားတာပါ။ အလုပ္ေတြ၊ တာ၀န္ေတြနဲ႔ ဖိအားေတြမ်ားေတာ့ စိတ္ထြက္ေပါက္တစ္ခု အေနနဲ႔ ဘုရားဖူးနာမည္ခံၿပီး လြပ္လပ္မႈတစ္ခု ရွာၾကတာ၊ ခံစားၾကတာ မ်ားတာပါ။
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ေတာင္ၿမိဳ႕၊ မဟာဂႏၶာ႐ံုဆရာေတာ္ဘုရားက သာသနာဆိုတာ အေဆာက္ အဦးကို ေခၚတာ မဟုတ္ဘူးလို႔ မိန္႔ခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္ သာသနာဆိုတာ ဘုရားမဟုတ္ဘူး။ ေစတီမဟုတ္ဘူး၊ ပုထိုးမဟုတ္ဘူး။ ေက်ာင္းမဟုတ္ဘူး။ ကန္မဟုတ္ဘူး။ သာသနာဆိုတာ ဘုရား အဆံုးအမကိုေခၚတာ။
ဘုရားတည္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ သူတို႔ကိုယ္ သူတို႔ သာသနာျပဳလိုင္းတဲ့။ သာသနာျပဳပုဂၢိဳလ္တဲ့။ မဟာဂႏၶာ႐ံုဆရာေတာ္ဘုရားရဲ႕အလိုဆိုရင္ ဟုတ္၊ မဟုတ္ စဥ္းစားၾကည့္ေပ့ါ။ ဘုရားမရွိတဲ့အရပ္မွာ ဘုရားတည္ တာေကာင္းပါတယ္။ ဘုရားရွိၿပီးသား အရပ္မွာေတာ့ ေနာက္ထပ္အသစ္တည္ဖို႔မလိုပါဘူး။ ဘုရားထက္အေရး ႀကီးတာေတြ အမ်ားႀကီးရွိ ပါေသးတယ္။
ကိုယ့္ဖေယာင္းတိုင္မွာ မီးေတာက္ မရွိဘဲ တျခားဖေယာင္းတိုင္ကို မီးကူးေပးလို႔ မရဘူး။ ဒီလိုပဲ.. ကိုယ့္သႏၶာန္မွာ သာသနာ မရွိဘဲ သူမ်ားကို သာသနာျပဳလို႔မရဘူး။ သာသနာျပဳတယ္ဆိုတာ လူတုိင္းနဲ႔ တန္တာ မွတ္လို႔။
ႏိုင္ငံရပ္ျခား သာသနာျပဳထြက္ၾကတယ္။ ေကာင္းပါတယ္။ ပ႑ိတာရာမ ဆရာေတာ္ဘုရား ကေတာ့ သာသနာျပဳဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရႀကီးဟာ ႀကီး က်ယ္လြန္းလို႔ မသံုးရဘူး။ ျပည္ပသြားတာ ဓမၼဒူတခရီးလို႔ပဲ အမည္တပ္တယ္။
ပရိယတၱိမူလကံ သာသနံ လို႔ ဋီကာ ဆရာတို႔မိန္႔ဆိုၾကတယ္။ သာသနာရဲ႕အေျခခံ ေရေသာက္ျမစ္ဟာ ပရိယတၱိပဲ။ ဒါေၾကာင့္ နံပါတ္တစ္ သာသနာျပဳပုဂၢိဳလ္စစ္စစ္ဟာ စာခ်ပုဂၢိဳလ္ပဲ။ ဒီေနာက္မွာေတာ့ တရားေဟာ၊ တရားျပပုဂၢိဳလ္ေတြေပ့ါ။
ပရိယတၱိက ေရကန္ႀကီးရဲ႕ ကန္ေဘာင္နဲ႔တူတယ္။ ပဋိပတၱိက ေရကန္ထဲက ေရေတြနဲ႔တူတယ္။ ပဋိေ၀ဓက ေရကန္ထဲက ပြင့္္ေနတဲ့ၾကာမ်ိဳး ငါးပါးနဲ႔တူတယ္။ ပရိယတၱိ ကန္ေဘာင္ခိုင္မွ၊ ေကာင္းမွ၊ လံုၿခံဳမွ၊ ပဋိပတၱိေရေတြ ၾကာရွည္တည္တံ႔ႏိုင္တယ္။ ပဋိပတၱိေရေတြ ၾကည္ၾကည္လင္လင္ သန္႔သန္႔ရွင္းရွင္း တည္ရွိမွ ပဋိေ၀ဓ ၾကာပန္းတို႔ပြင့္လန္းႏိုင္တယ္။
ဓမၼပိယဆရာေတာ္
အရွင္သံ၀ရာလကၤာရ
ပရိယတၱိသာသနာဆိုတာ ဘုရားေဟာ ထားခဲ့တဲ့ ပိဋကတ္သံုးပံု၊ နိကာယ္ငါးရပ္ဆိုတဲ့ ပိဋကတ္စာေပေတြကို သင္ယူျခင္း၊ ေလ့လာျခင္း၊ မွတ္သားျခင္း၊ သင္ၾကားပို႔ခ်ျခင္း၊ ေဟာေျပာျခင္း၊ ႏႈတ္ငံုေဆာင္ထားျခင္း တို႔ကိုေခၚတယ္။
ပဋိပတၱိသာသနာဆိုတာကေတာ့ ဘုရားေဟာထား၊ ဆံုးမထားတဲ့ တရားေတာ္အတုိင္း လိုက္နာက်င့္ႀကံ၊ အားထုတ္ျခင္းကိုေခၚတယ္။ ပဋိေ၀ဓသာသနာ ဆိုတာကေတာ့ အပတ္တကုတ္က်င့္ႀကံ အားထုတ္လို႔ မဂ္ဖိုလ္ နိဗၺာန္တရားေတြကို ထိုးထြင္း သိျခင္းပဲ။
သီလသာသနာဆိုတာ လူေတြမွာ ငါးပါး သီလ၊ ရွစ္ပါးသီလ။ ရဟန္းေတာ္ေတြမွာ ၂၂၇ သြယ္ ရွိတဲ့ သိကၡာပုဒ္သီလေတြကို ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ လိုက္နာျခင္းပဲ။ သမာဓိသာသနာဆိုတာ ဘုရားရွိခိုးျခင္း၊ ဂုဏ္ေတာ္ပြားျခင္း၊ ပုတီးစိတ္ျခင္းစတဲ့ စိတ္ေအးၿငိမ္းေၾကာင္း၊ စိတ္တည္ၿငိမ္ေၾကာင္း သမာဓိလုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ျခင္းပဲ။ ပညာသာသနာ ဆိုတာကေတာ့ ၀ိပႆနာအလုပ္ကိုအားထုတ္လို႔ ႐ုပ္နာမ္ကိုသိျခင္း၊ အနိစၥ၊ ဒုကၡ၊ အနတၱကိုျမင္ျခင္း၊ မဂ္ဖိုလ္နိဗၺာန္ကို သိျမင္ျခင္းပဲ။
ယထာပရာဓသာသနာဆိုတာ အျပစ္ရွိတဲ့ သတၱ၀ါေတြ အျပစ္အားေလ်ာ္စြာ ဆံုးမထားတဲ့ ၀ိနည္းပိဋကတ္ကိုေခၚတာ။ ယထာႏုေလာမ သာသနာဆိုတာ သတၱ၀ါေတြရဲ႕ အလိုဆႏၵ အဇၥ်ာသယ၊ ကိန္း၀ပ္ေနတဲ့ အႏုသယအားေလ်ာ္စြာ ေဟာၾကားဆံုးမထားတဲ့ သုတၱန္ပိဋကတ္ကိုေခၚတာ။ ယထာဓမၼသာသနာဆိုတာ ႐ုပ္အစုအေ၀း၊ နာမ္အစုအေ၀း၊ ႐ုပ္အပံု နာမ္အပံုမွ်သာရွိတဲ့ ဒီခႏၶာႀကီးကို ငါ၊ ငါလို႔ထင္မွတ္ေနတဲ့ သတၱ၀ါ ေတြကို ႐ုပ္အစု အေ၀း၊ နာမ္အစုအေ၀း၊ ႐ုပ္အပံု နာမ္အပံုမွ်သာရွိ ပါလားလို႔ထင္ေအာင္ျမင္ေအာင္ ဆံုးမ၊ ေဟာၾကားထားတဲ့ အဘိဓမၼာပိဋကတ္ကိုေခၚတာ။
တစ္ခြန္းတည္းၿခံဳေျပာရရင္ေတာ့ သာသနာဆိုတာ ဘုရားရွင္ရဲ႕အဆံုးအမစကားေတာ္၊ မိန္႔ခြန္းေတာ္၊ ႏႈတ္ခပတ္ေတာ္၊ ပညတ္ေတာ္ပါပဲ။
သာသနာျပဳတယ္ဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရဟာ ဒီေခတ္ထဲမွာ ေဖာေဖာသီသီ လိႈင္လိႈင္ႀကီးကို သံုးစြဲ ေနၾကတာပဲ။ ဘုရားဖူး သာသနာျပဳအဖြဲ႕တဲ့။ ဘုရားဖူးရင္း လိပ္ဥတူးရင္းဆိုတာလို အမ်ားစုဟာ ဘုရားဖူး နာမည္ခံၿပီး အေပ်ာ္အပါးထြက္ၾကတာ မ်ားတာပါ။ အလုပ္ေတြ၊ တာ၀န္ေတြနဲ႔ ဖိအားေတြမ်ားေတာ့ စိတ္ထြက္ေပါက္တစ္ခု အေနနဲ႔ ဘုရားဖူးနာမည္ခံၿပီး လြပ္လပ္မႈတစ္ခု ရွာၾကတာ၊ ခံစားၾကတာ မ်ားတာပါ။
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ေတာင္ၿမိဳ႕၊ မဟာဂႏၶာ႐ံုဆရာေတာ္ဘုရားက သာသနာဆိုတာ အေဆာက္ အဦးကို ေခၚတာ မဟုတ္ဘူးလို႔ မိန္႔ခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္ သာသနာဆိုတာ ဘုရားမဟုတ္ဘူး။ ေစတီမဟုတ္ဘူး၊ ပုထိုးမဟုတ္ဘူး။ ေက်ာင္းမဟုတ္ဘူး။ ကန္မဟုတ္ဘူး။ သာသနာဆိုတာ ဘုရား အဆံုးအမကိုေခၚတာ။
ဘုရားတည္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ သူတို႔ကိုယ္ သူတို႔ သာသနာျပဳလိုင္းတဲ့။ သာသနာျပဳပုဂၢိဳလ္တဲ့။ မဟာဂႏၶာ႐ံုဆရာေတာ္ဘုရားရဲ႕အလိုဆိုရင္ ဟုတ္၊ မဟုတ္ စဥ္းစားၾကည့္ေပ့ါ။ ဘုရားမရွိတဲ့အရပ္မွာ ဘုရားတည္ တာေကာင္းပါတယ္။ ဘုရားရွိၿပီးသား အရပ္မွာေတာ့ ေနာက္ထပ္အသစ္တည္ဖို႔မလိုပါဘူး။ ဘုရားထက္အေရး ႀကီးတာေတြ အမ်ားႀကီးရွိ ပါေသးတယ္။
ကိုယ့္ဖေယာင္းတိုင္မွာ မီးေတာက္ မရွိဘဲ တျခားဖေယာင္းတိုင္ကို မီးကူးေပးလို႔ မရဘူး။ ဒီလိုပဲ.. ကိုယ့္သႏၶာန္မွာ သာသနာ မရွိဘဲ သူမ်ားကို သာသနာျပဳလို႔မရဘူး။ သာသနာျပဳတယ္ဆိုတာ လူတုိင္းနဲ႔ တန္တာ မွတ္လို႔။
ႏိုင္ငံရပ္ျခား သာသနာျပဳထြက္ၾကတယ္။ ေကာင္းပါတယ္။ ပ႑ိတာရာမ ဆရာေတာ္ဘုရား ကေတာ့ သာသနာျပဳဆိုတဲ့ ေ၀ါဟာရႀကီးဟာ ႀကီး က်ယ္လြန္းလို႔ မသံုးရဘူး။ ျပည္ပသြားတာ ဓမၼဒူတခရီးလို႔ပဲ အမည္တပ္တယ္။
ပရိယတၱိမူလကံ သာသနံ လို႔ ဋီကာ ဆရာတို႔မိန္႔ဆိုၾကတယ္။ သာသနာရဲ႕အေျခခံ ေရေသာက္ျမစ္ဟာ ပရိယတၱိပဲ။ ဒါေၾကာင့္ နံပါတ္တစ္ သာသနာျပဳပုဂၢိဳလ္စစ္စစ္ဟာ စာခ်ပုဂၢိဳလ္ပဲ။ ဒီေနာက္မွာေတာ့ တရားေဟာ၊ တရားျပပုဂၢိဳလ္ေတြေပ့ါ။
ပရိယတၱိက ေရကန္ႀကီးရဲ႕ ကန္ေဘာင္နဲ႔တူတယ္။ ပဋိပတၱိက ေရကန္ထဲက ေရေတြနဲ႔တူတယ္။ ပဋိေ၀ဓက ေရကန္ထဲက ပြင့္္ေနတဲ့ၾကာမ်ိဳး ငါးပါးနဲ႔တူတယ္။ ပရိယတၱိ ကန္ေဘာင္ခိုင္မွ၊ ေကာင္းမွ၊ လံုၿခံဳမွ၊ ပဋိပတၱိေရေတြ ၾကာရွည္တည္တံ႔ႏိုင္တယ္။ ပဋိပတၱိေရေတြ ၾကည္ၾကည္လင္လင္ သန္႔သန္႔ရွင္းရွင္း တည္ရွိမွ ပဋိေ၀ဓ ၾကာပန္းတို႔ပြင့္လန္းႏိုင္တယ္။
ဓမၼပိယဆရာေတာ္
အရွင္သံ၀ရာလကၤာရ
အကဲ့ရဲ႕မလြတ္ေသာေလာက
လူေလာက သေဘာကိုၾကည့္ရလွ်င္ ေလာကၾကီးအတြင္း ျဖစ္တည္က်င္လည္ေနၾကမႈ၊ ရုန္းကန္ေနရမႈ၊ ၾကိဳးစားေဆာက္တည္ေနရမႈ စေသာ ဘ၀ေနထိုင္ေရးအတြက္ ျပဳလုပ္ေန ၾကရသည္ကို ေတြးၾကည့္လွ်င္ပင္ ေတြ႔ျမင္ႏုိင္ပါတယ္။ ဘ၀တစ္ခုရလာရျခင္းသည္ အေၾကာင္း တရားမ်ား ရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္ အက်ိဳးတရား ခႏၶာကိုရလာ ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ အေၾကာင္း တရားမရွိလွ်င္ အက်ိဳးတရားခႏၶာလည္း မျဖစ္ေပၚလာႏုိင္ပါ။ ထို႔အတြက္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔၊ စာဖတ္သူတုိ႔ ရရွိေနေသာအက်ိဳးတရား ခႏၶာမွ လြတ္ေျမာက္ရာလမ္းကို ရွာၾကရပါမယ္။ အတိတ္ကာလက သမုဒယသစၥာ (ဆင္းရဲျဖစ္ေၾကာင္း အမွန္တရား)။ တဏွာ၊ ေလာဘ (ပယ္သတ္ရမည့္တရား) မ်ားကိုျပဳလုပ္ခဲ့၍ ယခုကာလတြင္ ဒုကၡသစၥာ (ဆင္းရဲ ျခင္းအမွန္တရား)။ ျဖစ္-ဒုကၡ၊ ပ်က္-ဒုကၡ (ပိုင္းျခားသိရမည့္တရား) ကိုရရွိ လာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ အတိတ္က မသိမႈ (အ၀ိဇၨာ)၊ လိုခ်င္တပ္မက္မႈ (တဏွာ) ဦးေဆာင္ခဲ့သျဖင့္ ယခုတိုင္ သံသရာရွည္ေနျခင္းပါ။ ယခုအခ်ိန္မွာေတာ့ သံသရာမွ လြတ္ေျမာက္ေၾကာင္း တရားမ်ားကိုသာက်င့္ၾကံ အားထုတ္သင့္ပါၿပီ။ ေလာကတြင္ ေနထုိင္ရသ၍ ေလာကဓံရွစ္ပါး (လာဘ္ရျခင္း၊ မရျခင္း။ အေျခြရံရွိျခင္း၊ မရွိျခင္း။ ကဲ့ရဲ႕ျခင္း၊ ခ်ီးမြမ္းျခင္း။ ေကာင္က်ိဳးခ်မ္းသာ ခံစားရျခင္း၊ မေကာင္းက်ိဳးခံစားရျခင္း)ႏွင့္ လည္းၾကံဳေတြ႕ ေနရမည္မွာ မလြဲေပ။
ေလာကၾကီးမွာ မည္သည့္ အေၾကာင္းႏွင့္ျဖစ္ေစ အကဲ့ရဲ႕မလြတ္ႏုိင္ဟု ဘုရွားရွင္က ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ ထုိေၾကာင့္ မိမိတုိ႔ ကဲ့ရဲ႕ျခင္းဆုိသည့္ ေလာကဓံႏွင့္ ၾကံဳလာရသည္ ရွိခဲ့ေသာ္ ရန္တံု႔မျပန္မိေစရန္ သတိရွိရပါမယ္။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ေဇတ၀န္ေက်ာင္းေတာ္တြင္ သီတင္းသုံးေတာ္မူစဥ္ တစ္ေန႔၌ အတုလ ဥပါသကာ ေခါင္းေဆာင္ေသာ သူ၏အေပါင္းအေဖာ္ ငါးရာတုိ႔သည္ တရားနာရန္ ေရာက္လာၾကပါတယ္။ ေရွးဦးစြာ အရွင္ေရ၀တ ထံခ်ဥ္းကပ္ ၾကပါတယ္။ အရွင္ေရ၀တသည္ အနည္းငယ္ ႏႈတ္ဆက္စကားေျပာၿပီး တိတ္ဆိတ္စြာ တရားထိုင္ေနေလရာ အရွင္သာရိပုတၱရာထံ သြားၾကပါတယ္။ အရွင္သာရိပုတၱရာက ခက္ခဲနက္နဲေသာ အဘိဓမၼာတရားသေဘာမ်ားကို က်ယ္၀န္းစြာ ေဟာေျပာရာ ၿငီးေငြ႔လာၿပီး သင့္ေတာ္ေသာ တရားကို နာယူမည္ဟုဆံုးျဖတ္၍ အရွင္အာနႏၵာထံ သြားၾကျပန္တယ္။ အရွင္အာနႏၵာက အေျခခံတရားမ်ား၏ လိုရင္းသေဘာတုိ႔ကို တိုတိုတုတ္တုတ္ ေဟာေျပာရာ နားမရွင္းျဖစ္ၾကျပန္တယ္။ ထုိ႔ေနာက္ ျမတ္စြာဘုရား၏ ေရွ႕ေမွာက္သို႔သြားေရာက္ၾကၿပီး ေလွ်ာက္ထားၾကျပန္တယ္။ “အရွင္ဘုရား အရွင္ေရ၀တက တရားမေဟာပါ၊ သူ႔ဘာသာ ႏႈတ္ဆိတ္ေနပါတယ္။ အရွင္သာရိပုတၱရာက က်ယ္၀န္းစြာေဟာ၍ ၿငီးေငြ႔ၾကရပါတယ္။ အရွင္အာနႏၵာ တရားေဟာပံုမွာ တုိတိုက်ဥ္းက်ဥ္းျဖစ္၍ နားလည္ရန္ခက္ပါတယ္။ ဘယ္တရားႏွင့္မွ အဆင္မေျပ၍ အရွင္ဘုရားထံ တရားနာရန္ လာေရာက္ၾကပါတယ္” ဟုေလွ်ာက္ထားရာ ဘုရားရွင္က ေအာက္ပါအတုိင္း ေဟာေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။
“အုိ…အတုလ ကဲ့ရဲ႕ျခင္းသည္ ေရွးရိုးအစဥ္လာေပတည္း။ ဤကဲ့ရဲ႕ျခင္းသည္ ယခုမွျဖစ္သည္မဟုတ္။ ဆိတ္ဆိတ္ေနသူကိုလည္း ကဲ့ရဲ႕ကုန္၏။ မ်ားစြာေျပာေဟာ သူကုိလည္း ကဲ့ရဲ႕ကုန္၏။ ႏိႈင္းခ်ိန္၍ ေျပာေသာသူကိုလည္း ကဲ့ရဲ႕ကုန္၏။ ေလာက၌ အကဲ့ရဲ႕လြတ္ေသာသူမည္သည္ မရွိေပ”
ေလာကလူမ်ား၊ စိတ္အထာကား၊ စကားမ်ားလွ်င္ အျပစ္တင္၏။ နည္းလွ်င္ကဲ့ရဲ႕၊ ရွုံ႕ခ်မဲ့၏။ မခ်ဲ႕လိုရင္းသင့္ရံုရွင္းလည္း၊ စိတ္တြင္မၾကိဳက္၊ ကဲ့ရဲ႕လိုက္၏။ ႏွစ္ၿခိဳက္မႈကြာ၊ ဘာပဲျမင္ျမင္၊ အျပစ္တင္သည္၊ ဤလွ်င္လူ႔သေဘာေပတည္း။
(ေကာဓ၀ဂ္၊ အတုလဥပါသကာ၀တၳဳ)၊
က်ေနာ္တုိ႔ ေလာကမွာ ျဖစ္လာၾကတဲ့ လူသားေတြ အားလံုး ေလာကဓံရွစ္ပါး ရွိသည့္ အနက္ ခုႏွစ္ပါးသည္ လူတုိင္းမခံစားၾကရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကဲ့ရဲ႕ျခင္းကုိေတာ့ လူတုိင္းခံၾကရစၿမဲပါ။ ဒါေၾကာင့္ပဲ ဘုရားရွင္က ေလာကမွာ အကဲ့ရဲ႕လြတ္ေသာသူ မရွိဟု မိန္႕ဆုိခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ေကာင္းတာ လုပ္တာပဲျဖစ္ပေစ အကဲ့ရဲ႕လြတ္ျခင္း မရွိပါေလ။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ေရႊဟသၤာဆရာေတာ္ႀကီးက “အမ်ားအက်ိဳး၊ ရြက္သယ္ပိ္ုးက၊ ခႏိုးခနဲ႔၊ ဆိုကဲ့ရဲ႕လည္း၊ မဖဲ့မေစာင္း၊ ကိုယ့္လမ္းေၾကာင္းကုိ၊ စိတ္ေကာင္းႏွင့္ယွဥ္၊ ေရွးရႈႏွင္ေလာ့။” ဟု ဆံုးမစကား ဆုိခဲ့ပါတယ္။
ထုိဆံုမစကားမ်ားကုိ မွတ္သာနာယူၿပီး မိမိတုိ႔ေနၾကရတဲ့ ဘ၀တခုဆုိတဲ့ အခ်ိန္တုိကာလေလးမွာ ၾကံဳေတြ႕ေနတဲ့ ေလာကဓံတရားကုိ ေကာင္းစြာရင္ဆုိင္ ႏိုင္ၾကပါေစ။
စိတ္၏ ေအးခ်မ္းမႈကုိ ရရွိခံစားႏုိင္သည့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ…
မွတ္ခ်က္။ ။အရင္ကေရးခဲ့ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားကုိ ျပန္လည္တင္ျပျခင္းပါ။
ေလာကၾကီးမွာ မည္သည့္ အေၾကာင္းႏွင့္ျဖစ္ေစ အကဲ့ရဲ႕မလြတ္ႏုိင္ဟု ဘုရွားရွင္က ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ ထုိေၾကာင့္ မိမိတုိ႔ ကဲ့ရဲ႕ျခင္းဆုိသည့္ ေလာကဓံႏွင့္ ၾကံဳလာရသည္ ရွိခဲ့ေသာ္ ရန္တံု႔မျပန္မိေစရန္ သတိရွိရပါမယ္။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ေဇတ၀န္ေက်ာင္းေတာ္တြင္ သီတင္းသုံးေတာ္မူစဥ္ တစ္ေန႔၌ အတုလ ဥပါသကာ ေခါင္းေဆာင္ေသာ သူ၏အေပါင္းအေဖာ္ ငါးရာတုိ႔သည္ တရားနာရန္ ေရာက္လာၾကပါတယ္။ ေရွးဦးစြာ အရွင္ေရ၀တ ထံခ်ဥ္းကပ္ ၾကပါတယ္။ အရွင္ေရ၀တသည္ အနည္းငယ္ ႏႈတ္ဆက္စကားေျပာၿပီး တိတ္ဆိတ္စြာ တရားထိုင္ေနေလရာ အရွင္သာရိပုတၱရာထံ သြားၾကပါတယ္။ အရွင္သာရိပုတၱရာက ခက္ခဲနက္နဲေသာ အဘိဓမၼာတရားသေဘာမ်ားကို က်ယ္၀န္းစြာ ေဟာေျပာရာ ၿငီးေငြ႔လာၿပီး သင့္ေတာ္ေသာ တရားကို နာယူမည္ဟုဆံုးျဖတ္၍ အရွင္အာနႏၵာထံ သြားၾကျပန္တယ္။ အရွင္အာနႏၵာက အေျခခံတရားမ်ား၏ လိုရင္းသေဘာတုိ႔ကို တိုတိုတုတ္တုတ္ ေဟာေျပာရာ နားမရွင္းျဖစ္ၾကျပန္တယ္။ ထုိ႔ေနာက္ ျမတ္စြာဘုရား၏ ေရွ႕ေမွာက္သို႔သြားေရာက္ၾကၿပီး ေလွ်ာက္ထားၾကျပန္တယ္။ “အရွင္ဘုရား အရွင္ေရ၀တက တရားမေဟာပါ၊ သူ႔ဘာသာ ႏႈတ္ဆိတ္ေနပါတယ္။ အရွင္သာရိပုတၱရာက က်ယ္၀န္းစြာေဟာ၍ ၿငီးေငြ႔ၾကရပါတယ္။ အရွင္အာနႏၵာ တရားေဟာပံုမွာ တုိတိုက်ဥ္းက်ဥ္းျဖစ္၍ နားလည္ရန္ခက္ပါတယ္။ ဘယ္တရားႏွင့္မွ အဆင္မေျပ၍ အရွင္ဘုရားထံ တရားနာရန္ လာေရာက္ၾကပါတယ္” ဟုေလွ်ာက္ထားရာ ဘုရားရွင္က ေအာက္ပါအတုိင္း ေဟာေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။
“အုိ…အတုလ ကဲ့ရဲ႕ျခင္းသည္ ေရွးရိုးအစဥ္လာေပတည္း။ ဤကဲ့ရဲ႕ျခင္းသည္ ယခုမွျဖစ္သည္မဟုတ္။ ဆိတ္ဆိတ္ေနသူကိုလည္း ကဲ့ရဲ႕ကုန္၏။ မ်ားစြာေျပာေဟာ သူကုိလည္း ကဲ့ရဲ႕ကုန္၏။ ႏိႈင္းခ်ိန္၍ ေျပာေသာသူကိုလည္း ကဲ့ရဲ႕ကုန္၏။ ေလာက၌ အကဲ့ရဲ႕လြတ္ေသာသူမည္သည္ မရွိေပ”
ေလာကလူမ်ား၊ စိတ္အထာကား၊ စကားမ်ားလွ်င္ အျပစ္တင္၏။ နည္းလွ်င္ကဲ့ရဲ႕၊ ရွုံ႕ခ်မဲ့၏။ မခ်ဲ႕လိုရင္းသင့္ရံုရွင္းလည္း၊ စိတ္တြင္မၾကိဳက္၊ ကဲ့ရဲ႕လိုက္၏။ ႏွစ္ၿခိဳက္မႈကြာ၊ ဘာပဲျမင္ျမင္၊ အျပစ္တင္သည္၊ ဤလွ်င္လူ႔သေဘာေပတည္း။
(ေကာဓ၀ဂ္၊ အတုလဥပါသကာ၀တၳဳ)၊
က်ေနာ္တုိ႔ ေလာကမွာ ျဖစ္လာၾကတဲ့ လူသားေတြ အားလံုး ေလာကဓံရွစ္ပါး ရွိသည့္ အနက္ ခုႏွစ္ပါးသည္ လူတုိင္းမခံစားၾကရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကဲ့ရဲ႕ျခင္းကုိေတာ့ လူတုိင္းခံၾကရစၿမဲပါ။ ဒါေၾကာင့္ပဲ ဘုရားရွင္က ေလာကမွာ အကဲ့ရဲ႕လြတ္ေသာသူ မရွိဟု မိန္႕ဆုိခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ေကာင္းတာ လုပ္တာပဲျဖစ္ပေစ အကဲ့ရဲ႕လြတ္ျခင္း မရွိပါေလ။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ေရႊဟသၤာဆရာေတာ္ႀကီးက “အမ်ားအက်ိဳး၊ ရြက္သယ္ပိ္ုးက၊ ခႏိုးခနဲ႔၊ ဆိုကဲ့ရဲ႕လည္း၊ မဖဲ့မေစာင္း၊ ကိုယ့္လမ္းေၾကာင္းကုိ၊ စိတ္ေကာင္းႏွင့္ယွဥ္၊ ေရွးရႈႏွင္ေလာ့။” ဟု ဆံုးမစကား ဆုိခဲ့ပါတယ္။
ထုိဆံုမစကားမ်ားကုိ မွတ္သာနာယူၿပီး မိမိတုိ႔ေနၾကရတဲ့ ဘ၀တခုဆုိတဲ့ အခ်ိန္တုိကာလေလးမွာ ၾကံဳေတြ႕ေနတဲ့ ေလာကဓံတရားကုိ ေကာင္းစြာရင္ဆုိင္ ႏိုင္ၾကပါေစ။
စိတ္၏ ေအးခ်မ္းမႈကုိ ရရွိခံစားႏုိင္သည့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ…
မွတ္ခ်က္။ ။အရင္ကေရးခဲ့ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားကုိ ျပန္လည္တင္ျပျခင္းပါ။
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မုိးကုတ္ဆရာေတာ္ ဘုရားႀကီး၏ ဓမၼသံေ၀ဂႏွင့္ ၾသ၀ါဒ ကထာမ်ား၊
၁။ ျဖစ္ပ်က္မွန္သမွ် သခၤါရ၊ ဒုကၡသစၥာမွတ္၊ ျဖစ္ပ်က္မႈတြင္၊ ငါေကာင္ထင္၊ ခင္မင္သမုဒယမွတ္၊ ႐ုပ္နာမ္အား လံုး၊ ျဖစ္ပ်က္သုဥ္း၊ ခ်ဳပ္ဆံုးနိဗၺာန္မွတ္၊ ခ်ဳပ္ဆံုးမႈတြင္၊ ဉာဏ္သက္၀င္၊ သိျမင္မဂ္ဟုမွတ္။
၂။ ယံုၾကည္က်န္းမာ၊ စိတ္ေျဖာင့္စြာျဖင့္၊ လြန္စြာအားထုတ္၊ နာမ္ႏွင့္႐ုပ္ကုိ၊ ျဖစ္ခ်ဳပ္ဉာဏ္ျမင္၊ ဤငါးအင္၊ မွန္ပင္ မဂ္ရေၾကာင္း။
၃။ မစြန္႔ကာမ၊ ဆရာမရွိ၊ ၀ိရိယေလ်ာ့၊ အားအင္ေပ်ာ့ကာ၊ လြန္စြာယူမွား၊ ဤငါးပါး၊ တရားမဂ္ဖိုလ္၊ ေ၀းေလသ တည္း။
၄။ သူေတာ္ဆည္းကပ္၊ ျမတ္တရားနာ၊ ေလ်ာ္စြာအက်င့္၊ မဂ္ဖုိလ္ခြင့္၊ ရလင့္ဧကန္သာ။
၅။ ငါသည္ မုခ် ေသရမည္၊ အခ်ိန္ပိုင္းသာ လိုေတာ့သည္။
၆။ သစၥာေလးပါးဆုိတာ သမုဒယသစၥာ၊ ဒုကၡသစၥာ၊ မဂၢသစၥာ၊ နိေရာဓသစၥာ။
၇။ ရခဲတဲ့ ဘ၀ကေလးမွာ အလကား အခ်ိန္ေတြ မျဖဳန္းလိုက္ပါနဲ႔။
၈။ နားက တရားနာပါ၊ ဉာဏ္က ခႏၶာလွည့္ပါ။
၉။ တရားနာတာသည္ မိမိအေရး၊ တရားအားထုတ္တာသည္ မိမိအေရး။
၁၀။ နားႀကီးႀကီးနဲ႔ တရားနာပါ။
၁၁။ ၀ိပႆနာ နားမထုတ္ဘဲနဲ႔ ေန႔ေရႊ႕ ရက္ေရႊ႕ ေရႊ႕ေနတာသည္ ဉာဏ္က မဦးဘဲနဲ႔ အေသဦးသြားရင္ ကိုယ့္အတြက္ “နာ” မည္။
၁၂။ ၀ိပႆနာ အားထုတ္တဲ့ အခါမွာ ကိေလသာ ၾကားမခိုေစနဲ႔။
၁၃။ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ဆုိတာ စာထဲမွာ ရွိတာမဟုတ္ဘူး၊ မိမိခႏၶာထဲမွာ ရွိတဲ့တရား။
၁၄။ မိမိခႏၶာထဲမွာရွိတဲ့ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ကုိ မိမိဉာဏ္နဲ႔ ရွင္းေအာင္လုပ္ပါ။
၁၅။ စာ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ သိတာသည္ သညာသိ၊ ခႏၶာ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ သိတာကမွ ပညာသိ။
၁၆။ သညာသိႏွင့္ နိဗၺာန္မေရာက္ႏိုင္ပါ။ ပညာသိနဲ႔မွ နိဗၺာန္ေရာက္ႏုိင္မည္။
၁၇။ ေရွ႕ေနာက္ ခြဲတတ္ပါေစ။ မိမိအေရးက ေရွ႕ထား၊ သားေရး၊ သမီးေရး၊ စီးပြားေရးက ေနာက္ထား။
၁၈။ ဘ၀ကူးေကာင္းေအာင္ မလုပ္ပါႏွင့္၊ ဘ၀ခ်ဳပ္ၿငိမ္း ႐ုပ္သိမ္းေအာင္လုပ္ပါ။
၁၉။ ဒါနက သံသရာရွည္တာလား၊ ဒါနေနာက္က အသိမလိုက္လို႔ သံသရာရွည္တာလား။
၂၀။ ဒါနေနာက္က အသိမလိုက္လို႔ သံသရာရွည္တာပါ။
၂၁။ သစၥာသိလွ်င္ ခႏၶာေရာင္းလွဴပါ၊ သစၥာမသိလွ်င္ သစၥာသိေအာင္ အရင္လုပ္ပါဦး။
၂၂။ အုိရာက နာရာ မေရာက္ခင္ ၀ိပႆနာလုပ္ပါ။
၂၃။ အရွိႏွင့္ အသိ ကိုက္ေအာင္လုပ္တာ ၀ိပႆနာ။
၂၄။ ေရွ႕စိတ္ကုိ ေနာက္စိတ္နဲ႔ ႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၅။ ေရွ႕နာမ္ကုိ ေနာက္ဉာဏ္ႏွင့္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၆။ ေရွ႕အေသကုိ ေနာက္အေနႏွင့္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၇။ အေသက ျဖစ္ပ်က္၊ အရွင္ကမဂ္၊ အပ်က္နဲ႔မဂ္နဲ႔ ကိုက္ေအာင္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၈။ ေရွ႕က ျဖစ္ပ်က္၊ ေနာက္ကမဂ္နဲ႔ ကိုက္ေအာင္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၉။ အေသကုိ အရွင္က ၾကည့္ေနတာ ၀ိပႆနာျဖစ္မည္။
၃၀။ သူမ်ားစိတ္အကဲမခတ္ႏွင့္၊ မွားေသာ္ရွိ မွန္ေသာ္ရွိ ကုိယ့္စိတ္ကုိ ကုိယ္အကဲခတ္တာမွ အမွန္ရမည္။
၃၁။ အလုပ္ၾကည့္ခ်င္ရင္ ခႏၶာၾကည့္၊ အလုပ္စဥ္ၾကည့္ခ်င္ရင္ မွတ္တမ္းၾကည့္။
၃၂။ ကုိယ့္စိတ္ျဖစ္တာ ကုိယ္မသိတာ အ႐ုပ္အဆုိးဆံုး။
၃၃။ ကုိယ့္စိတ္ျဖစ္တာ ကုိယ္အကဲခတ္ႏုိင္မွ ၀ိပႆနာ။
၃၄။ ခႏၶာကိုယ္ဟာ ေမြးကတည္းက အေသဘက္ကုိ ေျပးေနတယ္။
၃၅။ ဘယ္ေဗဒင္မွ မယံုၾကနဲ႔၊ ခႏၶာက သူ႔လမ္းသူေျပးေနေတာ့ မေန႔ကထက္ ယေန႔ ေသဖုိ႔ တစ္ရက္နီးသြားၿပီ ဆုိတာသာ ယံုလိုက္ပါ။
၃၆။ ခႏၶာ၏ ၀တၱရားက အေသရွာတာ၊ ဉာဏ္၏ ၀တၱရားက အေသေရွာင္တာ။
၃၇။ ခႏၶာက အေျပးသြားေနေတာ့ အေသကဦး၍ ဉာဏ္က ေနာက္က်သြားလိမ့္မယ္။
၃၈။ အေျပးမရပ္တဲ့ ခႏၶာကိုယ္ သုသာန္မေရာက္ခင္ မဂၢင္အလုပ္ ျမန္ျမန္လုပ္ပါ။
၃၉။ သက္တမ္း ခပ္တုိတုိေလးမွာ ခပ္ခုိခို လုပ္ေနမယ္ဆုိရင္ အေသေစာသြားရင္ ကုိယ္က်ိဳးနဲလိမ့္မယ္။
၄၀။ သာသနာနဲ႔ၾကံဳမွ သစၥာေလးပါး ထြက္ေျမာက္ေရး တရားေပၚတယ္။
၄၁။ ကိစၥဟူသေရႊ႕ မဂ္တား ဖုိလ္တားလို႔ မွတ္ပါ။
၄၂။ ဒကာ ဒကာမေတြဟာ တဏွာ(ေလာဘ) ခိုင္းရာကို ကၽြန္သားေပါက္ပီပီ လုပ္ေနၾကတာပဲ။
၄၃။ တဏွာကုိ အေဖာ္မလုပ္နဲ႔၊ ဉာဏ္ကုိ အေဖာ္လုပ္ပါ။
၄၄။ အလကား ေနသေရႊ႕ အမွားေနျခင္းသာလို႔ မွတ္ပါ။
၄၅။ ယခု သားနဲ႔၊ သမီးနဲ႔၊ ေဆြနဲ႔၊ မ်ိဳးနဲ႔၊ ပစၥည္း ဥစၥာေတြနဲ႔ မသိၿပဳံး ျပံဳးေနသေလာက္၊ မသိေပ်ာ္ ေပ်ာ္ေနသ ေလာက္၊ ေနာင္ ေသခါနီး အိပ္ရာ ေညာင္ေစာင္းမွာ မ်က္ရည္က်ရပါလိမ့္မယ္။
၄၆။ ကိုယ့္ကုိယ္ကုိ သနားရင္ ၀ိပႆနာလုပ္ၾက၊ ကုိယ့္ကုိယ္ကုိ မသနားရင္ သားေရး၊ သမီးေရး၊ စီးပြားေရး လုပ္ၾက။
၄၇။ အသက္ႀကီးေလေလ၊ ကံမြဲ ဉာဏ္မြဲေလေလမွတ္၊ ကံမြဲတာ အေရးမႀကီး၊ ဉာဏ္မြဲရင္ နိဗၺာန္မေရာက္။
၄၈။ ကံကုိ ဉာဏ္ကျဖတ္မွ နိဗၺာန္ရမွာ၊ ဉာဏ္မပါရင္ ကံက ျခယ္လွယ္သြားလိမ့္မယ္။
၄၉။ နိဗၺာန္သည္ ကံ၏ အက်ိဳးမဟုတ္၊ ဉာဏ္၏ အက်ိဳးျဖစ္တယ္။
၅၀။ လူေျပာ သူေျပာေတြကုိ မယံုနဲ႔၊ မိမိခႏၶာက ေျပာတာကုိသာ အယံုႀကီး ယံုလိုက္ပါ။
၅၁။ ခႏၶာႀကီးရဲ႕ စြမ္းရည္ သတၱိ ပင္ကုိယ္သေဘာက ျဖစ္မႈ ပ်က္မႈပဲရွိတယ္။
၅၂။ ၀ိပႆနာ ဆုိတာ ခႏၶာမလိုခ်င္ေအာင္ ႐ႈတာ။
၅၃။ ဒါန သီလသည္ ကိေလသာေရာဂါ သက္သာ႐ံုရမယ္၊ ၀ိပႆနာ အလုပ္လုပ္မွသာ ေရာဂါေပ်ာက္မယ္။
၅၄။ အလုပ္တရားဆုိတာ ခႏၶာအရွိနဲ႔ ဉာဏ္အသိ ကိုက္ေအာင္လုပ္တာ။
၅၅။ ခႏၶာနဲ႔ ငါနဲ႔ မေရာပါနဲ႔။
၅၆။ တရားနာတယ္ဆုိတာ ဒီအခ်ိန္မွာ မတရား အလုပ္ မလုပ္တဲ့ အခ်ိန္ပဲ။
၅၇။ ၾကားတဲ့ တရားနဲ႔ သိတဲ့တရား ႏွစ္ခုထပ္ရင္ ေသာတပန္ တည္ႏိုင္တယ္။
ဉာတပရိညာ စာအုပ္မွ-
၂။ ယံုၾကည္က်န္းမာ၊ စိတ္ေျဖာင့္စြာျဖင့္၊ လြန္စြာအားထုတ္၊ နာမ္ႏွင့္႐ုပ္ကုိ၊ ျဖစ္ခ်ဳပ္ဉာဏ္ျမင္၊ ဤငါးအင္၊ မွန္ပင္ မဂ္ရေၾကာင္း။
၃။ မစြန္႔ကာမ၊ ဆရာမရွိ၊ ၀ိရိယေလ်ာ့၊ အားအင္ေပ်ာ့ကာ၊ လြန္စြာယူမွား၊ ဤငါးပါး၊ တရားမဂ္ဖိုလ္၊ ေ၀းေလသ တည္း။
၄။ သူေတာ္ဆည္းကပ္၊ ျမတ္တရားနာ၊ ေလ်ာ္စြာအက်င့္၊ မဂ္ဖုိလ္ခြင့္၊ ရလင့္ဧကန္သာ။
၅။ ငါသည္ မုခ် ေသရမည္၊ အခ်ိန္ပိုင္းသာ လိုေတာ့သည္။
၆။ သစၥာေလးပါးဆုိတာ သမုဒယသစၥာ၊ ဒုကၡသစၥာ၊ မဂၢသစၥာ၊ နိေရာဓသစၥာ။
၇။ ရခဲတဲ့ ဘ၀ကေလးမွာ အလကား အခ်ိန္ေတြ မျဖဳန္းလိုက္ပါနဲ႔။
၈။ နားက တရားနာပါ၊ ဉာဏ္က ခႏၶာလွည့္ပါ။
၉။ တရားနာတာသည္ မိမိအေရး၊ တရားအားထုတ္တာသည္ မိမိအေရး။
၁၀။ နားႀကီးႀကီးနဲ႔ တရားနာပါ။
၁၁။ ၀ိပႆနာ နားမထုတ္ဘဲနဲ႔ ေန႔ေရႊ႕ ရက္ေရႊ႕ ေရႊ႕ေနတာသည္ ဉာဏ္က မဦးဘဲနဲ႔ အေသဦးသြားရင္ ကိုယ့္အတြက္ “နာ” မည္။
၁၂။ ၀ိပႆနာ အားထုတ္တဲ့ အခါမွာ ကိေလသာ ၾကားမခိုေစနဲ႔။
၁၃။ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ဆုိတာ စာထဲမွာ ရွိတာမဟုတ္ဘူး၊ မိမိခႏၶာထဲမွာ ရွိတဲ့တရား။
၁၄။ မိမိခႏၶာထဲမွာရွိတဲ့ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ကုိ မိမိဉာဏ္နဲ႔ ရွင္းေအာင္လုပ္ပါ။
၁၅။ စာ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ သိတာသည္ သညာသိ၊ ခႏၶာ ပဋိစၥသမုပၸါဒ္ သိတာကမွ ပညာသိ။
၁၆။ သညာသိႏွင့္ နိဗၺာန္မေရာက္ႏိုင္ပါ။ ပညာသိနဲ႔မွ နိဗၺာန္ေရာက္ႏုိင္မည္။
၁၇။ ေရွ႕ေနာက္ ခြဲတတ္ပါေစ။ မိမိအေရးက ေရွ႕ထား၊ သားေရး၊ သမီးေရး၊ စီးပြားေရးက ေနာက္ထား။
၁၈။ ဘ၀ကူးေကာင္းေအာင္ မလုပ္ပါႏွင့္၊ ဘ၀ခ်ဳပ္ၿငိမ္း ႐ုပ္သိမ္းေအာင္လုပ္ပါ။
၁၉။ ဒါနက သံသရာရွည္တာလား၊ ဒါနေနာက္က အသိမလိုက္လို႔ သံသရာရွည္တာလား။
၂၀။ ဒါနေနာက္က အသိမလိုက္လို႔ သံသရာရွည္တာပါ။
၂၁။ သစၥာသိလွ်င္ ခႏၶာေရာင္းလွဴပါ၊ သစၥာမသိလွ်င္ သစၥာသိေအာင္ အရင္လုပ္ပါဦး။
၂၂။ အုိရာက နာရာ မေရာက္ခင္ ၀ိပႆနာလုပ္ပါ။
၂၃။ အရွိႏွင့္ အသိ ကိုက္ေအာင္လုပ္တာ ၀ိပႆနာ။
၂၄။ ေရွ႕စိတ္ကုိ ေနာက္စိတ္နဲ႔ ႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၅။ ေရွ႕နာမ္ကုိ ေနာက္ဉာဏ္ႏွင့္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၆။ ေရွ႕အေသကုိ ေနာက္အေနႏွင့္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၇။ အေသက ျဖစ္ပ်က္၊ အရွင္ကမဂ္၊ အပ်က္နဲ႔မဂ္နဲ႔ ကိုက္ေအာင္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၈။ ေရွ႕က ျဖစ္ပ်က္၊ ေနာက္ကမဂ္နဲ႔ ကိုက္ေအာင္႐ႈတာ ၀ိပႆနာ။
၂၉။ အေသကုိ အရွင္က ၾကည့္ေနတာ ၀ိပႆနာျဖစ္မည္။
၃၀။ သူမ်ားစိတ္အကဲမခတ္ႏွင့္၊ မွားေသာ္ရွိ မွန္ေသာ္ရွိ ကုိယ့္စိတ္ကုိ ကုိယ္အကဲခတ္တာမွ အမွန္ရမည္။
၃၁။ အလုပ္ၾကည့္ခ်င္ရင္ ခႏၶာၾကည့္၊ အလုပ္စဥ္ၾကည့္ခ်င္ရင္ မွတ္တမ္းၾကည့္။
၃၂။ ကုိယ့္စိတ္ျဖစ္တာ ကုိယ္မသိတာ အ႐ုပ္အဆုိးဆံုး။
၃၃။ ကုိယ့္စိတ္ျဖစ္တာ ကုိယ္အကဲခတ္ႏုိင္မွ ၀ိပႆနာ။
၃၄။ ခႏၶာကိုယ္ဟာ ေမြးကတည္းက အေသဘက္ကုိ ေျပးေနတယ္။
၃၅။ ဘယ္ေဗဒင္မွ မယံုၾကနဲ႔၊ ခႏၶာက သူ႔လမ္းသူေျပးေနေတာ့ မေန႔ကထက္ ယေန႔ ေသဖုိ႔ တစ္ရက္နီးသြားၿပီ ဆုိတာသာ ယံုလိုက္ပါ။
၃၆။ ခႏၶာ၏ ၀တၱရားက အေသရွာတာ၊ ဉာဏ္၏ ၀တၱရားက အေသေရွာင္တာ။
၃၇။ ခႏၶာက အေျပးသြားေနေတာ့ အေသကဦး၍ ဉာဏ္က ေနာက္က်သြားလိမ့္မယ္။
၃၈။ အေျပးမရပ္တဲ့ ခႏၶာကိုယ္ သုသာန္မေရာက္ခင္ မဂၢင္အလုပ္ ျမန္ျမန္လုပ္ပါ။
၃၉။ သက္တမ္း ခပ္တုိတုိေလးမွာ ခပ္ခုိခို လုပ္ေနမယ္ဆုိရင္ အေသေစာသြားရင္ ကုိယ္က်ိဳးနဲလိမ့္မယ္။
၄၀။ သာသနာနဲ႔ၾကံဳမွ သစၥာေလးပါး ထြက္ေျမာက္ေရး တရားေပၚတယ္။
၄၁။ ကိစၥဟူသေရႊ႕ မဂ္တား ဖုိလ္တားလို႔ မွတ္ပါ။
၄၂။ ဒကာ ဒကာမေတြဟာ တဏွာ(ေလာဘ) ခိုင္းရာကို ကၽြန္သားေပါက္ပီပီ လုပ္ေနၾကတာပဲ။
၄၃။ တဏွာကုိ အေဖာ္မလုပ္နဲ႔၊ ဉာဏ္ကုိ အေဖာ္လုပ္ပါ။
၄၄။ အလကား ေနသေရႊ႕ အမွားေနျခင္းသာလို႔ မွတ္ပါ။
၄၅။ ယခု သားနဲ႔၊ သမီးနဲ႔၊ ေဆြနဲ႔၊ မ်ိဳးနဲ႔၊ ပစၥည္း ဥစၥာေတြနဲ႔ မသိၿပဳံး ျပံဳးေနသေလာက္၊ မသိေပ်ာ္ ေပ်ာ္ေနသ ေလာက္၊ ေနာင္ ေသခါနီး အိပ္ရာ ေညာင္ေစာင္းမွာ မ်က္ရည္က်ရပါလိမ့္မယ္။
၄၆။ ကိုယ့္ကုိယ္ကုိ သနားရင္ ၀ိပႆနာလုပ္ၾက၊ ကုိယ့္ကုိယ္ကုိ မသနားရင္ သားေရး၊ သမီးေရး၊ စီးပြားေရး လုပ္ၾက။
၄၇။ အသက္ႀကီးေလေလ၊ ကံမြဲ ဉာဏ္မြဲေလေလမွတ္၊ ကံမြဲတာ အေရးမႀကီး၊ ဉာဏ္မြဲရင္ နိဗၺာန္မေရာက္။
၄၈။ ကံကုိ ဉာဏ္ကျဖတ္မွ နိဗၺာန္ရမွာ၊ ဉာဏ္မပါရင္ ကံက ျခယ္လွယ္သြားလိမ့္မယ္။
၄၉။ နိဗၺာန္သည္ ကံ၏ အက်ိဳးမဟုတ္၊ ဉာဏ္၏ အက်ိဳးျဖစ္တယ္။
၅၀။ လူေျပာ သူေျပာေတြကုိ မယံုနဲ႔၊ မိမိခႏၶာက ေျပာတာကုိသာ အယံုႀကီး ယံုလိုက္ပါ။
၅၁။ ခႏၶာႀကီးရဲ႕ စြမ္းရည္ သတၱိ ပင္ကုိယ္သေဘာက ျဖစ္မႈ ပ်က္မႈပဲရွိတယ္။
၅၂။ ၀ိပႆနာ ဆုိတာ ခႏၶာမလိုခ်င္ေအာင္ ႐ႈတာ။
၅၃။ ဒါန သီလသည္ ကိေလသာေရာဂါ သက္သာ႐ံုရမယ္၊ ၀ိပႆနာ အလုပ္လုပ္မွသာ ေရာဂါေပ်ာက္မယ္။
၅၄။ အလုပ္တရားဆုိတာ ခႏၶာအရွိနဲ႔ ဉာဏ္အသိ ကိုက္ေအာင္လုပ္တာ။
၅၅။ ခႏၶာနဲ႔ ငါနဲ႔ မေရာပါနဲ႔။
၅၆။ တရားနာတယ္ဆုိတာ ဒီအခ်ိန္မွာ မတရား အလုပ္ မလုပ္တဲ့ အခ်ိန္ပဲ။
၅၇။ ၾကားတဲ့ တရားနဲ႔ သိတဲ့တရား ႏွစ္ခုထပ္ရင္ ေသာတပန္ တည္ႏိုင္တယ္။
ဉာတပရိညာ စာအုပ္မွ-
ကဆုန္လျပည့္ ဗုဒၶေန႕တရားေတာ္၊
ဓမၼမိတ္ေဆြ သူေတာ္ေတာ္စင္ အေပါင္းတုိ႔ …
သာသနာေတာ္ႏွစ္ (၂၅၅၂)ခုႏွစ္၊ ေကာဇာသကၠရာဇ္ (၁၃၇၁)ခုႏွစ္၊ ခရစ္ႏွစ္ (၈.၅.၂၀၀၉)ခုႏွစ္၊ ေသာၾကာေန႔သည္ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားရွင္ ဗ်ာဒိတ္ခံယူသည့္ေန႔၊ ဖြားျမင္ေတာ္မူသည့္ေန႔၊ ဘုရားျဖစ္သည့္ေန႔၊ ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္းေဟာၾကားသည့္ေန႔၊ ပရိနိဗၺာန္ စံ၀င္ေတာ္မူသည့္ေန႔ စသည့္ ေန႔ထူးေန႔ျမတ္ အခါသမယ ျဖစ္ပါတယ္။ (ဖြား၊ ပြင့္၊ ေဟာ၊ စံ၊ ဗ်ာဒိတ္ခံ မွတ္ရန္ လျမတ္ကဆုန္)။
သီတဂူဆရာေတာ္ႀကီး ေဟာၾကားသည့္ “ကဆုန္လျပည့္ ဗုဒၶေန႔” တရားေတာ္ကုိ နာယူမွတ္သားၾကၿပီး စိတ္၏ေအးခ်မ္းမႈကုိ ရရွိခံစား ႏုိင္ၾကပါေစ။
သာသနာေတာ္ႏွစ္ (၂၅၅၂)ခုႏွစ္၊ ေကာဇာသကၠရာဇ္ (၁၃၇၁)ခုႏွစ္၊ ခရစ္ႏွစ္ (၈.၅.၂၀၀၉)ခုႏွစ္၊ ေသာၾကာေန႔သည္ ဗုဒၶျမတ္စြာဘုရားရွင္ ဗ်ာဒိတ္ခံယူသည့္ေန႔၊ ဖြားျမင္ေတာ္မူသည့္ေန႔၊ ဘုရားျဖစ္သည့္ေန႔၊ ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္းေဟာၾကားသည့္ေန႔၊ ပရိနိဗၺာန္ စံ၀င္ေတာ္မူသည့္ေန႔ စသည့္ ေန႔ထူးေန႔ျမတ္ အခါသမယ ျဖစ္ပါတယ္။ (ဖြား၊ ပြင့္၊ ေဟာ၊ စံ၊ ဗ်ာဒိတ္ခံ မွတ္ရန္ လျမတ္ကဆုန္)။
သီတဂူဆရာေတာ္ႀကီး ေဟာၾကားသည့္ “ကဆုန္လျပည့္ ဗုဒၶေန႔” တရားေတာ္ကုိ နာယူမွတ္သားၾကၿပီး စိတ္၏ေအးခ်မ္းမႈကုိ ရရွိခံစား ႏုိင္ၾကပါေစ။
ေဂါတမ ျမတ္စြာဘုရား၏ ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္း၊
ေဂါတမ ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ ဤဘဒၵကမာၻမွ ျပန္၍ ေရတြက္သည္ရွိေသာ္ ေလးသေခ်ၤႏွင့္ ကမာၻတစ္သိန္းထက္၌ သုေမဓာရေသ့ ျဖစ္ခဲ့ရေလသည္။
သုေမဓာရေသ့သည္ ဒီပကၤရာျမတ္စြာဘုရား ေျခေတာ္ရင္း၌ ကိုယ္ေတာ္တစ္ဦးတည္း နိဗၺာန္ခ်မ္းသာကုိ ရႏုိင္ေသာ္လည္း ၾသဃေလးျဖာသံသရာ၌ နစ္မြန္းေပ်ာ္ပါးကုန္ေသာ ေ၀ေနယ်သတၱ၀ါ အေပါင္းတုိ႔ကုိ သနားၾကင္နာေတာ္မူလွသျဖင့္ ယူေတာ္မမူခဲ့ေပ။
ပါရမီ(၃)မ်ိဳး၊
သုေမဓာရေသ့ဘ၀မွ ေ၀ႆႏၲရာမင္း ဘ၀တုိင္ေအာင္ မေရမတြက္ႏုိင္ မ်ားစြာေသာ ဘ၀တုိ႔၌…
၁။ ေရႊ၊ ေငြ၊ ျမင္း အစရွိသည္တုိ႔ကုိ လွဴျခင္း၊ (ဒါနပါရမီ)၊
၂။ ေျခ၊ လက္၊ နား ႏွာေခါင္း အစရွိသည္တုိ႔ကုိ လွဴျခင္း၊ (ဒါနဥပပါရမီ)၊
၃။ ကိုယ့္အသက္ကို လွဴျခင္း၊ (ဒါနပရမတၳပါရမီ)၊
အစရွိေသာ ပါရမီသံုးဆယ္တုိ႔ကုိ ျဖည့္က်င့္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
စြန္႔ျခင္းႀကီး(၅)ပါး၊
ထို႔အျပင္ အလြန္စြန္႔ႏုိင္ခဲစြာေသာ…
၁။ ပေဒသရာဇ္ ဧကရာဇ္ စၾကမင္းတုိ႔၏ စည္းစိမ္ဥစၥာ ရတနာတုိ႔ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ဓနပရိစၥာဂ)၊
၂။ သားသမီးတုိ႔ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ပုတၱပရိစၥာဂ)၊
၃။ မယားကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ဘရိယပရိစၥာဂ)၊
၄။ ေျခ၊ လက္၊ နား၊ ႏွာေခါင္း အစရွိသည့္ အဂၤါႀကီးငယ္ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (အဂၤပရိစၥာဂ)၊
၅။ ကုိယ့္အသက္ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ဇီ၀ိတ ပရိစၥာဂ)၊
ဟု ဆုိအပ္ေသာ စြန္႔ျခင္းႀကီး ငါးပါးကုိ ျဖည့္စြန္႔ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
စရိယ(၃)ပါး၊
၁။ ေလာကတၳစရိယ =ေလာကလူသား သတၱ၀ါမ်ားအတြက္ က်င့္ေတာ္မူျခင္း။
၂။ ဉာကတၳစရိယ =ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္းမ်ားအတြက္ က်င့္ေတာ္မူျခင္း။
၃။ ဗုဒၶတၳစရိယ =သဗၺညဳတဉာဏ္ေတာ္အတြက္ က်င့္ေတာ္မူျခင္း။
ဟူေသာ စရိယသံုးပါးကုိလည္း က်င့္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
ဤသို႔ ဘ၀မ်ားစြာ သံသရာ ကာလပတ္လံုး ပါရမီေတာ္တုိ႔ကုိ ျဖည့္က်င့္ေတာ္မူခဲ့ၿပီးေနာက္ ဘုရား အေလာင္းေတာ္သည္ တုသိတာနတ္ျပည္၌ ေသတေကတုမည္ေသာ နတ္သားျဖစ္ခဲ့ေလသည္။ နတ္သား ျဖစ္စဥ္ စၾက၀ဠာ တုိက္တစ္ေသာင္းမွ နတ္ျဗဟၼာအေပါင္းတုိ႔က “ဘုရားျဖစ္ခ်ိန္တန္ပါၿပီ၊ လူ႔ျပည္သုိ႔ဆင္း၍ ဘုရားျဖစ္ေတာ္မူပါ” ဟု ဘုရားအေလာင္းေတာ္ကုိ ေတာင္းပန္ေတာ္မူေလသည္။
ၾကည့္ျခင္းႀကီး(၅)ပါး၊
သုိ႔ျဖစ္၍ ဘုရားအေလာင္းေတာ္ ေသတေကတု နတ္သားသည္…
၁။ ကာလ = ဘုရားျဖစ္ရာ အခ်ိန္ကာလ၊
၂။ ဒီပ = ဘုရားျဖစ္ရာ ကၽြန္းအရပ္၊
၃။ ေဒသ = ဘုရားျဖစ္ရာ အရပ္ေဒသ၊
၄။ ကုသလ = ဘုရားျဖစ္ရာ အမ်ိဳးအႏြယ္၊
၅။ မာတုအာယုပရိေစၧဒ = ဘုရားအေလာင္းေတာ္၏ မယ္ေတာ္ျဖစ္မည့္သူ၏ သက္တမ္းအပုိင္းအျခား၊
ဟူေသာ ၾကည့္ျခင္းႀကီး ငါးပါးတုိ႔ကုိ ၾကည့္႐ႈ႕ေတာ္မူေလသည္။
ယင္းသုိ႔ ၾကည့္႐ႈ႕ေတာ္မူၿပီး နတ္အျဖစ္မွ စုေတကာ မဟာသကၠရာဇ္ (၆၇)ခု၊ ၀ါဆုိလျပည့္၊ ၾကာသပေတးေန႔၌ ကပိလ၀တ္ျပည့္ရွင္ ဘုရင္သုေဒၶါဒနမင္းႀကီး၏ ေတာင္ညာေဒ၀ီမိဖုရားႀကီး မယ္ေတာ္မာယာေဒ၀ီ ၀မ္း၌ ပဋိသေႏၶ တည္ေနေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ မဟာသကၠရာဇ္ (၆၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ ေသာၾကာေန႔၀ယ္ ေဒ၀ဒဟျပည္ ႏွင့္ ကပိလ၀တ္ျပည္၏ အၾကားရွိ လုမၺိနီသာေမာ အင္ၾကင္းေတာ၌ မယ္ေတာ္မာယာ၀မ္းမွ မီးရွဴးသန္႔စင္ ဖြားျမင္ ေတာ္မူေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ (၁၆)ႏွစ္ အရြယ္ေရာက္ေသာအခါ ယေသာ္ဓရာမင္းသမီးႏွင့္ ထိမ္းျမား လက္ထပ္၍ မင္းစည္းစိမ္ကုိ ခံစားေလသည္။
၂၉ႏွစ္အရြယ္ ေရာက္ေသာအခါ (သူအုိ၊ သူနာ၊ သူေသ၊ ရဟန္း)ဟူေသာ နိမတ္ႀကီးေလးပါးကုိ ျမင္ေတာ္မူသျဖင့္ ေတာထြက္၍ ရဟန္းျပဳေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ အလြန္ျပဳႏုိင္ခဲေသာ ဒုကၠရစရိယာအက်င့္ကုိ ရဟန္းအျဖစ္ႏွင့္ (၆)ႏွစ္ပတ္လံုး က်င့္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
ထုိ႔ေနာက္ ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ သုဇာတာမည္ေသာ သူေဌးသမီးလွဴဒါန္းအပ္ေသာ ႏို႔ဃနာ ဆြမ္းကုိ အဇပါလေညာင္ပင္ရင္း၌ အလွဴခံဘုဥ္းေပးၿပီး မဟာေဗာဓိပင္သုိ႔ ၾကြသြားေတာ္မူေလသည္။
ေသာတၳိယငစင္ ျမက္ထမ္းသမား (ျမက္ထမ္းလုလင္)သည္ မဟာေဗာဓိပင္သို႔ ၾကြလာေသာ ဘုရားအ ေလာင္းေတာ္အား ျမက္ရွစ္ဆုပ္ကို လွဴဒါန္းေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ ေသာတၳိယငစင္ လွဴဒါန္းအပ္ေသာ ျမက္ရွစ္ဆုပ္ကုိ ႀကဲျဖန္႔လိုက္ေသာ အခါ ထိုခဏ၀ယ္ ျမက္ရွစ္ဆုပ္သည္ မဟာေဗာဓိပင္ရင္း၌ အပရာဇိတပလႅင္ ျဖစ္လာေလသည္။ (ထုိျမက္တုိ႔ သည္ ျမက္အသြင္သ႑န္ျဖင့္ မတည္ၾကကုန္)။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ ထုိပလႅင္ထက္၌ ထက္၀ယ္ဖြဲ႔ေခြေနေတာ္မူစဥ္ ေနမ၀င္မီ ေဒ၀ပုတၱမာရ္ (မာရ္နတ္ရန္)ကို ေအာင္ျမင္ေတာ္မူ၍ ညဥ့္ႈဦးယံ၌ ေရွးက ျဖစ္ခဲ့ဖူးေသာ ခႏၶာအစဥ္ကုိ ေအာက္ေမ့သိတတ္ ေသာ ပုေဗၺနိ၀ါသာႏုႆတိဉာဏ္ကို ရေတာ္မူေလသည္။ သန္းေခါင္ယံ၌ နတ္တုိ႔၏ မ်က္စိႏွင့္တူေသာ ဉာဏ္မ်က္စိျဖင့္ စုေတခါနီးေသာ သတၱ၀ါစသည္တုိ႔ကုိ ျမင္တတ္ေသာ ဒိဗၺစကၡဳဉာဏ္ကုိ ရေတာ္မူေလသည္။ မုိးေသာက္ယံ၌ အာသေ၀ါတရားေလးပါး တုိ႔၏ ကုန္ျခင္းကုိ ျပဳတတ္ေသာ (အာသ၀ကၡယဉာဏ္)ကုိ ရေတာ္မူ၍ အသက္(၃၅)ႏွစ္ အရြယ္၊ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၃)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္၊ ဗုဒၶဟူးေန႔ မုိးေသာက္ယံ၀ယ္ ေလာကသံုး ပါးတြင္ အတုမရွိေသာ သဗၺညဳတ ဘုရားရွင္အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ေတာ္မူေလသည္။
သံုးလူ႔သခင္ သဗၺညဳတဘုရားရွင္သည္ (၄၅)၀ါ ကာလပတ္လံုး ေ၀ေနယ်တုိ႔အား ဓမၼစၾကာစသည့္ တရားဓမၼတုိ႔ကုိ ေဟာျပေတာ္မူကာ နတ္ျဗဟၼာသတၱ၀ါတုိ႔၏ အက်ိဳးစီးပြားကုိ ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
(၄၅)၀ါ ကာလပတ္လံုး သတၱ၀ါတုိ႔၏ အက်ိဳးစီးပြားကုိ မနားမေန ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူခဲ့ေသာ သဗၺညဳတ ဘုရားရွင္သည္ သက္ေတာ္(၈၀) အရြယ္ေရာက္ေသာအခါ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၄၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္၊ အဂၤါေန႔၀ယ္ ကုသိနာ႐ံုျပည္ မလႅာမင္းတုိ႔၏ ဥယ်ာဥ္၌ ပရိနိဗၺာန္ စံေတာ္မူေလသည္။
အရွင္သုႏၵ (ဘီေအ)
ဗုဒၶဘာသာယဥ္ေက်းမႈ သင္တန္း၊ ယဥ္ေက်းလိမၼာ ဒုတိယဆင့္ စာအုပ္မွ ထုတ္ႏႈတ္ေရးသားပါသည္။
ကဆုန္လျပည့္ (ဗုဒၶေန႔)မွာ ဘုရားရွင္၏ ဂုဏ္ေက်းဇူးေတာ္ေတြကုိ တတ္စြမ္းသည့္ေနရာမွ ေက်ဇူးဆပ္သည့္ အေနျဖင့္ ေရးသားလိုက္ရပါသည္။ ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္းကုိ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိင္း သိရွိထားသင့္ပါသည္။ ထုိ႔အျပင္ ဗုဒၶေဟာၾကားခဲ့ေသာ တရားေတာ္မ်ားအတုိင္း က်င့္ၾကံအားထုတ္ႏုိင္သည့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ။
သုေမဓာရေသ့သည္ ဒီပကၤရာျမတ္စြာဘုရား ေျခေတာ္ရင္း၌ ကိုယ္ေတာ္တစ္ဦးတည္း နိဗၺာန္ခ်မ္းသာကုိ ရႏုိင္ေသာ္လည္း ၾသဃေလးျဖာသံသရာ၌ နစ္မြန္းေပ်ာ္ပါးကုန္ေသာ ေ၀ေနယ်သတၱ၀ါ အေပါင္းတုိ႔ကုိ သနားၾကင္နာေတာ္မူလွသျဖင့္ ယူေတာ္မမူခဲ့ေပ။
ပါရမီ(၃)မ်ိဳး၊
သုေမဓာရေသ့ဘ၀မွ ေ၀ႆႏၲရာမင္း ဘ၀တုိင္ေအာင္ မေရမတြက္ႏုိင္ မ်ားစြာေသာ ဘ၀တုိ႔၌…
၁။ ေရႊ၊ ေငြ၊ ျမင္း အစရွိသည္တုိ႔ကုိ လွဴျခင္း၊ (ဒါနပါရမီ)၊
၂။ ေျခ၊ လက္၊ နား ႏွာေခါင္း အစရွိသည္တုိ႔ကုိ လွဴျခင္း၊ (ဒါနဥပပါရမီ)၊
၃။ ကိုယ့္အသက္ကို လွဴျခင္း၊ (ဒါနပရမတၳပါရမီ)၊
အစရွိေသာ ပါရမီသံုးဆယ္တုိ႔ကုိ ျဖည့္က်င့္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
စြန္႔ျခင္းႀကီး(၅)ပါး၊
ထို႔အျပင္ အလြန္စြန္႔ႏုိင္ခဲစြာေသာ…
၁။ ပေဒသရာဇ္ ဧကရာဇ္ စၾကမင္းတုိ႔၏ စည္းစိမ္ဥစၥာ ရတနာတုိ႔ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ဓနပရိစၥာဂ)၊
၂။ သားသမီးတုိ႔ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ပုတၱပရိစၥာဂ)၊
၃။ မယားကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ဘရိယပရိစၥာဂ)၊
၄။ ေျခ၊ လက္၊ နား၊ ႏွာေခါင္း အစရွိသည့္ အဂၤါႀကီးငယ္ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (အဂၤပရိစၥာဂ)၊
၅။ ကုိယ့္အသက္ကုိ စြန္႔ျခင္း၊ (ဇီ၀ိတ ပရိစၥာဂ)၊
ဟု ဆုိအပ္ေသာ စြန္႔ျခင္းႀကီး ငါးပါးကုိ ျဖည့္စြန္႔ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
စရိယ(၃)ပါး၊
၁။ ေလာကတၳစရိယ =ေလာကလူသား သတၱ၀ါမ်ားအတြက္ က်င့္ေတာ္မူျခင္း။
၂။ ဉာကတၳစရိယ =ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္းမ်ားအတြက္ က်င့္ေတာ္မူျခင္း။
၃။ ဗုဒၶတၳစရိယ =သဗၺညဳတဉာဏ္ေတာ္အတြက္ က်င့္ေတာ္မူျခင္း။
ဟူေသာ စရိယသံုးပါးကုိလည္း က်င့္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
ဤသို႔ ဘ၀မ်ားစြာ သံသရာ ကာလပတ္လံုး ပါရမီေတာ္တုိ႔ကုိ ျဖည့္က်င့္ေတာ္မူခဲ့ၿပီးေနာက္ ဘုရား အေလာင္းေတာ္သည္ တုသိတာနတ္ျပည္၌ ေသတေကတုမည္ေသာ နတ္သားျဖစ္ခဲ့ေလသည္။ နတ္သား ျဖစ္စဥ္ စၾက၀ဠာ တုိက္တစ္ေသာင္းမွ နတ္ျဗဟၼာအေပါင္းတုိ႔က “ဘုရားျဖစ္ခ်ိန္တန္ပါၿပီ၊ လူ႔ျပည္သုိ႔ဆင္း၍ ဘုရားျဖစ္ေတာ္မူပါ” ဟု ဘုရားအေလာင္းေတာ္ကုိ ေတာင္းပန္ေတာ္မူေလသည္။
ၾကည့္ျခင္းႀကီး(၅)ပါး၊
သုိ႔ျဖစ္၍ ဘုရားအေလာင္းေတာ္ ေသတေကတု နတ္သားသည္…
၁။ ကာလ = ဘုရားျဖစ္ရာ အခ်ိန္ကာလ၊
၂။ ဒီပ = ဘုရားျဖစ္ရာ ကၽြန္းအရပ္၊
၃။ ေဒသ = ဘုရားျဖစ္ရာ အရပ္ေဒသ၊
၄။ ကုသလ = ဘုရားျဖစ္ရာ အမ်ိဳးအႏြယ္၊
၅။ မာတုအာယုပရိေစၧဒ = ဘုရားအေလာင္းေတာ္၏ မယ္ေတာ္ျဖစ္မည့္သူ၏ သက္တမ္းအပုိင္းအျခား၊
ဟူေသာ ၾကည့္ျခင္းႀကီး ငါးပါးတုိ႔ကုိ ၾကည့္႐ႈ႕ေတာ္မူေလသည္။
ယင္းသုိ႔ ၾကည့္႐ႈ႕ေတာ္မူၿပီး နတ္အျဖစ္မွ စုေတကာ မဟာသကၠရာဇ္ (၆၇)ခု၊ ၀ါဆုိလျပည့္၊ ၾကာသပေတးေန႔၌ ကပိလ၀တ္ျပည့္ရွင္ ဘုရင္သုေဒၶါဒနမင္းႀကီး၏ ေတာင္ညာေဒ၀ီမိဖုရားႀကီး မယ္ေတာ္မာယာေဒ၀ီ ၀မ္း၌ ပဋိသေႏၶ တည္ေနေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ မဟာသကၠရာဇ္ (၆၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ ေသာၾကာေန႔၀ယ္ ေဒ၀ဒဟျပည္ ႏွင့္ ကပိလ၀တ္ျပည္၏ အၾကားရွိ လုမၺိနီသာေမာ အင္ၾကင္းေတာ၌ မယ္ေတာ္မာယာ၀မ္းမွ မီးရွဴးသန္႔စင္ ဖြားျမင္ ေတာ္မူေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ (၁၆)ႏွစ္ အရြယ္ေရာက္ေသာအခါ ယေသာ္ဓရာမင္းသမီးႏွင့္ ထိမ္းျမား လက္ထပ္၍ မင္းစည္းစိမ္ကုိ ခံစားေလသည္။
၂၉ႏွစ္အရြယ္ ေရာက္ေသာအခါ (သူအုိ၊ သူနာ၊ သူေသ၊ ရဟန္း)ဟူေသာ နိမတ္ႀကီးေလးပါးကုိ ျမင္ေတာ္မူသျဖင့္ ေတာထြက္၍ ရဟန္းျပဳေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ အလြန္ျပဳႏုိင္ခဲေသာ ဒုကၠရစရိယာအက်င့္ကုိ ရဟန္းအျဖစ္ႏွင့္ (၆)ႏွစ္ပတ္လံုး က်င့္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
ထုိ႔ေနာက္ ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ သုဇာတာမည္ေသာ သူေဌးသမီးလွဴဒါန္းအပ္ေသာ ႏို႔ဃနာ ဆြမ္းကုိ အဇပါလေညာင္ပင္ရင္း၌ အလွဴခံဘုဥ္းေပးၿပီး မဟာေဗာဓိပင္သုိ႔ ၾကြသြားေတာ္မူေလသည္။
ေသာတၳိယငစင္ ျမက္ထမ္းသမား (ျမက္ထမ္းလုလင္)သည္ မဟာေဗာဓိပင္သို႔ ၾကြလာေသာ ဘုရားအ ေလာင္းေတာ္အား ျမက္ရွစ္ဆုပ္ကို လွဴဒါန္းေလသည္။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ ေသာတၳိယငစင္ လွဴဒါန္းအပ္ေသာ ျမက္ရွစ္ဆုပ္ကုိ ႀကဲျဖန္႔လိုက္ေသာ အခါ ထိုခဏ၀ယ္ ျမက္ရွစ္ဆုပ္သည္ မဟာေဗာဓိပင္ရင္း၌ အပရာဇိတပလႅင္ ျဖစ္လာေလသည္။ (ထုိျမက္တုိ႔ သည္ ျမက္အသြင္သ႑န္ျဖင့္ မတည္ၾကကုန္)။
ဘုရားအေလာင္းေတာ္သည္ ထုိပလႅင္ထက္၌ ထက္၀ယ္ဖြဲ႔ေခြေနေတာ္မူစဥ္ ေနမ၀င္မီ ေဒ၀ပုတၱမာရ္ (မာရ္နတ္ရန္)ကို ေအာင္ျမင္ေတာ္မူ၍ ညဥ့္ႈဦးယံ၌ ေရွးက ျဖစ္ခဲ့ဖူးေသာ ခႏၶာအစဥ္ကုိ ေအာက္ေမ့သိတတ္ ေသာ ပုေဗၺနိ၀ါသာႏုႆတိဉာဏ္ကို ရေတာ္မူေလသည္။ သန္းေခါင္ယံ၌ နတ္တုိ႔၏ မ်က္စိႏွင့္တူေသာ ဉာဏ္မ်က္စိျဖင့္ စုေတခါနီးေသာ သတၱ၀ါစသည္တုိ႔ကုိ ျမင္တတ္ေသာ ဒိဗၺစကၡဳဉာဏ္ကုိ ရေတာ္မူေလသည္။ မုိးေသာက္ယံ၌ အာသေ၀ါတရားေလးပါး တုိ႔၏ ကုန္ျခင္းကုိ ျပဳတတ္ေသာ (အာသ၀ကၡယဉာဏ္)ကုိ ရေတာ္မူ၍ အသက္(၃၅)ႏွစ္ အရြယ္၊ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၃)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္၊ ဗုဒၶဟူးေန႔ မုိးေသာက္ယံ၀ယ္ ေလာကသံုး ပါးတြင္ အတုမရွိေသာ သဗၺညဳတ ဘုရားရွင္အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ေတာ္မူေလသည္။
သံုးလူ႔သခင္ သဗၺညဳတဘုရားရွင္သည္ (၄၅)၀ါ ကာလပတ္လံုး ေ၀ေနယ်တုိ႔အား ဓမၼစၾကာစသည့္ တရားဓမၼတုိ႔ကုိ ေဟာျပေတာ္မူကာ နတ္ျဗဟၼာသတၱ၀ါတုိ႔၏ အက်ိဳးစီးပြားကုိ ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူခဲ့ေလသည္။
(၄၅)၀ါ ကာလပတ္လံုး သတၱ၀ါတုိ႔၏ အက်ိဳးစီးပြားကုိ မနားမေန ေဆာင္ရြက္ေတာ္မူခဲ့ေသာ သဗၺညဳတ ဘုရားရွင္သည္ သက္ေတာ္(၈၀) အရြယ္ေရာက္ေသာအခါ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၄၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္၊ အဂၤါေန႔၀ယ္ ကုသိနာ႐ံုျပည္ မလႅာမင္းတုိ႔၏ ဥယ်ာဥ္၌ ပရိနိဗၺာန္ စံေတာ္မူေလသည္။
အရွင္သုႏၵ (ဘီေအ)
ဗုဒၶဘာသာယဥ္ေက်းမႈ သင္တန္း၊ ယဥ္ေက်းလိမၼာ ဒုတိယဆင့္ စာအုပ္မွ ထုတ္ႏႈတ္ေရးသားပါသည္။
ကဆုန္လျပည့္ (ဗုဒၶေန႔)မွာ ဘုရားရွင္၏ ဂုဏ္ေက်းဇူးေတာ္ေတြကုိ တတ္စြမ္းသည့္ေနရာမွ ေက်ဇူးဆပ္သည့္ အေနျဖင့္ ေရးသားလိုက္ရပါသည္။ ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္းကုိ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိင္း သိရွိထားသင့္ပါသည္။ ထုိ႔အျပင္ ဗုဒၶေဟာၾကားခဲ့ေသာ တရားေတာ္မ်ားအတုိင္း က်င့္ၾကံအားထုတ္ႏုိင္သည့္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ။
ကဆုန္လျပည့္ေန႔၊
ကဆုန္လကုိ ပုဂံေခတ္က ကုဆုန္၊ ကူဆုန္၊ ကဆုန္၊ ခူဆုန္၊ ခုဆုန္ဟု အမ်ိဳးမ်ိဳးေရးသား ေခၚေ၀ၚခဲ့တာကုိ ေက်ာက္စာမ်ားအရ သိရွိၾကပါတယ္။ ကုဆုန္မွာ မူရင္း ေ၀ါဟာရျဖစ္ၿပီး ကဆုန္စေသာ က်န္ေ၀ါဟာရမ်ားမွာ ကုဆုန္မွ ေရႊ႕လ်ားေျပာင္းလဲလာေသာ ေ၀ါဟာရမ်ားျဖစ္ၾကပါတယ္။ ကုဆုန္ႏွင့္ ကဆုန္တုိ႔ရွိ ကု၊ က ပုဒ္တုိ႔မွာ ကုတုိ႔၊ ကုခန္း၊ ကစြန္း၊ ကညိႈ႕၊ ကေတာက္ စေသာ ေ၀ါဟာရတုိ႔ရွိ ကု၊ က ပုဒ္တုိ႔ကဲ့သို႔ “ေရ” ဟု အဓိပၸာယ္ရပါ တယ္။ စုန္မွ ဆင္းသက္လာေသာ ဆုန္မွာ သြန္းျခင္း၊ ေလာင္းျခင္း၊ ဖ်န္းျခင္း အဓိပၸာယ္ရွိပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ကဆုန္လ အဓိပၸာယ္မွာ ေရသြန္းေသာလ၊ ေရေလာင္းေသာလ၊ ေရဖ်န္းေသာလ ဟုဆုိလိုပါတယ္။ မည္သည့္ အရာမ်ားကုိ ေရသြန္းေလာင္းသလဲ ေမးလာလွ်င္၊ ဗုဒၶရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရား သစၥာေလးပါး ျမတ္တရားကုိ ပုိင္းျခား ထင္ထင္ သိျမင္ေတာ္မူရာ မဟာေဗာဓိပင္ပြား ေဗာဓိပင္မ်ားကုိ ေရသြန္းေလာင္းျခင္း ျဖစ္ပါတယ္ဟု ေျဖရပါလိမ့္မယ္။
ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ကုိးကြယ္ေနၾကေသာ ေဂါတမ ဘုရားရွင္သည္ သုေမဓာ ရွင္ရေသ့ဘ၀တြင္ ဒီပကၤရာ ျမတ္စြာဘုရားထံေတာ္မွ “ေနာင္ေသာအခါတြင္ ဘုရားစင္စစ္ ဧကန္အမွန္ ျဖစ္လိမ့္မည္” ဟု နိယတဗ်ာဒိတ္ကုိ ရရွိေတာ္မူျခင္းသည္ ကဆုန္လျပည့္ေန႔ ျဖစ္ပါတယ္။ မဟာသကၠရာဇ္ (၆၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္၊ ေသာၾကာေန႔မွာပင္ ဘုရားအေလာင္းကုိ ဖြားျမင္ေတာ္မူခဲ့ပါသည္။ ဘုရားအေလာင္းကုိ ဖြားျမင္ေတာ္မူသည္ႏွင့္ တၿပိဳင္နက္ ယေသာဓရာ မင္းသမီး၊ အာနႏၵာမင္းသား၊ ဆႏၵအမတ္၊ ကာဠဳဒါယီအမတ္၊ က႑ကျမင္း၊ ေရႊအုိးႀကီးေလးလံုးႏွင့္ မဟာေဗာဓိပင္ ဟူေသာ ဖြားဖက္ေတာ္ ခုႏွစ္ဦးတုိ႔သည္လည္း ဖြားျမင္ျဖစ္ေပၚလာၾကပါတယ္။ မဟာေဗာဓိ သည္ မဇၥ်ိမေဒသ ဥ႐ုေ၀လေတာတြင္ ဘုရားရွင္တုိ႔ ပြင့္ေတာ္မူရာ ဗဟုိအခ်က္အခ်ာ ေအာင္ေျမအရပ္၌ ေပါက္လာျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၃)ခုႏွစ္၊ ကဆုန္လျပည့္ေန႔၌ ဘုရားအေလာင္းသည္ မဟာေဗာဓိပင္ရင္း၌ သစၥာေလးပါးကုိ ထုိးထြင္းသိျမင္၍ သဗၺညဳဘုရားရွင္ အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ ထုိမဟာေဗာဓိပင္သည္ ဘုရားရွင္၏ ဖြားဖက္ေတာ္ ခုႏွစ္ဦးတြင္ တဦးအပါအ၀င္ ျဖစ္သည့္အျပင္ ေဗာဓိဉာဏ္ကုိ ရရွိရန္ အားထုတ္ေတာ္မူရာ၌ အသံုးျပဳေတာ္မူေသာ အပင္ျဖစ္၍ ပရိေဘာဂေစတီလည္း ထုိက္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ အေပါင္းတုိ႔သည္ ထုိေဗာဓိပင္မွ ပင္ပြားမ်ားကုိ မိမိတုိ႔ ႏုိင္ငံ၌ စုိက္ပ်ိဳးကုိးကြယ္ ေလ့ရွိပါတယ္။
ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္လည္း ဗုဒၶသာသနာ ေရာက္ခ်ိန္ကပင္ စတင္၍ ေဗာဓိပင္မ်ားကုိ စုိက္ပ်ိဳးကုိးကြယ္ခဲ့ၾကဟန္ ရွိပါတယ္။ ေႏြရာသီ အလယ္ဗဟုိက်ေတာ့ ျမန္မာတုိ႔၏ ကဆုန္လကား ေနပူျပင္းလွပါတယ္။ “တန္ခူးေရကုန္ ကဆုန္ေရခမ္း” ဆုိသလို ကဆုန္လတြင္ အင္းအုိင္၊ ကန္ေခ်ာင္း၊ ေရႏုတ္ေျမာင္းမ်ား ေျခာက္ခမ္း၍ ေရျပတ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ေရျပတ္၍ အပူခ်ိန္ ျပင္းျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ အခ်ိဳ႕သစ္ပင္ ပန္းပင္မ်ားမွာ ႏြမ္းေျခာက္ ပ်က္စီးၾကရပါတယ္။ ထုိအခ်ိန္တြင္ ေရွးျမန္မာတုိ႔သည္ မိမိတုိ႔ အျမတ္တႏုိး ကိုးကြယ္ထားၾကသည့္ မဟာေဗာဓိေညာင္ပင္မ်ား ညိႈးႏြမ္းပ်က္စီးမည္ကုိ စုိးရိမ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေဗာဓိပင္ဆုိသည္မွာလည္း အိႏိၵယႏုိင္ငံ၊ သီဟုိဠ္ႏုိင္ငံတုိ႔ရွိ မူလေဗာဓိပင္တုိ႔မွ ဆင့္ပြားယူရေသာ အပင္မ်ိဳးျဖစ္၍ ရွားပါးပင္မ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေရွးေခတ္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ျမန္မာတုိ႔သည္ ပူျပင္း၍ ေရျပတ္ေသာ ကဆုန္လတြင္ ေဗာဓိပင္မ်ားကုိ မညိႈးမႏြမ္း၊ လန္းဆန္းရွင္သန္ေစရန္ဟူေသာ ဆႏၵမြန္ျဖင့္ ေရသြန္းေလာင္း ပူေဇာ္ၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
ဤသို႔ျဖင့္ ဘုရားအေလာင္းေတာ္ ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ခံယူျခင္း၊ ဖြားျမင္ေတာ္မူလာျခင္း၊ မဟာေဗာဓိပင္ ေပါက္ေတာ္မူျခင္း၊ ဘုရားျဖစ္ေတာ္မူျခင္း တုိ႔သည္ ကဆုန္လျပည့္ေန႔မ်ားပင္ ျဖစ္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ ထုိ႔ျပင္ကဆုန္ လျပည့္ေန႔မွာပင္ ဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္ စံ၀င္ေတာ္ မူခဲ့ေသာေၾကာင့္ ကဆုန္လျပည့္ေန႔ကုိ ဗုဒၶေန႔ ဟု ေရွးပညာရွိတုိ႔က ေခၚေ၀ၚသတ္မွတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
ဖြား၊ ပြင္႔၊ ေဟာ၊ စံ၊ ဗ်ာဒိတ္ခံ ကဆုန္လျပည္႔ေန႔ ။
ကဆုန္လျပည့္ (၅)ေန႔။
(၁) ဗ်ာဒိတ္ခံယူသည့္ေန႔ = ေလး သေခ်ၤကမာၻတစ္သိန္း အစ ကဆုန္လျပည့္ေန႔။
(၂) ဘုရားေမြးသည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၆၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ (ေသာၾကာေန႔)။ (ဘီစီ ၆၂၃)
(၃) ဘုရားျဖစ္သည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၃)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ (ဗုဒၶဟူူးေန႔)။ (ဘီစီ ၅၈၈)
(၄) ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္းေဟာသည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၄)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ေန႔။ (ဘီစီ ၅၈၇)
(၅) ပရိနိဗၺာန္စံသည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၁၄၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ (အဂၤါေန႔)။ (ဘီစီ ၅၄၃)
စာဖတ္သူမ်ားအားလံုး စိတ္ခ်မ္းသာ ကိုယ္က်န္းမာစြာႏွင့္ မိမိတုိ႔ ခႏၶာ၀န္ကုိ ရြက္ေဆာင္ႏုိင္ၾကပါေစ…
ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ကုိးကြယ္ေနၾကေသာ ေဂါတမ ဘုရားရွင္သည္ သုေမဓာ ရွင္ရေသ့ဘ၀တြင္ ဒီပကၤရာ ျမတ္စြာဘုရားထံေတာ္မွ “ေနာင္ေသာအခါတြင္ ဘုရားစင္စစ္ ဧကန္အမွန္ ျဖစ္လိမ့္မည္” ဟု နိယတဗ်ာဒိတ္ကုိ ရရွိေတာ္မူျခင္းသည္ ကဆုန္လျပည့္ေန႔ ျဖစ္ပါတယ္။ မဟာသကၠရာဇ္ (၆၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္၊ ေသာၾကာေန႔မွာပင္ ဘုရားအေလာင္းကုိ ဖြားျမင္ေတာ္မူခဲ့ပါသည္။ ဘုရားအေလာင္းကုိ ဖြားျမင္ေတာ္မူသည္ႏွင့္ တၿပိဳင္နက္ ယေသာဓရာ မင္းသမီး၊ အာနႏၵာမင္းသား၊ ဆႏၵအမတ္၊ ကာဠဳဒါယီအမတ္၊ က႑ကျမင္း၊ ေရႊအုိးႀကီးေလးလံုးႏွင့္ မဟာေဗာဓိပင္ ဟူေသာ ဖြားဖက္ေတာ္ ခုႏွစ္ဦးတုိ႔သည္လည္း ဖြားျမင္ျဖစ္ေပၚလာၾကပါတယ္။ မဟာေဗာဓိ သည္ မဇၥ်ိမေဒသ ဥ႐ုေ၀လေတာတြင္ ဘုရားရွင္တုိ႔ ပြင့္ေတာ္မူရာ ဗဟုိအခ်က္အခ်ာ ေအာင္ေျမအရပ္၌ ေပါက္လာျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၃)ခုႏွစ္၊ ကဆုန္လျပည့္ေန႔၌ ဘုရားအေလာင္းသည္ မဟာေဗာဓိပင္ရင္း၌ သစၥာေလးပါးကုိ ထုိးထြင္းသိျမင္၍ သဗၺညဳဘုရားရွင္ အျဖစ္သုိ႔ ေရာက္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ ထုိမဟာေဗာဓိပင္သည္ ဘုရားရွင္၏ ဖြားဖက္ေတာ္ ခုႏွစ္ဦးတြင္ တဦးအပါအ၀င္ ျဖစ္သည့္အျပင္ ေဗာဓိဉာဏ္ကုိ ရရွိရန္ အားထုတ္ေတာ္မူရာ၌ အသံုးျပဳေတာ္မူေသာ အပင္ျဖစ္၍ ပရိေဘာဂေစတီလည္း ထုိက္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ အေပါင္းတုိ႔သည္ ထုိေဗာဓိပင္မွ ပင္ပြားမ်ားကုိ မိမိတုိ႔ ႏုိင္ငံ၌ စုိက္ပ်ိဳးကုိးကြယ္ ေလ့ရွိပါတယ္။
ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္လည္း ဗုဒၶသာသနာ ေရာက္ခ်ိန္ကပင္ စတင္၍ ေဗာဓိပင္မ်ားကုိ စုိက္ပ်ိဳးကုိးကြယ္ခဲ့ၾကဟန္ ရွိပါတယ္။ ေႏြရာသီ အလယ္ဗဟုိက်ေတာ့ ျမန္မာတုိ႔၏ ကဆုန္လကား ေနပူျပင္းလွပါတယ္။ “တန္ခူးေရကုန္ ကဆုန္ေရခမ္း” ဆုိသလို ကဆုန္လတြင္ အင္းအုိင္၊ ကန္ေခ်ာင္း၊ ေရႏုတ္ေျမာင္းမ်ား ေျခာက္ခမ္း၍ ေရျပတ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ေရျပတ္၍ အပူခ်ိန္ ျပင္းျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ အခ်ိဳ႕သစ္ပင္ ပန္းပင္မ်ားမွာ ႏြမ္းေျခာက္ ပ်က္စီးၾကရပါတယ္။ ထုိအခ်ိန္တြင္ ေရွးျမန္မာတုိ႔သည္ မိမိတုိ႔ အျမတ္တႏုိး ကိုးကြယ္ထားၾကသည့္ မဟာေဗာဓိေညာင္ပင္မ်ား ညိႈးႏြမ္းပ်က္စီးမည္ကုိ စုိးရိမ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေဗာဓိပင္ဆုိသည္မွာလည္း အိႏိၵယႏုိင္ငံ၊ သီဟုိဠ္ႏုိင္ငံတုိ႔ရွိ မူလေဗာဓိပင္တုိ႔မွ ဆင့္ပြားယူရေသာ အပင္မ်ိဳးျဖစ္၍ ရွားပါးပင္မ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေရွးေခတ္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ျမန္မာတုိ႔သည္ ပူျပင္း၍ ေရျပတ္ေသာ ကဆုန္လတြင္ ေဗာဓိပင္မ်ားကုိ မညိႈးမႏြမ္း၊ လန္းဆန္းရွင္သန္ေစရန္ဟူေသာ ဆႏၵမြန္ျဖင့္ ေရသြန္းေလာင္း ပူေဇာ္ၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
ဤသို႔ျဖင့္ ဘုရားအေလာင္းေတာ္ ဗ်ာဒိတ္ေတာ္ခံယူျခင္း၊ ဖြားျမင္ေတာ္မူလာျခင္း၊ မဟာေဗာဓိပင္ ေပါက္ေတာ္မူျခင္း၊ ဘုရားျဖစ္ေတာ္မူျခင္း တုိ႔သည္ ကဆုန္လျပည့္ေန႔မ်ားပင္ ျဖစ္ေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။ ထုိ႔ျပင္ကဆုန္ လျပည့္ေန႔မွာပင္ ဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္ စံ၀င္ေတာ္ မူခဲ့ေသာေၾကာင့္ ကဆုန္လျပည့္ေန႔ကုိ ဗုဒၶေန႔ ဟု ေရွးပညာရွိတုိ႔က ေခၚေ၀ၚသတ္မွတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
ဖြား၊ ပြင္႔၊ ေဟာ၊ စံ၊ ဗ်ာဒိတ္ခံ ကဆုန္လျပည္႔ေန႔ ။
ကဆုန္လျပည့္ (၅)ေန႔။
(၁) ဗ်ာဒိတ္ခံယူသည့္ေန႔ = ေလး သေခ်ၤကမာၻတစ္သိန္း အစ ကဆုန္လျပည့္ေန႔။
(၂) ဘုရားေမြးသည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၆၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ (ေသာၾကာေန႔)။ (ဘီစီ ၆၂၃)
(၃) ဘုရားျဖစ္သည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၃)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ (ဗုဒၶဟူူးေန႔)။ (ဘီစီ ၅၈၈)
(၄) ဗုဒၶ၀င္အက်ဥ္းေဟာသည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၁၀၄)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ေန႔။ (ဘီစီ ၅၈၇)
(၅) ပရိနိဗၺာန္စံသည့္ေန႔ = မဟာသကၠရာဇ္ (၁၄၈)ခု၊ ကဆုန္လျပည့္ (အဂၤါေန႔)။ (ဘီစီ ၅၄၃)
စာဖတ္သူမ်ားအားလံုး စိတ္ခ်မ္းသာ ကိုယ္က်န္းမာစြာႏွင့္ မိမိတုိ႔ ခႏၶာ၀န္ကုိ ရြက္ေဆာင္ႏုိင္ၾကပါေစ…
သာမေဏငယ္မ်ားႏွင့္ အနာဂတ္သာသနာ၊
ဗုဒၶျမတ္စြာ၏ သာသနာေတာ္ကို ေစာင့္ေရွာက္ခဲ့ၾကေသာ သံဃာေတာ္ အရွင္ျမတ္တို႔၏ ေက်းဇူးေတာ္ေၾကာင့္ တရားဓမၼမ်ားကုိ ယေန႔တုိင္ သတၱ၀ါအားလံုး လိုက္နာက်င့္ၾကံ အားထုတ္ႏုိင္ ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ယခုလို သာသနာေတာ္ႏွင့္ ေတြ႔ၾကံဳေနစဥ္မွာပဲ မိမိတုိ႔ကိုယ္တုိင္ လိုက္နာၾကဖုိ႔ လိုအပ္သလို၊ ေနာင္အနာဂတ္အတြက္ သာသနာေတာ္ကုိ မိမိတုိ႔ စြမ္းႏုိင္သည့္ဘက္မွ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ သင့္သည့္ဟု ခံယူမိပါတယ္။ သံဃာေတာ္ အရွင္သူျမတ္မ်ားသည္ ဂႏၴဓုရ= စာေပသင္ၾကားပို႔ခ်ျခင္းႏွင့္ ၀ိပႆနာဓုရ= တရားေတာ္အတုိင္း က်င့္ႀကံအားထုတ္ျခင္း ဆိုတဲ့ တာ၀န္ႏွစ္ရပ္ကို စြမ္းေဆာင္ေနၾကဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ သာသနာေတာ္ ဆုိရာတြင္ ပရိယတိၱသာသနာ၊ ပဋိပတိၱသာသနာ၊ ပဋိေ၀ဓသာသနာဟု သံုးရပ္ ရွိပါတယ္။ “ပရိယတိၱ ေယ၀ ဟိ သာသ နႆ မူလံ” ဆိုသည့္အတိုင္း ပရိယတိၱသည္ သာသနာေတာ္၏ အေျခခံမူလ ပဓာန ျဖစ္ပါတယ္။ ယေန႔ စာခ်ဆရာေတာ္၊ တိုက္အုပ္ဆရာေတာ္၊ တရားေဟာ ဆရာေတာ္တို႔သည္ တစ္ခါက သာမေဏ ငယ္ေလးမ်ား သာျဖစ္ပါတယ္။ သာမေဏငယ္မ်ားဘ၀မွ စတင္ၿပီး ဆရာရင္းမ်ားထံမွာ သင္အံမပ်က္ေလ့က်က္နာယူ မွတ္သားလာခဲ့ရာမွ ေအာင္ျမင္ေက်ာ္ၾကားတဲ့ သာသနာ့အက်ဳိးကို သယ္ပိုးခြင့္ရေသာ ဆရာေတာ္မ်ားဘ၀သို႔ ေရာက္ရွိလာၾကျခင္းပင္ ျဖစ္ပါတယ္။ ထို႔ေၾကာင့္ အနာဂတ္သာသနာေတာ္ အတြက္ ပရိယတိၱ စာေပသင္ၾကားမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနၾကေသာ သာမေဏငယ္မ်ားကို ေမ့ေဖ်ာက္ မထားသင့္ပါ။ နိေျဂာဓ သာမေဏငယ္ကို ဖူးျမင္ရေသာ သီရိဓမၼာေသာကမင္းႀကီးသည္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္အျဖစ္ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး၊ သာသနာေတာ္ကို ခ်ီးျမႇင့္ေျမႇာက္စားခဲ့တဲ့ သာသနာျပဳ မင္းျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္ စံ၀င္ၿပီးေနာက္ သာသနာႏွစ္ ၂၃၅ခုႏွစ္မွာ သာသနာေတာ္အတြင္း တိတိၳတကၠတြန္းမ်ား ၀င္ေရာက္မႈေၾကာင့္ တတိယသဂၤါယနာ တင္ခဲ့ရပါတယ္။ တတိယ သဂၤါယနာတင္ ဒါယကာ သီရိဓမၼာေသာကမင္းႀကီးသည္ နိေျဂာဓ သာမေဏငယ္ကို ဖူးျမင္ခဲ့ရတဲ့ အခ်ိန္မွစၿပီး သာသနာ ေတာ္ကို ေထာက္ပံ့ခဲ့တဲ့ သာသနာ့ ဒါယကာ တစ္ဦးျဖစ္ခဲ့ရတာပါ။ သီရိဓမၼာေသာက မင္းႀကီးက တတိယ သဂၤါယနာေတာ္ကို ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့ အရွင္မဟာ ေမာဂၢလိပုတၱတိႆ မေထရ္ျမတ္ႏွင့္ တိုင္ပင္ကာ ဆရာ၊ ဒကာ ညီညြတ္စြာနဲ႔ ဗုဒၶသာသနာ ထြန္းကားပ်ံ႕ပြားေရး အတြက္ ကိုးတိုင္းကိုးဌာနကုိ သာသနာျပဳမ်ား ေစလႊတ္ခဲ့ပါတယ္။ ထိုကိုးဌာနမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံက သထံုၿမိဳ႕ကို အရွင္ေသာဏႏွင့္ အရွင္ဥတၱရ အမွဴးျပဳေသာ မေထရ္ငါးပါးတို႔ သာသနာျပဳဖုိ႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့ပါတယ္။ ထိုမေထရ္တို႔၏ ေက်းဇူးေတာ္ေၾကာင့္ ယေန႔တိုင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သာသနာေတာ္ ထြန္းကားလ်က္ ရွိေနျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ သာသနာ ျပန္႔ပြားလာရျခင္း အေၾကာင္းရင္းမွာ နိေျဂာဓ သာမေဏငယ္က စတင္ခဲ့တယ္လို႔ ဆုိရင္ မွားမည္မထင္ပါ။
ယေန႔ အခ်ိန္အခါမွာ သာသနာေတာ္၏ ရင္ေငြ႕ကို ခိုလံႈေနၾကေသာ သာမေဏငယ္ေလးမ်ားကို ဒါယိကာ၊ ဒါယကာမေပါင္းႏွင့္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တို႔က ေထာက္ပံ့မွသာလွ်င္ အနာဂတ္သာသနာအတြက္ အက်ဳိးသက္ ေရာက္ရာမႈ ရွိပါလိမ့္မယ္။ သာသနာေတာ္မွာ ကိုရင္(သာမေဏ)ရွိမွသာ ဦးဇင္း၊ ဘုန္းႀကီး၊ ဆရာေတာ္ျဖစ္လာပါမယ္။ ယေန႔ ပရိယတိၱစာေပတြင္ ဂုဏ္ထူးဘြဲ႕တံဆိပ္ေတာ္မ်ား ဆက္ကပ္လွဴ ဒါန္းျခင္း ခံေနရေသာ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားသည္ တခ်ိန္တခါက သာမေဏငယ္ကေလး မ်ားသာျဖစ္ပါတယ္။ လူအမ်ား စုက နာမည္ႀကီးေသာ၊ ဂဏန္းေပးေသာ ဆရာထံသြားၿပီး မိမိတုိ႔ ေလာကီ အက်ိဳးစီးပြား ေမွ်ာ္ကုိးကာ လွဴဒါန္းမႈေတြ လုပ္ၾကပါတယ္။ နာမည္ႀကီးေသာ ဘုရားကုိ ေရႊအထပ္ထပ္ခ် ခ်င္ၾကပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ပရိယတၱိ စာသင္ တုိက္က စာသင္ေနတဲ့ ရဟန္းတပါးကုိ လိုအပ္တဲ့ စာအုပ္၀ယ္ေပးဖုိ႔ေတာ့ ေမ့ေနတတ္ၾကပါတယ္။ ထုိစာသင္သား သံဃာေတာ္ကုိ ခ်ီးျမွင့္တာမွ သာသနာကုိ ခ်ီးျမွင့္ရာေရာက္ပါတယ္။ ဘုရားတည္တာသည္ သာသနာျပဳ ျခင္း မဟုတ္ပါ။ ဒါေပမယ့္ အမ်ာစုကလည္း ဘုရားတည္တာကုိမွ သာသနာျပဳတယ္ ထင္ေနၾကတယ္။ စာသင္သား သံဃာတပါးကုိ ေထာက္ပံ့ေပးေနျခင္းကို သာသနာျပဳေနတယ္လို႔ မျမင္ၾကပါဘူး။ ဒါေတြသည္ သိသင့္တဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြပါ။ (ဒီအခ်က္ေတြကုိလည္း လူတုိင္းသိေစခ်င္ပါတယ္)။
ရဟန္းေတာ္မ်ားႏွင့္ ေျပာဆုိဆက္ဆံရာမွာလည္း မိတ္ေဆြေတြ ေျပာသလို ေျပာလို႔ မသင့္ေတာ္ပါဘူး။ စကားလံုး သံုးႏႈန္းတတ္ေစခ်င္ပါတယ္။ မိမိတုိ႔ သာသနာကုိ ဦးေဆာင္ေနတဲ့ သံဃာေတာ္ေတြကုိ မိမိတို႔က နည္းလမ္းမွန္စြာနဲ႔ မခ်ည္းကပ္၊ မေျပာဆုိတတ္ရင္၊ ေလးစားမႈ မရွိရင္ ဘယ္သူကမွ အေလးအျမတ္ ျပဳမည္ မဟုတ္ပါ။ ကိုရင္ငယ္ေလးပဲ ဆုိၿပီး မေလးမစား ဆက္ဆံမႈေတြ မလုပ္အပ္ပါ။ အသက္အရြယ္ကိုသာ မၾကည့္ပဲ သီလတရားကုိ ၾကည္ညိဳၿပီး ကိုးကြယ္ရမွာပါ။ ကုိရင္ငယ္တပါးသည္ ၁၀ပါး သီလရွိပါတယ္။ မိမိက ငါးပါးသီလ ေတာင္ လံုျခံဳမႈ ရွိလားဆုိတာ စမ္းစစ္သင့္ပါတယ္။
အနာဂတ္ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ သာသနာေတာ္သည္ ယေန႔ သာမေဏ(ကိုရင္)ငယ္တို႔၏ လက္တြင္ရွိ ေနသည္ကို အထူးဂ႐ုျပဳၾကေစခ်င္ပါတယ္။ အနာဂတ္သာသနာေတာ္ တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေရးတြင္ သာသနာ့တာ၀န္ ကို ထမ္းေဆာင္ၾကမည့္ ကိုရင္သာမေဏငယ္မ်ား၏ အခန္းက႑သည္ အဓိက ျဖစ္ေၾကာင္း သတိရေစခ်င္ပါတယ္။ သာသနာေတာ္သံုးရပ္တြင္ ပရိယတိၱသာသနာသည္ အေျခခံမူလျဖစ္ပါတယ္။ ထိုပရိယတိၱစာေပကို ေခတ္အဆက္ဆက္ လက္ဆင့္ကမ္း သယ္ေဆာင္လာၾကေသာ မ်ဳိးဆက္သစ္ သံဃာေတာ္မ်ားသည္ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမမ်ား အေနျဖင့္ ထိုမ်ဳိးဆက္သစ္ သာမေဏငယ္တို႔ကုိ အားေပး ခ်ီးေျမႇာက္သင့္ပါတယ္။
အခြင့္အခါသင့္တိုင္း သာသနာအတြက္ အေရးပါသည့္ ေနရာမ်ားမွာ မြန္ျမတ္တဲ့ ေကာင္းမႈေတြ ျပဳလုပ္ႏုိင္ၾကသျဖင့္ ေကာင္းက်ိဳးလိုရာ ဆႏၵမ်ား ျပည့္၀ႏုိင္ၾကပါေစ။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္ စံ၀င္ၿပီးေနာက္ သာသနာႏွစ္ ၂၃၅ခုႏွစ္မွာ သာသနာေတာ္အတြင္း တိတိၳတကၠတြန္းမ်ား ၀င္ေရာက္မႈေၾကာင့္ တတိယသဂၤါယနာ တင္ခဲ့ရပါတယ္။ တတိယ သဂၤါယနာတင္ ဒါယကာ သီရိဓမၼာေသာကမင္းႀကီးသည္ နိေျဂာဓ သာမေဏငယ္ကို ဖူးျမင္ခဲ့ရတဲ့ အခ်ိန္မွစၿပီး သာသနာ ေတာ္ကို ေထာက္ပံ့ခဲ့တဲ့ သာသနာ့ ဒါယကာ တစ္ဦးျဖစ္ခဲ့ရတာပါ။ သီရိဓမၼာေသာက မင္းႀကီးက တတိယ သဂၤါယနာေတာ္ကို ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့ အရွင္မဟာ ေမာဂၢလိပုတၱတိႆ မေထရ္ျမတ္ႏွင့္ တိုင္ပင္ကာ ဆရာ၊ ဒကာ ညီညြတ္စြာနဲ႔ ဗုဒၶသာသနာ ထြန္းကားပ်ံ႕ပြားေရး အတြက္ ကိုးတိုင္းကိုးဌာနကုိ သာသနာျပဳမ်ား ေစလႊတ္ခဲ့ပါတယ္။ ထိုကိုးဌာနမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံက သထံုၿမိဳ႕ကို အရွင္ေသာဏႏွင့္ အရွင္ဥတၱရ အမွဴးျပဳေသာ မေထရ္ငါးပါးတို႔ သာသနာျပဳဖုိ႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့ပါတယ္။ ထိုမေထရ္တို႔၏ ေက်းဇူးေတာ္ေၾကာင့္ ယေန႔တိုင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သာသနာေတာ္ ထြန္းကားလ်က္ ရွိေနျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ သာသနာ ျပန္႔ပြားလာရျခင္း အေၾကာင္းရင္းမွာ နိေျဂာဓ သာမေဏငယ္က စတင္ခဲ့တယ္လို႔ ဆုိရင္ မွားမည္မထင္ပါ။
ယေန႔ အခ်ိန္အခါမွာ သာသနာေတာ္၏ ရင္ေငြ႕ကို ခိုလံႈေနၾကေသာ သာမေဏငယ္ေလးမ်ားကို ဒါယိကာ၊ ဒါယကာမေပါင္းႏွင့္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တို႔က ေထာက္ပံ့မွသာလွ်င္ အနာဂတ္သာသနာအတြက္ အက်ဳိးသက္ ေရာက္ရာမႈ ရွိပါလိမ့္မယ္။ သာသနာေတာ္မွာ ကိုရင္(သာမေဏ)ရွိမွသာ ဦးဇင္း၊ ဘုန္းႀကီး၊ ဆရာေတာ္ျဖစ္လာပါမယ္။ ယေန႔ ပရိယတိၱစာေပတြင္ ဂုဏ္ထူးဘြဲ႕တံဆိပ္ေတာ္မ်ား ဆက္ကပ္လွဴ ဒါန္းျခင္း ခံေနရေသာ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ားသည္ တခ်ိန္တခါက သာမေဏငယ္ကေလး မ်ားသာျဖစ္ပါတယ္။ လူအမ်ား စုက နာမည္ႀကီးေသာ၊ ဂဏန္းေပးေသာ ဆရာထံသြားၿပီး မိမိတုိ႔ ေလာကီ အက်ိဳးစီးပြား ေမွ်ာ္ကုိးကာ လွဴဒါန္းမႈေတြ လုပ္ၾကပါတယ္။ နာမည္ႀကီးေသာ ဘုရားကုိ ေရႊအထပ္ထပ္ခ် ခ်င္ၾကပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ပရိယတၱိ စာသင္ တုိက္က စာသင္ေနတဲ့ ရဟန္းတပါးကုိ လိုအပ္တဲ့ စာအုပ္၀ယ္ေပးဖုိ႔ေတာ့ ေမ့ေနတတ္ၾကပါတယ္။ ထုိစာသင္သား သံဃာေတာ္ကုိ ခ်ီးျမွင့္တာမွ သာသနာကုိ ခ်ီးျမွင့္ရာေရာက္ပါတယ္။ ဘုရားတည္တာသည္ သာသနာျပဳ ျခင္း မဟုတ္ပါ။ ဒါေပမယ့္ အမ်ာစုကလည္း ဘုရားတည္တာကုိမွ သာသနာျပဳတယ္ ထင္ေနၾကတယ္။ စာသင္သား သံဃာတပါးကုိ ေထာက္ပံ့ေပးေနျခင္းကို သာသနာျပဳေနတယ္လို႔ မျမင္ၾကပါဘူး။ ဒါေတြသည္ သိသင့္တဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြပါ။ (ဒီအခ်က္ေတြကုိလည္း လူတုိင္းသိေစခ်င္ပါတယ္)။
ရဟန္းေတာ္မ်ားႏွင့္ ေျပာဆုိဆက္ဆံရာမွာလည္း မိတ္ေဆြေတြ ေျပာသလို ေျပာလို႔ မသင့္ေတာ္ပါဘူး။ စကားလံုး သံုးႏႈန္းတတ္ေစခ်င္ပါတယ္။ မိမိတုိ႔ သာသနာကုိ ဦးေဆာင္ေနတဲ့ သံဃာေတာ္ေတြကုိ မိမိတို႔က နည္းလမ္းမွန္စြာနဲ႔ မခ်ည္းကပ္၊ မေျပာဆုိတတ္ရင္၊ ေလးစားမႈ မရွိရင္ ဘယ္သူကမွ အေလးအျမတ္ ျပဳမည္ မဟုတ္ပါ။ ကိုရင္ငယ္ေလးပဲ ဆုိၿပီး မေလးမစား ဆက္ဆံမႈေတြ မလုပ္အပ္ပါ။ အသက္အရြယ္ကိုသာ မၾကည့္ပဲ သီလတရားကုိ ၾကည္ညိဳၿပီး ကိုးကြယ္ရမွာပါ။ ကုိရင္ငယ္တပါးသည္ ၁၀ပါး သီလရွိပါတယ္။ မိမိက ငါးပါးသီလ ေတာင္ လံုျခံဳမႈ ရွိလားဆုိတာ စမ္းစစ္သင့္ပါတယ္။
အနာဂတ္ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ သာသနာေတာ္သည္ ယေန႔ သာမေဏ(ကိုရင္)ငယ္တို႔၏ လက္တြင္ရွိ ေနသည္ကို အထူးဂ႐ုျပဳၾကေစခ်င္ပါတယ္။ အနာဂတ္သာသနာေတာ္ တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေရးတြင္ သာသနာ့တာ၀န္ ကို ထမ္းေဆာင္ၾကမည့္ ကိုရင္သာမေဏငယ္မ်ား၏ အခန္းက႑သည္ အဓိက ျဖစ္ေၾကာင္း သတိရေစခ်င္ပါတယ္။ သာသနာေတာ္သံုးရပ္တြင္ ပရိယတိၱသာသနာသည္ အေျခခံမူလျဖစ္ပါတယ္။ ထိုပရိယတိၱစာေပကို ေခတ္အဆက္ဆက္ လက္ဆင့္ကမ္း သယ္ေဆာင္လာၾကေသာ မ်ဳိးဆက္သစ္ သံဃာေတာ္မ်ားသည္ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမမ်ား အေနျဖင့္ ထိုမ်ဳိးဆက္သစ္ သာမေဏငယ္တို႔ကုိ အားေပး ခ်ီးေျမႇာက္သင့္ပါတယ္။
အခြင့္အခါသင့္တိုင္း သာသနာအတြက္ အေရးပါသည့္ ေနရာမ်ားမွာ မြန္ျမတ္တဲ့ ေကာင္းမႈေတြ ျပဳလုပ္ႏုိင္ၾကသျဖင့္ ေကာင္းက်ိဳးလိုရာ ဆႏၵမ်ား ျပည့္၀ႏုိင္ၾကပါေစ။
အေမး အေျဖ(၇)၊
ဗုဒၵဘာသာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔လူမ်ိဳးေတြက ဘုရားရွင္ရဲ႔ မူရင္းပံုရိပ္ကုိ မကုိးကြယ္ပဲ ဘာေၾကာင္႔ ေစတီေတြကုိပဲ တည္ထားကုိးကြယ္ေနတာလဲ.. မူရင္း ဘုရားရဲ႔ပုံရိပ္စစ္ကုိ ကုိးကြယ္ရင္မေကာင္းဘူးလား.. အခုဗုဒၵဘာသာမွာ ကုိုးကြယ္ေနတာေတြက ေစတီေတြဆုိလည္း အမ်ိဳးမ်ိဳးပုံစံေတြနဲ႔ ထုိင္းနုိင္ငံ တရုတ္နုိင္ငံ စသၿဖင္႔ ဗုဒၵဘာသာ နုိင္ငံေတြမွာ ကုိးကြယ္ေနၾကတဲ႔ ေစတီေတြဟာ အမ်ိဳးမ်ိဳးပုံစံေတြ ၿဖစ္ေနၾကတယ္.. ဘာေၾကာင္႔ ဒီလုိေတြၿဖစ္ရတာလဲ... ဗုဒၵဘုရားပုံစံဟာ တစ္မ်ိဳးတည္းပဲရွိမေနပဲ အသြင္အမ်ိဳးမ်ိဳးကုိးကြယ္ ေနျခင္းအားၿဖင္႔ အၿခားေသာ ဘာသာ၀င္ေတြက မိမိတုိ႔အေပၚမွာ ဘယ္လိုေတြၿမင္ၾကမလဲ... ဒါေလးကုိသိခ်င္လုိ႔ပါ...
မ်ိဳးခ်စ္
ေမးထားတဲ့ အေၾကာင္းေလးေတြ ေကာင္းပါတယ္။ ပထမဆံုး ဘာ့ေၾကာင့္ ေစတီေတြကုိပဲ တည္ထားကုိးကြယ္ ေနတာလဲ ဆုိရာမွာ… ေစတိယ= ေစတီ ဆုိတာ မူလအနက္အရ လူတို႕အျမတ္တႏိုး ရွိခိုးဦးခ် ကိုးကြယ္ၾကတဲ့၊ အရိုအေသျပဳအပ္တဲ့ အရာ၊ ဌာန မွန္သမွ်ကို ဆိုလိုပါတယ္။ ဗုဒၶရဲ႕ ဓာတ္ေတာ္ေမြေတာ္၊ အသံုးအေဆာင္မ်ား ေတြကုိ ဌာပနာထားတဲ့ သာသနိက အေဆာက္အဦးမ်ားနဲ႔ ဌာပနာမပါေပမယ့္ ဗုဒၶကိုရည္မွန္း ေဆာက္လုပ္ထားတဲ့ သာသနိက အေဆာက္အအံုမ်ားကိုလည္း ေစတီလို႔ သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ ဟိုအရင္က ေဝသာလီျပည္ႀကီးရဲ႕ အနီးပတ္ဝန္းက်င္မွာ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ အရာဌာနေတြကို ေစတီလို႔ သမုတ္ၿပီး ကိုးကြယ္ခဲ့တာေၾကာင့္ ေစတီေတြ မ်ားစြာရွိခဲ့တယ္။ အခ်ိဳ႕ေစတီေတြက နတ္ဘီလူးႀကီးေတြကို ရည္မွတ္ၿပီး တည္ေဆာက္ထားတဲ့ နတ္ကြန္း ေတြျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳ႕ေတာ့ နတ္ႀကီးတယ္ ဆိုၿပီး မခူးၾကနဲ႔ မဖ်က္ဆီးၾကနဲ႔ စသျဖင့္ သီးျခားသတ္မွတ္ထားတဲ့ ဥယ်ာဥ္ႀကီးေတြျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳ႕ေစတီေတြဟာ ေတာင္ေတြ၊ ေတာေတြျဖစ္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ေထရဝါဒဗုဒၶ ဘာသာဝင္ေတြ အရိုအေသ အေလးအျမတ္ျပဳၾကတဲ့ သာသနာတြင္း ေစတီေတြကေတာ့-
၁။ ဓာတုေစတီ- ဘုရား၊ ရဟႏၲာမ်ား၏ ဓာတ္ေတာ္မ်ား။
၂။ ဓမၼေစတီ- ဘုရားရွင္ ေဟာၾကားခဲ့ေသာတရားေတာ္မ်ား။
၃။ ပရိေဘာဂေစတီ- ဘုရားရွင္ သက္ေတာ္ထင္ရွားရွိစဥ္က သံုးေဆာင္ခဲ့ေသာ အသံုး အေဆာင္မ်ား။
၄။ ဥဒၵိႆကေစတီ- ဘုရားရွင္ကို ရည္မွန္းၿပီး ထုလုပ္ထားေသာ ရုပ္ပြားဆင္းတုေတာ္ မ်ား။
စသျဖင့္ ေစတီေလးမ်ိဳးရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ရုပ္ပြားေတာ္၊ ပံုေတာ္မ်ားမွအစ ဘုရားပုထိုးမ်ားတိုင္ေအာင္ ေစတီလို႔ ေခၚႏုိုင္ပါတယ္။ မူရင္းပံုေတာ္ဆုိရာမွာလည္း ရည္မွန္းပူေဇာ္ရတဲ့ ေစတီထဲမွာ ပါတယ္လို႔ ဆုိႏုိင္တယ္။ ဒီေနရာမွာ အဓိက သိရမွာက ပံုေတာ္ေတြ၊ ဆင္းတုေတာ္ေတြ၊ ရုပ္ပြားေတာ္ဆိုတဲ့ အရာ၀တၳဳကုိ ျမင္ၿပီး ရွိခိုး ပူေဇာ္ရမွာ မဟုတ္ဘူးဆုိတဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ ပံုေတာ္၊ ဆင္းတုေတာ္ ဘာကုိပဲ ရွိခိုးရေပေစ ဘုရားရွင္ ကိုယ္ေတာ္ တုိင္ သက္ရွိထင္ရွားရွိသလို ရည္မွန္းထားရမယ္။ ဘုရားရွင္ရဲ႕ ဂုဏ္ေတာ္ေတြ၊ ေမတၱာေတာ္၊ မဟာက႐ုဏာ ေတာ္တုိ႔ကုိ ရည္မွန္းၿပီးေတာ့ ရွိခိုးပူေဇာ္ရမွာပါ။ ဒါေတြက ကုိသိၿပီး ကုိးကြယ္ဖုိ႔က အေရးႀကီးပါတယ္။
ေစတီေတြကုိ ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ကုိးကြယ္ၾကတယ္ ဆုိရာမွာ- ထုိင္း၊ တရုတ္ ေတြက်ေတာ့ သူတုိ႔ ပံုစံနဲ႔ သူတုိ႔ အႏုပညာ ပါ၀င္ေအာင္ တည္ထားၾက၊ ထုလုပ္တာလို႔ ထင္ပါတယ္။ ဒါေတြကေတာ့ အႏုပညာနဲ႔ လူမ်ိဳးတခုနဲ႔ တခု အျမင္မတူၾကတာေၾကာင့္ ပံုစံေတြက ကြဲလြဲေနတယ္လို႔ပဲ သံုးသပ္ပါတယ္။ အိႏၵိယကလည္း သူတို႔ လူမ်ိဳးနဲ႔ အနီးစပ္ဆံုး တူေအာင္ ထုၾကတာပဲ။ တရုတ္မွာဆုိရင္လည္း အရင္က ဗုဒၶသာသနာ ထြန္းကားတဲ့ အခ်ိန္မွာ ဘုရားဆင္းတုေတာ္ အႀကီးႀကီးေတြ ထုလုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ ေနာက္ပုိင္း သာသနာဆုိတာ ဘာမွန္းမသိေတာ့ အဲလို ဆင္းတု ေတာ္ႀကီးေတြ ေခါင္းေပၚမွာ သိုင္းကားေတြ ရိုက္ၾကတာပဲေလ။ ဘယ္ေလာက္ပဲ ပံုေတြ၊ ရုပ္ထုေတြ ရွိေနပါေစ၊ ဘယ္လိုပံုစံနဲ႔ပဲ တည္ေဆာက္ေနၾကပါေစ၊ ႏွလံုးသားမွာ ဘုရားမတည္ေသးရင္ေတာ့ အက်ိဳးမရွိတဲ့ လုပ္ရပ္ေတြလို႔ ဆုိရမွာပါပဲ။ ေထရ၀ါဒမွာ ေစတီတည္တယ္ ဆုိတာ ေအာက္ဆံုး ပန္တင္ခံုးကေန အထက္ စိန္ဖူးေတာ္ အထိ အဓိပၸာယ္ရွိပါတယ္။ (ဓမၼေစတီ ဆရာေတာ္ ေဟာၾကားတဲ့ ႏွလံုးသား၀ယ္ ဘုရားတည္ တရားေတာ္မ်ား) ကုိ နာယူၾကည့္ရင္ သိႏုိင္ပါတယ္။
အသြင္အမ်ိဳးမ်ိဳးကုိးကြယ္ ေနျခင္းအားျဖင္႔ အျခားေသာ ဘာသာ၀င္ေတြက မိမိတုိ႔အေပၚမွာ ဘယ္လိုေတြ ျမင္ၾကမလဲ ဆုိရာမွာ- သူတုိ႔က အသြင္မ်ိဳးမ်ိဴး ကိုးကြယ္ေနၾကတာျမင္ေတာ့ မရွင္းမလင္းျဖစ္ၿပီး ေမးလာမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ အခ်ိဳ႕စာအုပ္ေတြမွာ ေမးထားတာေတြ ရွိပါတယ္။ ဘာလို႔ အုတ္ပံုကုိ ရွိခိုးေနၾကတာလဲ ဆုိတာမ်ိဳးေပါ့။ ဒါကုိ ေသခ်ာရွင္းျပ ေပးလိုက္ေတာ့ သူတို႔ လက္ခံသြားၾကတယ္ဆုိတာ ဖတ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ သူတုိ႔ေတြက သိခ်င္လို႔ ေမးလာခဲ့ရင္ ကိုယ့္ဘက္က ဘာေၾကာင့္ကုိးကြယ္တယ္ဆုိတာ ရွင္းျပေပးရမယ္။ အထက္က ေရးခဲ့တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ ျပန္ေျပာျပရမွာေပါ့။ သူတို႔ေတြ ဘာသာမွာလည္း ရုပ္ထုေတြ၊ ပံုေတာ္ေတြ ကုိးကြယ္တာရွိတာပဲ။ ဒီေတာ့ ပံုေတာ္ေတြ၊ ရုပ္ထုေတြ ကုိးကြယ္တာနဲ႔ ပတ္သတ္လို႔ နားလည္ၾကမွာပါ။ အသြင္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ျဖစ္ေနတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔လဲ အတုိက္ခံလုပ္မယ္ေတာ့ မထင္ပါဘူး။ အဓိက ဘာသာေရး သိမ္းသြင္းမႈပဲ လုပ္လာၾကမွာပါ။ ဒီေတာ့ ကိုယ့္ဘက္က ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းဖုိ႔ပဲေလ။
မရွင္းတဲ့ အခ်က္ေတြပါရင္ ျပန္ေမးပါ။
ေကာင္းက်ိဳးလိုရာ ဆႏၵမ်ား ျပည့္၀ႏုိင္ၾကပါေစ…
မ်ိဳးခ်စ္
ေမးထားတဲ့ အေၾကာင္းေလးေတြ ေကာင္းပါတယ္။ ပထမဆံုး ဘာ့ေၾကာင့္ ေစတီေတြကုိပဲ တည္ထားကုိးကြယ္ ေနတာလဲ ဆုိရာမွာ… ေစတိယ= ေစတီ ဆုိတာ မူလအနက္အရ လူတို႕အျမတ္တႏိုး ရွိခိုးဦးခ် ကိုးကြယ္ၾကတဲ့၊ အရိုအေသျပဳအပ္တဲ့ အရာ၊ ဌာန မွန္သမွ်ကို ဆိုလိုပါတယ္။ ဗုဒၶရဲ႕ ဓာတ္ေတာ္ေမြေတာ္၊ အသံုးအေဆာင္မ်ား ေတြကုိ ဌာပနာထားတဲ့ သာသနိက အေဆာက္အဦးမ်ားနဲ႔ ဌာပနာမပါေပမယ့္ ဗုဒၶကိုရည္မွန္း ေဆာက္လုပ္ထားတဲ့ သာသနိက အေဆာက္အအံုမ်ားကိုလည္း ေစတီလို႔ သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ ဟိုအရင္က ေဝသာလီျပည္ႀကီးရဲ႕ အနီးပတ္ဝန္းက်င္မွာ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ အရာဌာနေတြကို ေစတီလို႔ သမုတ္ၿပီး ကိုးကြယ္ခဲ့တာေၾကာင့္ ေစတီေတြ မ်ားစြာရွိခဲ့တယ္။ အခ်ိဳ႕ေစတီေတြက နတ္ဘီလူးႀကီးေတြကို ရည္မွတ္ၿပီး တည္ေဆာက္ထားတဲ့ နတ္ကြန္း ေတြျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳ႕ေတာ့ နတ္ႀကီးတယ္ ဆိုၿပီး မခူးၾကနဲ႔ မဖ်က္ဆီးၾကနဲ႔ စသျဖင့္ သီးျခားသတ္မွတ္ထားတဲ့ ဥယ်ာဥ္ႀကီးေတြျဖစ္တယ္။ အခ်ိဳ႕ေစတီေတြဟာ ေတာင္ေတြ၊ ေတာေတြျဖစ္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ေထရဝါဒဗုဒၶ ဘာသာဝင္ေတြ အရိုအေသ အေလးအျမတ္ျပဳၾကတဲ့ သာသနာတြင္း ေစတီေတြကေတာ့-
၁။ ဓာတုေစတီ- ဘုရား၊ ရဟႏၲာမ်ား၏ ဓာတ္ေတာ္မ်ား။
၂။ ဓမၼေစတီ- ဘုရားရွင္ ေဟာၾကားခဲ့ေသာတရားေတာ္မ်ား။
၃။ ပရိေဘာဂေစတီ- ဘုရားရွင္ သက္ေတာ္ထင္ရွားရွိစဥ္က သံုးေဆာင္ခဲ့ေသာ အသံုး အေဆာင္မ်ား။
၄။ ဥဒၵိႆကေစတီ- ဘုရားရွင္ကို ရည္မွန္းၿပီး ထုလုပ္ထားေသာ ရုပ္ပြားဆင္းတုေတာ္ မ်ား။
စသျဖင့္ ေစတီေလးမ်ိဳးရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ရုပ္ပြားေတာ္၊ ပံုေတာ္မ်ားမွအစ ဘုရားပုထိုးမ်ားတိုင္ေအာင္ ေစတီလို႔ ေခၚႏုိုင္ပါတယ္။ မူရင္းပံုေတာ္ဆုိရာမွာလည္း ရည္မွန္းပူေဇာ္ရတဲ့ ေစတီထဲမွာ ပါတယ္လို႔ ဆုိႏုိင္တယ္။ ဒီေနရာမွာ အဓိက သိရမွာက ပံုေတာ္ေတြ၊ ဆင္းတုေတာ္ေတြ၊ ရုပ္ပြားေတာ္ဆိုတဲ့ အရာ၀တၳဳကုိ ျမင္ၿပီး ရွိခိုး ပူေဇာ္ရမွာ မဟုတ္ဘူးဆုိတဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ ပံုေတာ္၊ ဆင္းတုေတာ္ ဘာကုိပဲ ရွိခိုးရေပေစ ဘုရားရွင္ ကိုယ္ေတာ္ တုိင္ သက္ရွိထင္ရွားရွိသလို ရည္မွန္းထားရမယ္။ ဘုရားရွင္ရဲ႕ ဂုဏ္ေတာ္ေတြ၊ ေမတၱာေတာ္၊ မဟာက႐ုဏာ ေတာ္တုိ႔ကုိ ရည္မွန္းၿပီးေတာ့ ရွိခိုးပူေဇာ္ရမွာပါ။ ဒါေတြက ကုိသိၿပီး ကုိးကြယ္ဖုိ႔က အေရးႀကီးပါတယ္။
ေစတီေတြကုိ ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ကုိးကြယ္ၾကတယ္ ဆုိရာမွာ- ထုိင္း၊ တရုတ္ ေတြက်ေတာ့ သူတုိ႔ ပံုစံနဲ႔ သူတုိ႔ အႏုပညာ ပါ၀င္ေအာင္ တည္ထားၾက၊ ထုလုပ္တာလို႔ ထင္ပါတယ္။ ဒါေတြကေတာ့ အႏုပညာနဲ႔ လူမ်ိဳးတခုနဲ႔ တခု အျမင္မတူၾကတာေၾကာင့္ ပံုစံေတြက ကြဲလြဲေနတယ္လို႔ပဲ သံုးသပ္ပါတယ္။ အိႏၵိယကလည္း သူတို႔ လူမ်ိဳးနဲ႔ အနီးစပ္ဆံုး တူေအာင္ ထုၾကတာပဲ။ တရုတ္မွာဆုိရင္လည္း အရင္က ဗုဒၶသာသနာ ထြန္းကားတဲ့ အခ်ိန္မွာ ဘုရားဆင္းတုေတာ္ အႀကီးႀကီးေတြ ထုလုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ ေနာက္ပုိင္း သာသနာဆုိတာ ဘာမွန္းမသိေတာ့ အဲလို ဆင္းတု ေတာ္ႀကီးေတြ ေခါင္းေပၚမွာ သိုင္းကားေတြ ရိုက္ၾကတာပဲေလ။ ဘယ္ေလာက္ပဲ ပံုေတြ၊ ရုပ္ထုေတြ ရွိေနပါေစ၊ ဘယ္လိုပံုစံနဲ႔ပဲ တည္ေဆာက္ေနၾကပါေစ၊ ႏွလံုးသားမွာ ဘုရားမတည္ေသးရင္ေတာ့ အက်ိဳးမရွိတဲ့ လုပ္ရပ္ေတြလို႔ ဆုိရမွာပါပဲ။ ေထရ၀ါဒမွာ ေစတီတည္တယ္ ဆုိတာ ေအာက္ဆံုး ပန္တင္ခံုးကေန အထက္ စိန္ဖူးေတာ္ အထိ အဓိပၸာယ္ရွိပါတယ္။ (ဓမၼေစတီ ဆရာေတာ္ ေဟာၾကားတဲ့ ႏွလံုးသား၀ယ္ ဘုရားတည္ တရားေတာ္မ်ား) ကုိ နာယူၾကည့္ရင္ သိႏုိင္ပါတယ္။
အသြင္အမ်ိဳးမ်ိဳးကုိးကြယ္ ေနျခင္းအားျဖင္႔ အျခားေသာ ဘာသာ၀င္ေတြက မိမိတုိ႔အေပၚမွာ ဘယ္လိုေတြ ျမင္ၾကမလဲ ဆုိရာမွာ- သူတုိ႔က အသြင္မ်ိဳးမ်ိဴး ကိုးကြယ္ေနၾကတာျမင္ေတာ့ မရွင္းမလင္းျဖစ္ၿပီး ေမးလာမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ အခ်ိဳ႕စာအုပ္ေတြမွာ ေမးထားတာေတြ ရွိပါတယ္။ ဘာလို႔ အုတ္ပံုကုိ ရွိခိုးေနၾကတာလဲ ဆုိတာမ်ိဳးေပါ့။ ဒါကုိ ေသခ်ာရွင္းျပ ေပးလိုက္ေတာ့ သူတို႔ လက္ခံသြားၾကတယ္ဆုိတာ ဖတ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ သူတုိ႔ေတြက သိခ်င္လို႔ ေမးလာခဲ့ရင္ ကိုယ့္ဘက္က ဘာေၾကာင့္ကုိးကြယ္တယ္ဆုိတာ ရွင္းျပေပးရမယ္။ အထက္က ေရးခဲ့တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ ျပန္ေျပာျပရမွာေပါ့။ သူတို႔ေတြ ဘာသာမွာလည္း ရုပ္ထုေတြ၊ ပံုေတာ္ေတြ ကုိးကြယ္တာရွိတာပဲ။ ဒီေတာ့ ပံုေတာ္ေတြ၊ ရုပ္ထုေတြ ကုိးကြယ္တာနဲ႔ ပတ္သတ္လို႔ နားလည္ၾကမွာပါ။ အသြင္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ျဖစ္ေနတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔လဲ အတုိက္ခံလုပ္မယ္ေတာ့ မထင္ပါဘူး။ အဓိက ဘာသာေရး သိမ္းသြင္းမႈပဲ လုပ္လာၾကမွာပါ။ ဒီေတာ့ ကိုယ့္ဘက္က ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းဖုိ႔ပဲေလ။
မရွင္းတဲ့ အခ်က္ေတြပါရင္ ျပန္ေမးပါ။
ေကာင္းက်ိဳးလိုရာ ဆႏၵမ်ား ျပည့္၀ႏုိင္ၾကပါေစ…
ရဟန္းမစားရေသာ ဆြမ္းတနပ္၊
ယခုတင္ျပထားတဲ့ ဇာတ္လမ္းကုိ ေသခ်ာၾကည့္႐ႈ႕ၿပီး ဓမၼအႏွစ္သာရကုိ နာယူမွတ္သားၾကေစလိုပါတယ္။
“ဒကာႀကီးမွာလည္း အျပစ္မရွိပါဘူး၊ ရဟန္းမွာလည္း အျပစ္မရွိပါဘူး။ ဘ၀ ဘ၀ သံသရာက အကုသိုလ္ ကံရဲ႕ အက်ိဳးေပးသာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ရဟန္းသီးခံပါတယ္”
“ဒကာမႀကီး… ရဟန္းတုိ႔မည္သည္ မိမိအသက္ကုိငဲ့၍ တပါးေသာသတၱ၀ါ၏ အသက္အႏၲရာယ္ကုိ မျဖစ္ေစရပါ။ ဇာမဏီသားေကာင္းသည္ မိမိ၏အၿမီးတပင္ အတြက္ အသက္ကုိ စြန္႔ၿမဲျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔အတူ ရဟန္းျမတ္တုိ႔ သည္လည္း မိမိတုိ႔၏ သီလအတြက္ အသက္ကုိ စြန္႔ၿမဲျဖစ္ပါတယ္။ သံဃာရတနာရဲ႕ အျမဳေတဟာ သီလ ၀ိသုဒၶိ ပဲ ျဖစ္ပါတယ္”
ဇာတ္လမ္းမွ-
“ဒကာႀကီးမွာလည္း အျပစ္မရွိပါဘူး၊ ရဟန္းမွာလည္း အျပစ္မရွိပါဘူး။ ဘ၀ ဘ၀ သံသရာက အကုသိုလ္ ကံရဲ႕ အက်ိဳးေပးသာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ရဟန္းသီးခံပါတယ္”
“ဒကာမႀကီး… ရဟန္းတုိ႔မည္သည္ မိမိအသက္ကုိငဲ့၍ တပါးေသာသတၱ၀ါ၏ အသက္အႏၲရာယ္ကုိ မျဖစ္ေစရပါ။ ဇာမဏီသားေကာင္းသည္ မိမိ၏အၿမီးတပင္ အတြက္ အသက္ကုိ စြန္႔ၿမဲျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔အတူ ရဟန္းျမတ္တုိ႔ သည္လည္း မိမိတုိ႔၏ သီလအတြက္ အသက္ကုိ စြန္႔ၿမဲျဖစ္ပါတယ္။ သံဃာရတနာရဲ႕ အျမဳေတဟာ သီလ ၀ိသုဒၶိ ပဲ ျဖစ္ပါတယ္”
ဇာတ္လမ္းမွ-
ရွစ္ပါးသီလေပးျခင္း၊
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မုိးကုတ္ဆရာေတာ္ႀကီး ေဟာၾကားခ်ီးျမွင့္ေသာ ရွစ္ပါးသီလေပး ျဖစ္ပါတယ္။ ႏွစ္သစ္မွာ ဥပုသ္သီလ ေဆာက္တည္လိုသူမ်ားသည္ ဆရာေတာ္ႀကီး သက္ရွိထင္ရွားရွိသလို အာ႐ံုျပဳၿပီး သီလေတာ္ကုိ ခံယူ ေဆာက္တည္ႏုိင္ပါတယ္။ ဥပုသ္ေဆာက္တည္ရာတြင္ လိုက္နာသင့္သည့္ အခ်က္မ်ားကုိလည္း ေရးထားခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ သတၱ၀ါအားလံုး သူေတာ္ေကာင္း တရားမ်ားကုိ ေစာင့္ထိန္း လိုက္နာႏုိင္ၾကသျဖင့္ သူေတာ္ေကာင္းတို႔သြားရာ နိဗၺာန္သို႔တုိင္ေအာင္ ေရာက္ႏုိင္ၾကပါေစ။
စိတ္၊
ဆရာေတာ္အရွင္ေဆကိႏၵ ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ “စိတ္” ဆုိတဲ့ တရားေတာ္ျဖစ္ပါတယ္။ စာဖတ္သူမ်ား ႏွစ္သစ္မွာ တရားေတာ္မ်ား နာယူက်င့္ၾကံျခင္းအားျဖင့္ ေကာင္းက်ိဳးခ်မ္းသာမ်ား ရရွိခံစားႏုိင္ၾကပါေစ။
သမၼသနသုတၱန္တရားေတာ္၊
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မုိးကုတ္ဆရာေတာ္ႀကီး ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ သမၼသနသုတၱန္တရားေတာ္ ျဖစ္ပါတယ္။ သၾကၤန္အခ်ိန္ကာလမွာ စာဖတ္သူမ်ားအေနျဖင့္ တရားေတာ္ကုိ ႐ုိေသစြာနာယူမွတ္သား လိုက္နာသင့္ပါတယ္။ မဂၤလာရွိေသာ ႏွစ္သစ္မွာ တန္ဖိုးရွိတဲ့ အခ်ိန္ေတြကုိ အက်ိဳးရွိေအာင္ အသံုးခ်ၿပီး အသံုးက်တဲ့သူျဖစ္ေအာင္ ေနထုိင္က်င့္ၾကံႏုိင္ၾကပါေစ။
ႏွစ္သစ္ခ်မ္းသာ ရေအာင္ရွာ၊
က်ေနာ္တုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ႏွစ္သစ္ကူးေျပာင္းျခင္း အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ သၾကၤန္ပြဲေတာ္ ျပဳလုပ္ၾကပါတယ္။ သၾကၤန္ဆုိတာ သကၤႏၲ ဆုိတဲ့ ပါဠိမွ ျမန္မာလို သၾကၤန္လို႔ အဆင့္ဆင့္ ဆင္းသက္လာၿပီး ကူးေျပာင္းျခင္းလို႔ ဆုိလိုပါတယ္။ တရက္မွ တရက္သို႔ ကူးေျပာင္းျခင္း၊ တလမွ တလသို႔ ကူးေျပာင္းျခင္း၊ တႏွစ္မွ တႏွစ္သုိ႔ ကူးေျပာင္းျခင္းတုိ႔သည္ သၾကၤန္မ်ား ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ႏွစ္ေဟာင္းကုန္ၿပီး ႏွစ္သစ္သို႔ ကူးေျပာင္းတုိင္း က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ဘ၀သက္တမ္းသည္ ဇရာ၊ မရဏ ဘက္ကုိ တႏွစ္ထက္တႏွစ္ နီးကပ္လာၿပီလို႔၊ သတၱေလာကႀကီး မခိုင္ၿမဲပံုကုိ “အ ၀ိညာဏက” ျဖစ္တဲ့ သစ္ပင္ေတြက သတိေပးသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဘယ္လိုလဲ ဆုိေတာ့ သစ္ပင္၊ ခ်ံဳႏြယ္ အေပါင္းတုိ႔က မိမိတုိ႔ အရြက္ေတြ ရင့္ေရာ္ ႏြမ္းေဟာင္း ညွာေညာင္း ျပဳတ္က် ေျမသို႔ ချခင္းအားျဖင့္ အနိစၥ သေဘာတရားမ်ားကုိ က်ေနာ္တုိ႔အား ေျပာၾကားသတိေပးသလိုပင္ ရွိေနပါတယ္။ ႏွစ္သစ္ကူးေျပာင္းတဲ့ အခ်ိန္မွာ ႏွစ္ေဟာင္းမွ အညစ္အေၾကးကို ႏွစ္သစ္မွာ မပါလာရေအာင္ ေဆးေၾကာတယ္ဆုိကာ ေရသဘင္ ပြဲေတာ္ကိုက်င္းပခဲ့တဲ့ အစဥ္အလာ ျဖစ္တည္ခဲ့ရတာပါ။ ဒီေနရာမွာ ကုိယ္ေပၚမွာ ထင္ျမင္ေနရတဲ့ အညစ္အေၾကးကုိ ဆုိလိုတာမဟုတ္ပဲ မိမိတုိ႔ ကိုယ္ထဲမွာရွိေနတဲ့ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ တည္းဟူေသာ ကိေလသာျမဴ အညစ္အေၾကးမ်ားကို ေဆးေၾကာရမယ္ဆုိရင္ သင့္ေတာ္ပါလိမ့္မယ္။
မိမိကိုယ္ထဲတြင္ရွိေနေသာ ကိေလသာ အညစ္အေၾကးကို သာမန္ေရျဖင့္ ျဖန္းပက္လုိ႔ေတာ့ စင္ၾကယ္ရိုး ထံုးစံမရွိပါ။ ကိေလသာဆုိတာ သံုးမ်ိဳးရွိပါတယ္။
(၁) ၀ီတိကၠမ ကိေလသာ - အၾကမ္းစားကိေလသာ။ အာရံု (၅)ပါး ကို ႏွစ္သက္တြယ္တာ၍ ကာယကံ၊ ၀စီကံ၊ မေနာကံ တို႔ျဖင္႔ ေလာဘ၊ ေဒါသ အေလ်ာက္ ေဖာက္ျပန္က်ဴးလြန္ေစတတ္မႈ။ (သီလ ေစာင္႔ထိန္းျခင္းျဖင္႔ တားဆီရန္)။
(၂) ပရိယုဌာန ကိေလသာ - အလတ္စားကိေလသာ။ မေနာဒြါရ၌ ထၾကြေသာင္းက်န္းတတ္သည္႔ ကိေလသာ။ (သမထ ဘာ၀နာက်င္႔ၾကံ ျခင္းျဖင္႔ တားဆီးရန္)။
(၃) အႏုသယ ကိေလသာ - အႏုစားကိေလသာ။ သံသရာတေလွ်ာက္ အစဥ္ကိန္းေအာင္းေနခဲ႔ျပီး အခါအခြင္႔ သင္႔ေသာအခါ ေပၚထြက္လာျပီး ေဖာက္ျပန္က်ဳးလြန္တတ္ေသာ ကိေလသာ။ (၀ိပႆနာ ဘာ၀နာအားထုတ္ ျခင္းျဖင္႔ အျမစ္ျဖဳတ္ ပယ္သတ္ရန္)။
ဒီေတာ့ ကိုယ္တုိင္ တရားအားထုတ္မွ ကိေလသာသည္ စင္ၾကယ္ႏုိင္မယ္ဆုိတာ သိသာပါတယ္။ အခုအခ်ိန္က ကိေလသာနည္းေအာင္လုပ္ဖုိ႔ ေနေနသာသာ ကိေလသာ တုိးပြားစရာ အာ႐ံုေတြနဲ႔ေပ်ာ္ၿပီး ကိေလသာေတာမွာ ေမ်ာေနၾကတာပါပဲ။ ဒီလို အေပ်ာ္အပါးေတြနဲ႔ ေနေနတာသည္ အကုသိုလ္ ျဖစ္ေနၾက တာပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ သၾကၤန္တြင္းမွာ တရားစခန္းေတြဖြင့္ၿပီး တရားဘာ၀နာပြားမ်ားႏုိင္ေအာင္၊ ေကာင္းက်ိဳး ခ်မ္းသာ ရရွိႏုိင္ေအာင္ သံဃာေတာ္ေတြက ေဆာင္ရြက္ေပးေနတာပါ။ ဒီအခ်က္ေတြသိလို႔ တရားစခန္း၀င္ၿပီး ကုသိုလ္ဘာ၀နာ အလုပ္ ေတြလုပ္ေနတဲ့ လူေတြကေတာ့ သၾကၤန္႐ံုးပိတ္ရက္ကုိ အက်ိဳးရွိစြာ အသံုးခ်ၿပီး အသံုးက်တဲ့သူျဖစ္ေအာင္ ေနသြားတာပါပဲ။ မသိတဲ့သူေတြကေတာ့ ဆက္ၿပီးမုိက္ၾကပါလိမ့္မယ္။
ေရသဘင္ပြဲကို ျမန္မာတို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ေရွးရိုးအစဥ္အလာအရ က်င္းပတယ္လို႔ုဆိုေပမယ့္ ယေန႔ အခါကာလ မွာ အင္မတန္ သ႐ုပ္ပ်က္လာၾကပါၿပီ။ သၾကၤန္တြင္းမွာ ေပ်ာ္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားရဲ႕ ၀တ္ဆင္မႈ ႐ုပ္ ပ်က္၊ ဆင္ပ်က္ ျဖစ္လာၾကတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အမ်ိဳးသားမ်ားကလည္း ေသာက္စားမူးယစ္ၿပီး ကုိယ္အမူအရာ၊ ႏႈတ္အမူအရာေတြနဲ႔ ထင္တုိင္းႀကဲၿပီး အကုသုိလ္ေတာမွာ ေပ်ာ္ျမဴးေနပါလိမ့္မယ္။
အဆုိးဆံုး အခ်က္ကေတာ့ အမ်ိဳးသမီးအခ်ိဳ႕လည္း အရက္၊ ဘီယာ ေသာက္လာျခင္းပါပဲ။ ျမန္မာအမ်ိဳး သမီး ဆုိတာ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့စ႐ိုက္ကို ထိန္းသိမ္းၿပီး ကုိယ့္က်င့္တရားမွာ အားေကာင္းခဲ့တဲ့ အစဥ္အလာပါ။ အတုျမင္ အတတ္သင္ ဆုိသလို လူျမင္ရာေတြမွာေတာင္ ေသာက္လာတာေတာ့ မျဖစ္သင့္ပါဘူး။ မူးယစ္ေတာ့ ဟိရိၾသတၱပၸတရားေတြ မေစာင့္ထိန္းႏုိင္ ျဖစ္ၾကရမယ္။ ဟိရိၾသတၱပၸ တရားႏွစ္ပါးကုိ ေလာကပါလ (ကမာၻေစာင့္ တရား) လို႔ေခၚပါတယ္။ ဒီလိုပဲ အရွက္အေၾကာက္ မရွိပဲ ေရွ႕ဆက္သြားရင္ ေလာက ပ်က္စီးျခင္းကုိ ေရာက္ပါ လိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ မိမိတို႔နဲ႔ နီးစပ္ရာ ပတ္၀န္းက်င္ေတြမွာလည္း တတ္အားသေလာက္ ေစာင့္ထိန္းဖုိ႔ လိုက္နာ ၾကဖုိ႔ ေျပာၾကေစခ်င္ပါတယ္။
ႏွစ္ေတြ အလီလီဆန္းသစ္ခဲ့သလို မိမိ ရင္ထဲတြင္ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ တည္းဟူေသာ ရတနာ ျမတ္သံုးပါး အေပၚမွာ တကယ္ပဲ ယံုၾကည္ကိုးကြယ္တတ္ၿပီလား? ကိေလသာေတာထဲက ထြက္ၿပီး စိတ္ထား ေတြ ေကာင္းမြန္ျမင့္ျမတ္လာၿပီးလား ဆုိတာကုိ ကုိယ္တုိင္ေ၀ဖန္ ၾကည့္ပါ။ မိမိတုိ႔ အသက္ရွင္ရာကို သြားေန ျခင္းလား.? ေသမင္းဆီကို သြားေနျခင္းလားဆိုတာ အေလးအနက္ထား စဥ္းစားၾကည့္ပါ။ တေန႔ကုန္သြားတာနဲ႔ ေသမင္းက မိမိေနရမယ့္ သက္တမ္းထဲမွ တေန႔ကို ႏႈတ္ယူသြားသည္ကို သတိသံေ၀ဂ ရၾကပါေတာ့။ ႏွစ္ တႏွစ္ ကုန္သြားတိုင္း ငါလည္းေသဖို႔ တစ္ႏွစ္နီးလာၿပီ ဆုိတဲ့ သံေ၀ဂ အသိေလးရွိၾကပါ။ ဒါေၾကာင့္ ရရွိတဲ့ အခ်ိန္ေလး ေတြမွာ ဥပုသ္သီလေဆာက္တည္ၿပီး တရားနဲ႔ ေမြ႕ေလ်ာ္ တရားနဲ႔ေပ်ာ္ၾကဖုိ႔ တုိက္တြန္းႏိႈးေဆာ္ပါတယ္။
သၾကၤန္ရက္မွာ ဥပုသ္သီလ ေဆာက္တည္လိုသူမ်ားအတြက္ သီလနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ အေၾကာင္းအရာ ေတြကုိေရးသား လိုက္ရပါတယ္။ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းကုိ မသြားႏုိင္တဲ့သူမ်ားလည္း မိမိတုိ႔ ကိုယ္တုိင္ အိမ္မွာ ေဆာက္တည္လို႔ ရပါတယ္။ (ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း မရွိတဲ့ က်ေနာ္တုိ႔လို ေနရာမ်ိဳးအတြက္ပါ)။
စာဖတ္သူမ်ား ကူးယူျဖန္႔ေ၀ျခင္းျဖင့္ ဓမၼဒါနျပဳႏိုင္ပါတယ္။ ႏွစ္သစ္မွာ ကုသိုလ္တရားမ်ားႏွင့္ ေမြးေလ်ာ္ ေပ်ာ္ႏိုင္ၾကပါေစ။
မိမိကိုယ္ထဲတြင္ရွိေနေသာ ကိေလသာ အညစ္အေၾကးကို သာမန္ေရျဖင့္ ျဖန္းပက္လုိ႔ေတာ့ စင္ၾကယ္ရိုး ထံုးစံမရွိပါ။ ကိေလသာဆုိတာ သံုးမ်ိဳးရွိပါတယ္။
(၁) ၀ီတိကၠမ ကိေလသာ - အၾကမ္းစားကိေလသာ။ အာရံု (၅)ပါး ကို ႏွစ္သက္တြယ္တာ၍ ကာယကံ၊ ၀စီကံ၊ မေနာကံ တို႔ျဖင္႔ ေလာဘ၊ ေဒါသ အေလ်ာက္ ေဖာက္ျပန္က်ဴးလြန္ေစတတ္မႈ။ (သီလ ေစာင္႔ထိန္းျခင္းျဖင္႔ တားဆီရန္)။
(၂) ပရိယုဌာန ကိေလသာ - အလတ္စားကိေလသာ။ မေနာဒြါရ၌ ထၾကြေသာင္းက်န္းတတ္သည္႔ ကိေလသာ။ (သမထ ဘာ၀နာက်င္႔ၾကံ ျခင္းျဖင္႔ တားဆီးရန္)။
(၃) အႏုသယ ကိေလသာ - အႏုစားကိေလသာ။ သံသရာတေလွ်ာက္ အစဥ္ကိန္းေအာင္းေနခဲ႔ျပီး အခါအခြင္႔ သင္႔ေသာအခါ ေပၚထြက္လာျပီး ေဖာက္ျပန္က်ဳးလြန္တတ္ေသာ ကိေလသာ။ (၀ိပႆနာ ဘာ၀နာအားထုတ္ ျခင္းျဖင္႔ အျမစ္ျဖဳတ္ ပယ္သတ္ရန္)။
ဒီေတာ့ ကိုယ္တုိင္ တရားအားထုတ္မွ ကိေလသာသည္ စင္ၾကယ္ႏုိင္မယ္ဆုိတာ သိသာပါတယ္။ အခုအခ်ိန္က ကိေလသာနည္းေအာင္လုပ္ဖုိ႔ ေနေနသာသာ ကိေလသာ တုိးပြားစရာ အာ႐ံုေတြနဲ႔ေပ်ာ္ၿပီး ကိေလသာေတာမွာ ေမ်ာေနၾကတာပါပဲ။ ဒီလို အေပ်ာ္အပါးေတြနဲ႔ ေနေနတာသည္ အကုသိုလ္ ျဖစ္ေနၾက တာပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ သၾကၤန္တြင္းမွာ တရားစခန္းေတြဖြင့္ၿပီး တရားဘာ၀နာပြားမ်ားႏုိင္ေအာင္၊ ေကာင္းက်ိဳး ခ်မ္းသာ ရရွိႏုိင္ေအာင္ သံဃာေတာ္ေတြက ေဆာင္ရြက္ေပးေနတာပါ။ ဒီအခ်က္ေတြသိလို႔ တရားစခန္း၀င္ၿပီး ကုသိုလ္ဘာ၀နာ အလုပ္ ေတြလုပ္ေနတဲ့ လူေတြကေတာ့ သၾကၤန္႐ံုးပိတ္ရက္ကုိ အက်ိဳးရွိစြာ အသံုးခ်ၿပီး အသံုးက်တဲ့သူျဖစ္ေအာင္ ေနသြားတာပါပဲ။ မသိတဲ့သူေတြကေတာ့ ဆက္ၿပီးမုိက္ၾကပါလိမ့္မယ္။
ေရသဘင္ပြဲကို ျမန္မာတို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ေရွးရိုးအစဥ္အလာအရ က်င္းပတယ္လို႔ုဆိုေပမယ့္ ယေန႔ အခါကာလ မွာ အင္မတန္ သ႐ုပ္ပ်က္လာၾကပါၿပီ။ သၾကၤန္တြင္းမွာ ေပ်ာ္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားရဲ႕ ၀တ္ဆင္မႈ ႐ုပ္ ပ်က္၊ ဆင္ပ်က္ ျဖစ္လာၾကတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အမ်ိဳးသားမ်ားကလည္း ေသာက္စားမူးယစ္ၿပီး ကုိယ္အမူအရာ၊ ႏႈတ္အမူအရာေတြနဲ႔ ထင္တုိင္းႀကဲၿပီး အကုသုိလ္ေတာမွာ ေပ်ာ္ျမဴးေနပါလိမ့္မယ္။
အဆုိးဆံုး အခ်က္ကေတာ့ အမ်ိဳးသမီးအခ်ိဳ႕လည္း အရက္၊ ဘီယာ ေသာက္လာျခင္းပါပဲ။ ျမန္မာအမ်ိဳး သမီး ဆုိတာ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့စ႐ိုက္ကို ထိန္းသိမ္းၿပီး ကုိယ့္က်င့္တရားမွာ အားေကာင္းခဲ့တဲ့ အစဥ္အလာပါ။ အတုျမင္ အတတ္သင္ ဆုိသလို လူျမင္ရာေတြမွာေတာင္ ေသာက္လာတာေတာ့ မျဖစ္သင့္ပါဘူး။ မူးယစ္ေတာ့ ဟိရိၾသတၱပၸတရားေတြ မေစာင့္ထိန္းႏုိင္ ျဖစ္ၾကရမယ္။ ဟိရိၾသတၱပၸ တရားႏွစ္ပါးကုိ ေလာကပါလ (ကမာၻေစာင့္ တရား) လို႔ေခၚပါတယ္။ ဒီလိုပဲ အရွက္အေၾကာက္ မရွိပဲ ေရွ႕ဆက္သြားရင္ ေလာက ပ်က္စီးျခင္းကုိ ေရာက္ပါ လိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ မိမိတို႔နဲ႔ နီးစပ္ရာ ပတ္၀န္းက်င္ေတြမွာလည္း တတ္အားသေလာက္ ေစာင့္ထိန္းဖုိ႔ လိုက္နာ ၾကဖုိ႔ ေျပာၾကေစခ်င္ပါတယ္။
ႏွစ္ေတြ အလီလီဆန္းသစ္ခဲ့သလို မိမိ ရင္ထဲတြင္ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ တည္းဟူေသာ ရတနာ ျမတ္သံုးပါး အေပၚမွာ တကယ္ပဲ ယံုၾကည္ကိုးကြယ္တတ္ၿပီလား? ကိေလသာေတာထဲက ထြက္ၿပီး စိတ္ထား ေတြ ေကာင္းမြန္ျမင့္ျမတ္လာၿပီးလား ဆုိတာကုိ ကုိယ္တုိင္ေ၀ဖန္ ၾကည့္ပါ။ မိမိတုိ႔ အသက္ရွင္ရာကို သြားေန ျခင္းလား.? ေသမင္းဆီကို သြားေနျခင္းလားဆိုတာ အေလးအနက္ထား စဥ္းစားၾကည့္ပါ။ တေန႔ကုန္သြားတာနဲ႔ ေသမင္းက မိမိေနရမယ့္ သက္တမ္းထဲမွ တေန႔ကို ႏႈတ္ယူသြားသည္ကို သတိသံေ၀ဂ ရၾကပါေတာ့။ ႏွစ္ တႏွစ္ ကုန္သြားတိုင္း ငါလည္းေသဖို႔ တစ္ႏွစ္နီးလာၿပီ ဆုိတဲ့ သံေ၀ဂ အသိေလးရွိၾကပါ။ ဒါေၾကာင့္ ရရွိတဲ့ အခ်ိန္ေလး ေတြမွာ ဥပုသ္သီလေဆာက္တည္ၿပီး တရားနဲ႔ ေမြ႕ေလ်ာ္ တရားနဲ႔ေပ်ာ္ၾကဖုိ႔ တုိက္တြန္းႏိႈးေဆာ္ပါတယ္။
သၾကၤန္ရက္မွာ ဥပုသ္သီလ ေဆာက္တည္လိုသူမ်ားအတြက္ သီလနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ အေၾကာင္းအရာ ေတြကုိေရးသား လိုက္ရပါတယ္။ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းကုိ မသြားႏုိင္တဲ့သူမ်ားလည္း မိမိတုိ႔ ကိုယ္တုိင္ အိမ္မွာ ေဆာက္တည္လို႔ ရပါတယ္။ (ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း မရွိတဲ့ က်ေနာ္တုိ႔လို ေနရာမ်ိဳးအတြက္ပါ)။
စာဖတ္သူမ်ား ကူးယူျဖန္႔ေ၀ျခင္းျဖင့္ ဓမၼဒါနျပဳႏိုင္ပါတယ္။ ႏွစ္သစ္မွာ ကုသိုလ္တရားမ်ားႏွင့္ ေမြးေလ်ာ္ ေပ်ာ္ႏိုင္ၾကပါေစ။
ဥပုသ္၊
ဥပုသ္ ဆိုတာ ဥေပါသထ ဆုိတဲ့ ပါဠိမွလာပါတယ္။ (ဥပ + ၀သထ)၊ ဥပ- ေကာင္းျမတ္ေသာ အက်င့္မ်ားႏွင့္ ျပည့္စံု၍၊ ၀သထ- ေနထိုင္ျခင္း။ အက်င့္ေကာင္းမ်ားႏွင့္ ျပည့္စံုစြာေနထိုင္တာကို “ဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
ဥပုသ္ေစာင့္ၿပီး ဘုရားဂုဏ္ေတြ ရြတ္ဖတ္ပြားမ်ားကာ ဘုရားကို အာရံုျပဳၾကည္ညိဳေနရင္ “ျဗဟၼဥပုသ္” လို႕ေခၚ ပါတယ္။
တရားဂုဏ္ေတာ္ေတြ ရြတ္ဖတ္ပြားမ်ား အာရံုျပဳေနရင္ “ဓမၼဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
သံဃာဂုဏ္ေတာ္ေတြ ရြတ္ဖတ္ပြားမ်ားကာ အာရံုျပဳေနရင္ “သံဃာဥပုသ္” လို႕ေခၚပါတယ္။
မိမိသီလ စင္ၾကယ္ပံုကုိ ျပန္လည္ဆင္ျခင္ၿပီး မိမိသီလကို ၀မ္းေျမာက္၀မ္းသာျဖစ္ကာ ေနထိုင္ျခင္းကို “သီလဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
မိမိႏွင့္ နတ္ျပည္ေျခာက္ထပ္က နတ္ေတြ သဒၶါ၊ သီလ စတဲ့ သူေတာ္ေကာင္းတရားေတြ တူညီပံုကို ဆင္ျခင္ၿပီး ၀မ္းေျမာက္၀မ္းသာနဲ႔ ေနထိုင္ျခင္းကို “ေဒ၀တာဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
ႏြားေက်ာင္းသားဟာ ဒီေန႔ ငါ့ႏြားေတြ ဘယ္စားက်က္မွာ က်က္စားၾကတယ္။ မနက္ျဖန္ ဘယ္စားက်က္ကို စားေစမယ္ ေတြးေနသလို ငါ ဥပုသ္ ေစာင့္တဲ့အခါ ဘယ္လို ဟင္းေကာင္း ထမင္းေကာင္းေတြစားမယ္ ေတြးၿပီး ေစာင့္တဲ့ဥပုသ္ ကို “ေဂါပါလ = ႏြားေက်ာင္းသား ဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
ဥပုသ္ေစာင့္ၿပီး ဘုရားဂုဏ္ေတြ ရြတ္ဖတ္ပြားမ်ားကာ ဘုရားကို အာရံုျပဳၾကည္ညိဳေနရင္ “ျဗဟၼဥပုသ္” လို႕ေခၚ ပါတယ္။
တရားဂုဏ္ေတာ္ေတြ ရြတ္ဖတ္ပြားမ်ား အာရံုျပဳေနရင္ “ဓမၼဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
သံဃာဂုဏ္ေတာ္ေတြ ရြတ္ဖတ္ပြားမ်ားကာ အာရံုျပဳေနရင္ “သံဃာဥပုသ္” လို႕ေခၚပါတယ္။
မိမိသီလ စင္ၾကယ္ပံုကုိ ျပန္လည္ဆင္ျခင္ၿပီး မိမိသီလကို ၀မ္းေျမာက္၀မ္းသာျဖစ္ကာ ေနထိုင္ျခင္းကို “သီလဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
မိမိႏွင့္ နတ္ျပည္ေျခာက္ထပ္က နတ္ေတြ သဒၶါ၊ သီလ စတဲ့ သူေတာ္ေကာင္းတရားေတြ တူညီပံုကို ဆင္ျခင္ၿပီး ၀မ္းေျမာက္၀မ္းသာနဲ႔ ေနထိုင္ျခင္းကို “ေဒ၀တာဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
ႏြားေက်ာင္းသားဟာ ဒီေန႔ ငါ့ႏြားေတြ ဘယ္စားက်က္မွာ က်က္စားၾကတယ္။ မနက္ျဖန္ ဘယ္စားက်က္ကို စားေစမယ္ ေတြးေနသလို ငါ ဥပုသ္ ေစာင့္တဲ့အခါ ဘယ္လို ဟင္းေကာင္း ထမင္းေကာင္းေတြစားမယ္ ေတြးၿပီး ေစာင့္တဲ့ဥပုသ္ ကို “ေဂါပါလ = ႏြားေက်ာင္းသား ဥပုသ္” လို႔ေခၚပါတယ္။
ဥပုသ္ေစာင့္ရာတြင္ လိုက္နာသင့္သည့္ အခ်က္မ်ား၊
၁။ ဥပုသ္ေစာင့္မည့္ ပုဂၢိဳလ္သည္ ဥပုသ္ေစာင့္သည့္ အခိုက္၌ အိမ္မႈကိစၥမ်ားျဖင့္ အခ်ိန္မျဖဳန္းသင့္သျဖင့္ လုပ္ေဆာင္စရာ ရွိသည္မ်ားကုိ ရက္ႀကိဳ၍ၿပီးစီးေအာင္ ျပဳလုပ္ထားရမည္။
၂။ ဥပုသ္ေစာင့္ခိုက္ ခါတိုင္းထက္ပုိ၍ ေကာင္းေကာင္းစားရန္ စီမံထားမႈမ်ိဳး မျပဳလုပ္သင့္ပါ။
၃။ ခ်က္ျပဳတ္ေကၽြးေမြးမည့္သူ မရွိလွ်င္ ဥပုသ္ေစာင့္ခိုက္ ကိစၥနည္းပါးေစရန္ ႀကိဳတင္စီမံထားရမည္။
၄။ အ႐ုဏ္တက္ အခ်ိန္ကစၿပီး ကိုယ္လက္စင္ၾကယ္ေအာင္ ျပဳလုပ္၍ စိတ္ၾကည္လင္႐ံုမွ် သန္႔ရွင္းေသာ တဏွာကင္းသည့္ အ၀တ္ကုိ ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႕စြာ ၀တ္ဆင္ရမည္။ (ကာမဂုဏ္ အာ႐ံုကို ျဖစ္ေပၚေစေသာ ၀တ္စားမႈမ်ိဳး မျပဳလုပ္ရ)။
၅။ ပန္းပန္မႈ၊ နံ႔သာလိမ္းမႈ စသည့္ အထူးတလည္ ျပင္ဆင္ထားမႈမ်ိဳး မျပဳလုပ္ရ။
၆။ သီလေဆာက္တည္ၿပီး မြန္းမလြဲမီစားေသာက္သည့္အခါ အစားအေသာက္အေပၚ တပ္မက္မႈ မရွိရ။ မစားရသည့္ ညေနစာအတြက္ပါ ရည္မွန္းၿပီး ပုိမစားရ။ ဥပုသ္ေဆာက္တည္ခ်ိန္တြင္ ပရိယတ္၊ ပဋိပတ္သာသနာ ႏွစ္ျဖာေကာင္းစြာ က်င့္ၾကံအားထုတ္ႏုိင္ရန္၊ မိမိ၏ ခႏၶာကုိယ္ ခ်မ္းေျမ႕ႏုိင္ေစေရး၊ တည္တဲ့ႏုိင္ေစရန္ အတြက္သာ အာ႐ံုျပဳ ရည္မွန္းျပင္ဆင္ၿပီး စားေသာက္သင့္သည္။ တပ္မက္ေသာ တဏွာ မရွိေစရ။
၇။ ဥပုသ္ေဆာက္တည္ေသာ ပုဂၢိဳလ္သည္ မိမိေဆာက္တည္ထားေသာ သီလမ်ား မပ်က္စီး၊ မညွဳိးႏြမ္းေစရန္ မျပတ္ေသာ သတိျဖင့္ ေစာင့္ထိန္းရမည္။
၈။ ဥပုသ္ေစာင့္စဥ္ကာလအတြင္း စိတ္ၾကည္လင္ခ်မ္းသာေစရန္ သန္႔ရွင္း သပ္ယပ္စြာေနထုိင္ရမည္။
၉။ ဥပုသ္ေစာင့္စဥ္ ကာလအတြင္း တရားနာျခင္း၊ တရားေဆြးေႏြးျခင္း၊ ဆိတ္ၿငိမ္ရာ ေနရာ၌ သမထ၊ ၀ိပႆနာတရားမ်ား ပြားမ်ားအားထုတ္ျခင္း စသည္ျဖင့္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္တုိ႔ ေဟာၾကားအပ္သည့္ တရားေဒသနာေတာ္မ်ားႏွင့္အညီ ေနထုိင္ၿပီး အရိယာ ဥပုသ္မ်ိဳးျဖစ္ေအာင္ ေစာင့္ထိန္းရသည္။
၁၀၊ မဂ္ဖုိလ္ႏွင့္ ဖီလာျဖစ္ေသာ အေျပာအဆုိ၊ အျပဳအမူ၊ အေနအထုိင္တုိ႔ကုိ လံုး၀ေရွာင္ၾကဥ္ရမည္။
၁၁။ ညဥ့္အခ်ိန္သို႔ေရာက္ေသာအခါ မိမိ၏သီလကို ျပန္၍ ဆင္ျခင္ၿပီးလွ်င္ ယေန႔အဖို႔ အရိယာသူေတာ္ေကာင္း ရဟႏၲာအေပါင္းႏွင့္ မိမိတူမွ်ပံုကုိ ေအာက္ေမ့ရာ၏။
၁၂။ ဥပုသ္ထြက္ၿပီးေနာက္လည္း ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယစသည္တုိ႔ နည္းပါးသြားေအာင္ မျဖစ္ေပၚေအာင္ မျပတ္ေသာ သတိျဖင့္ ေစာင့္စည္းသင့္သည္။ အက်င့္ရလာေသာ အခါ တဏွာ၊ ရာဂ နည္းပါး ေခါင္းပါးလာေၾကာင္း ကုိယ္တုိင္ေတြ႕ၾကံဳခံစားရေပလိမ့္မည္။
ဦးသက္စိန္ ေရးေသာ သာသနာ့အေျခခံစာအုပ္မွ-
၂။ ဥပုသ္ေစာင့္ခိုက္ ခါတိုင္းထက္ပုိ၍ ေကာင္းေကာင္းစားရန္ စီမံထားမႈမ်ိဳး မျပဳလုပ္သင့္ပါ။
၃။ ခ်က္ျပဳတ္ေကၽြးေမြးမည့္သူ မရွိလွ်င္ ဥပုသ္ေစာင့္ခိုက္ ကိစၥနည္းပါးေစရန္ ႀကိဳတင္စီမံထားရမည္။
၄။ အ႐ုဏ္တက္ အခ်ိန္ကစၿပီး ကိုယ္လက္စင္ၾကယ္ေအာင္ ျပဳလုပ္၍ စိတ္ၾကည္လင္႐ံုမွ် သန္႔ရွင္းေသာ တဏွာကင္းသည့္ အ၀တ္ကုိ ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႕စြာ ၀တ္ဆင္ရမည္။ (ကာမဂုဏ္ အာ႐ံုကို ျဖစ္ေပၚေစေသာ ၀တ္စားမႈမ်ိဳး မျပဳလုပ္ရ)။
၅။ ပန္းပန္မႈ၊ နံ႔သာလိမ္းမႈ စသည့္ အထူးတလည္ ျပင္ဆင္ထားမႈမ်ိဳး မျပဳလုပ္ရ။
၆။ သီလေဆာက္တည္ၿပီး မြန္းမလြဲမီစားေသာက္သည့္အခါ အစားအေသာက္အေပၚ တပ္မက္မႈ မရွိရ။ မစားရသည့္ ညေနစာအတြက္ပါ ရည္မွန္းၿပီး ပုိမစားရ။ ဥပုသ္ေဆာက္တည္ခ်ိန္တြင္ ပရိယတ္၊ ပဋိပတ္သာသနာ ႏွစ္ျဖာေကာင္းစြာ က်င့္ၾကံအားထုတ္ႏုိင္ရန္၊ မိမိ၏ ခႏၶာကုိယ္ ခ်မ္းေျမ႕ႏုိင္ေစေရး၊ တည္တဲ့ႏုိင္ေစရန္ အတြက္သာ အာ႐ံုျပဳ ရည္မွန္းျပင္ဆင္ၿပီး စားေသာက္သင့္သည္။ တပ္မက္ေသာ တဏွာ မရွိေစရ။
၇။ ဥပုသ္ေဆာက္တည္ေသာ ပုဂၢိဳလ္သည္ မိမိေဆာက္တည္ထားေသာ သီလမ်ား မပ်က္စီး၊ မညွဳိးႏြမ္းေစရန္ မျပတ္ေသာ သတိျဖင့္ ေစာင့္ထိန္းရမည္။
၈။ ဥပုသ္ေစာင့္စဥ္ကာလအတြင္း စိတ္ၾကည္လင္ခ်မ္းသာေစရန္ သန္႔ရွင္း သပ္ယပ္စြာေနထုိင္ရမည္။
၉။ ဥပုသ္ေစာင့္စဥ္ ကာလအတြင္း တရားနာျခင္း၊ တရားေဆြးေႏြးျခင္း၊ ဆိတ္ၿငိမ္ရာ ေနရာ၌ သမထ၊ ၀ိပႆနာတရားမ်ား ပြားမ်ားအားထုတ္ျခင္း စသည္ျဖင့္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္တုိ႔ ေဟာၾကားအပ္သည့္ တရားေဒသနာေတာ္မ်ားႏွင့္အညီ ေနထုိင္ၿပီး အရိယာ ဥပုသ္မ်ိဳးျဖစ္ေအာင္ ေစာင့္ထိန္းရသည္။
၁၀၊ မဂ္ဖုိလ္ႏွင့္ ဖီလာျဖစ္ေသာ အေျပာအဆုိ၊ အျပဳအမူ၊ အေနအထုိင္တုိ႔ကုိ လံုး၀ေရွာင္ၾကဥ္ရမည္။
၁၁။ ညဥ့္အခ်ိန္သို႔ေရာက္ေသာအခါ မိမိ၏သီလကို ျပန္၍ ဆင္ျခင္ၿပီးလွ်င္ ယေန႔အဖို႔ အရိယာသူေတာ္ေကာင္း ရဟႏၲာအေပါင္းႏွင့္ မိမိတူမွ်ပံုကုိ ေအာက္ေမ့ရာ၏။
၁၂။ ဥပုသ္ထြက္ၿပီးေနာက္လည္း ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ၊ မာန၊ ဣႆာ၊ မစၧရိယစသည္တုိ႔ နည္းပါးသြားေအာင္ မျဖစ္ေပၚေအာင္ မျပတ္ေသာ သတိျဖင့္ ေစာင့္စည္းသင့္သည္။ အက်င့္ရလာေသာ အခါ တဏွာ၊ ရာဂ နည္းပါး ေခါင္းပါးလာေၾကာင္း ကုိယ္တုိင္ေတြ႕ၾကံဳခံစားရေပလိမ့္မည္။
ဦးသက္စိန္ ေရးေသာ သာသနာ့အေျခခံစာအုပ္မွ-
ဥပုသ္သီလေဆာက္တည္ရန္၊
၁။ ရတနာသံုးပါးအပါအ၀င္ ခင္ပြန္းႀကီးဆယ္ပါးတို႔အား ရွိခိုးကန္ေတာ့ျခင္း။
ၾသကာသ၊ ၾသကာသ၊ ၾသကာသ၊ ကာယ၊ ၀စီ၊ မေနာခ်ီလ်က္၊ သံုးလီေစတနာ၊ ပဏာမျဖင့္၊ ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ၊ ရတနာျမတ္သံုးပါးစေသာ ခင္ပြန္းႀကီးဆယ္ပါးတို႔အား၊ ဘုရားတပည့္ေတာ္၊ ႐ိုေသျမတ္ႏိုး၊ လက္စံုမိုး ၍၊ ရွိခိုးပူေဇာ္၊ ဖူးေျမာ္မာန္ေလ်ာ့၊ ကန္ေတာ့ပါ၏ အရွင္ဘုရား။
အနက္။ ။ၾသကာသ၊ ၾသကာသ၊ ၾသကာသ- ရွိခိုးပါရေစ ခြင့္ျပဳေတာ္မူပါ (သံုးႀကိမ္ ခြင့္ ေတာင္းျခင္းျဖစ္သည္)။ ကာယ၀စီ၊ မေနာခ်ီလ်က္၊ သံုးလီေစတနာ၊ ပဏာမျဖင့္- ကာယကံ၊ ၀စီ ကံ၊ မေနာကံစသည့္ သံုးတန္ေသာ ေစတနာျဖင့္ အစခ်ီကာ၊ ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာ ရတနာ၊ ရတနာျမတ္သံုးပါးစေသာ ခင္ပြန္းႀကီး ဆယ္ပါးတို႔အား၊ ဘုရားတပည့္ေတာ္၊ ႐ိုေသျမတ္ႏိုး၊ လက္စံုမိုး၍- ႏွစ္သက္ေမြ႕ေလ်ာ္ျခင္းကို ျဖစ္ေစတတ္ေသာ၊ အေလးအျမတ္ျပဳအပ္ေသာ၊ အတုမရွိ ျမတ္ေသာ၊ အလြန္ရခဲေသာ၊ ေရွးဘုန္းေရွးကံရွိသူတို႔သာ ေတြ႕ႀကံဳခြင့္ ရႏိုင္ေသာ ဘုရားအျမတ္ဆံုးရတနာ၊ တရားအျမတ္ဆံုးရတနာ၊ သံဃာအျမတ္ဆံုးရတနာ အစျဖာေသာ၊ ဘုရား ပေစၥကာ၊ ရဟႏၲာႏွင့္၊ အဂၢ သာ၀က၊ မိဘဆရာ၊ ဖန္ဖန္ဆံုးမ၊ ဆရာျမတ္တို႔၊ ပစၥည္းေပးသူ၊ တရားေပးလွဴ၊ ဤဆယ္ဆူဟု ဆိုအပ္ေသာ ခင္ပြန္းႀကီးဆယ္ပါးတို႔အား ႐ိုေသျမတ္ႏိုးလက္အုပ္မိုး၍၊ ရွိခိုး ပူေဇာ္ ဖူးေျမာ္မာန္ေလ်ာ့ ကန္ေတာ့ပါ၏အရွင္ဘုရား- ဟိတ္ဟန္မျပ မာန္မာနေလွ်ာ႔ခ်၍ ၾကည့္႐ႈဖူးေျမာ္ ကန္ေတာ့ပါ၏ အရွင္ဘုရား။
၂။ သရဏဂံု၊ ဥပုသ္သီလ (မိမိဘာသာ) ေဆာက္တည္ျခင္း။
ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစာၧမိ၊ ဓမၼံသရဏံ ဂစာၧမိ၊ သံဃံသရဏံ ဂစာၧမိ။
ဒုတိယမိၸ ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစာၧမိ၊ ဒုတိယမိၸ ဓမၼံသရဏံ ဂစာၧမိ၊ ဒုတိယမိၸ သံဃံသရဏံ ဂစာၧမိ။
တတိယမိၸ ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစာၧမိ၊ တတိယမၸိ ဓမၼံသရဏံ ဂစာၧမိ၊ တတိယမၸိ သံဃံသရဏံ ဂစာၧမိ။
အနက္။ ။ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ ၏။ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္းပုန္း ေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ သံဃံ- အရိယာသံဃာေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္း ကပ္ပါ၏။
ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲ ေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ သံဃံ- အရိယာ သံဃာေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ တတိ ယမိၸ- သံုးၾကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုး ကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ သံဃံ- အရိယာသံဃာ ေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခို ရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။
၃။ ဥပုသ္သီလ (ရွစ္ပါးသီလ)၊
(က) ပါဏာတိပါတာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ခ) အဒိႏၷာဒါနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဂ) အျဗဟၼစရိယာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( င) သုရာေမရယ မဇၨပၸမာဒဌာနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ) ၀ိကာလေဘာဇနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဆ) နစၥ ဂီတ ၀ါဒိတ ၀ိသူက ဒႆန မာလာဂႏၶ ၀ိေလပန ဓာရဏ မ႑န ၀ိဘူသန႒ာနာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဇ) ဥစၥာသယန မဟာသယနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
အနက္။ ။
(က) ပါဏာတိပါတာ- သူတစ္ပါးအသက္ကို သတ္ျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာ ပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ျမဲစြာ ေဆာက္ တည္ပါ၏။
(ခ) အဒိႏၷာဒါနာ- မေပးအပ္ေသာ သူ႔ဥစၥာကို ခိုးယူျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ ျမဲစြာေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဂ) အျဗဟၼစရိယာ- ကာမဂုဏ္တို႔၌ ကဲ့ရဲ႕ထိုက္စြာ ယုတ္မာေသာအက်င့္မွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ- မဟုတ္မမွန္ေသာစကားကို ေျပာဆိုျခင္းမွွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(င) သုရာေမရယ မဇၨပၸမာဒ႒ာနာ- ေမ့ေလ်ာ႔ ေပါ့ဆျခင္း၏ အေၾကာင္းစင္စစ္ မူးရစ္ေစတတ္သည့္ ေသရည္ အရက္ကို ေသာက္စားျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(စ) ၀ိကာလေဘာဇနာ- ေန႔လြဲညစာ စားျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဆ) နစၥ- ကိုယ္တိုင္ကျခင္း၊ သူတစ္ပါးကို အကခိုင္းျခင္း (ေမ်ာက္၊ ေဒါင္း စေသာ တိရစၦာန္မ်ား၏ ကျခင္းမ်ား ကိုပါယူရမည္။)၊ ဂီတ- ကိုယ္တိုင္သီဆိုျခင္း၊ သူတစ္ပါးကို သီဆို ခိုင္းျခင္း၊ ၀ါဒိတ- ကိုယ္တိုင္တီးမႈတ္ျခင္း၊ သူတစ္ပါးကို တီးမႈတ္ခိုင္းျခင္း၊ ၀ိသူက ဒႆန- (၀ိသူက- ဘုရားအဆံုးအမ၏ ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္ေသာ အရာတို႔ ကို၊ ဒႆန- ၾကည့္႐ႈ နားေထာင္ျခင္း၊ သူတစ္ပါးတို႔ အလိုအေလ်ာက္ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အျခားသူက ခိုင္း၍ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ က-ဆို-တီးမႈတ္ေနသည္ကို တမင္တကာသြား၍ ၾကည့္႐ႈနားေထာင္ျခင္း (မိမိဘာသာေနစဥ္ ျမင္ ေလာက္ၾကားေလာက္ေသာအရပ္သို႔လာ၍ ကျပ သီဆို တီးမႈတ္သံကို ၾကည့္႐ႈနားေထာင္မိ၍ ေသာ္ လည္းေကာင္း၊ အျခားအလုပ္ကိစၥျဖင့္ သြားရင္းလာရင္း ေတြ႕ျမင္၍ေသာ္လည္း ေကာင္း သီလမပ်က္ပါ။ သို႔ေသာ္ မျမင္-ျမင္ေအာင္ တမင္တကာ လွည့္၍မၾကည့္ရ။)၊ ဌာနာ- ကာမစိတ္ဓာတ္ တိုးပြားျခင္း၏ အေၾကာင္း ျဖစ္ေသာ မာလာ- ပန္းအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ဓာရဏ- ပန္ ဆင္ျခင္း၊ ဂႏၶ- နိမ္႔ရာအရပ္၌ ဖို႔သိပ္၍ရေကာင္းသည့္ သနပ္ခါး စေသာ နံသာပ်စ္၊ နံ႔သာေပ်ာင္းကို၊ မ႑န- ေက်ာက္ေပါက္မွစေသာ နိမ္႔ရာအရပ္၌ ဖို႔သိပ္ျခင္း၊ ၀ိေလပန- လိမ္းက်ံျခယ္လွယ္ျခင္းငွာ လည္းေကာင္း၊ အနံ႔ထုံျခင္းငွာလည္းေကာင္း၊ ရေကာင္းေသာ အေရာင္တင္ေဆး၊ ေရေမႊး၊ န႔ံသာဆီ၊ မ်က္ႏွာ ေခ်၊ ေပါင္ဒါကို၊ ၀ိဘူသန- လိမ္းက်ံျခယ္လွယ္ျခင္း၊ အန႔ံထံုျခင္း (ဆပ္ျပာ ေမႊးလည္း မတိုက္ေကာင္း။) တို႔ကို၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာ မိ- စိတ္၌ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဇ) ဥစၥာသယန- အေျခတစ္ေထာင့္ထြာထက္ရွည္ေသာ အိပ္ရာ ခုတင္ ကုလားထိုင္စသည့္ ျမင့္ေသာေနရာ၌ အိပ္ျခင္း၊ ေနထိုင္ျခင္း (လူႀကီးက ေအာက္အနိမ့္မွာေနလွ်င္ ဥပုသ္သည္ လူငယ္က အထက္အျမင့္၌ မေန ေကာင္း။)၊ မဟာသယန- ျမတ္ေသာေနရာ၌ အိပ္စက္ ေနထိုင္ ျခင္း၊ (ဤေနရာမ်ိဳးကား စည္းစိမ္အားေလ်ာ္စြာ ခံစားစံစားေလ့ရွိၾကသည့္ စည္းစိမ္ရွင္ၾကီး မ်ား၏ အိမ္မွာရွိတတ္ေသာ လက္ေလးသစ္မက အေမြးရွည္ေသာ သားေမြး အခင္း၊ ျခေသၤ့ သစ္ က်ား အ႐ုပ္မ်ားျဖင့္ ခမ္းနားဆန္းၾကယ္ေသာ သားေမြးအခင္း၊ ေရႊခ်ည္ ေငြခ်ည္ တို႔ျဖင့္ ခ်ဳပ္လုပ္အပ္ေသာ ပိုးအခင္း၊ လဲ၊ ၀ါဂြမ္းမ်ိဳး သြတ္ထားေသာ ေမြ႕ရာတို႔ ျဖစ္ၾက၏။) ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
ဥပုသ္သီလ (ဆယ္ပါးသီလ)၊
(က) ပါဏာတိပါတာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ခ) အဒိႏၷာဒါနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဂ) အျဗဟၼစရိယာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( င) သုရာေမရယ မဇၨပၸမာဒဌာနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ) ၀ိကာလေဘာဇနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဆ) နစၥ ဂီတ ၀ါဒိတ ၀ိသူက ဒႆန ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဇ) မာလာဂႏၶ ၀ိေလပန ဓာရဏ မ႑န ၀ိဘူသန႒ာနာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ်) ဥစၥာသယန မဟာသယနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ည) ဇာတ႐ူပ ရဇတပၸဋိဂၢဟဏာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
ဇာတ႐ူပ- ေရႊႏွင့္ ျပဳလုပ္ထားေသာ လက္၀တ္တန္ဆာမ်ား၊ ရဇတ- ေငြအသျပာတုိ႔ကုိ၊ ပဋိဂၢဟဏာ- ကိုင္တြယ္ခံယူျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရာ ေရွာင္ၾကဥ္ေၾကာင္းျဖစ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ေတာ္ကုိ သမာဒိယာမိ- ၿမဲၿမံစြာေဆာက္တည္ပါ၏။
မွတ္ခ်က္။ ။၁၀ပါးသီလတြင္ အထက္ကိုးပါမွ အနက္သည္ ရွစ္ပါးသီလအတုိင္းပင္ ျဖစ္ပါတယ္။
၄။ အရပ္ဆယ္မ်က္ႏွာ ေမတၱာပို႔ျခင္း၊
အေ႔ရွအရပ္၌ရွိေသာ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္းေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေ႔ရွေတာင္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
ေတာင္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေနာက္ေတာင္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေနာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေနာက္ေျမာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
ေျမာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေ႔ရွေျမာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာအနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အထက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ ထက္၀န္းက်င္ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲနတ္ျဗဟၼာတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
ေအာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ ထက္၀န္းက်င္ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အပါယ္ဘံုသား အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
၅။ အမွ်ေ၀ျခင္း၊
ဤသို႔ျပဳရ၊ ျမတ္ပုညကို၊ ႀကီးထျမင့္ေခါင္၊ ျမင့္မိုရ္ေတာင္ဦး၊ မကက်ဴးသား၊ ေက်းဇူးအရွင္၊ ေမြးမိခင္ႏွင့္၊ ဖခင္တို႔အား၊ ရျငားပါေစ၊ အမွ်ေ၀၏။ မေသြနိစၥ၊ ဤကာယကို၊ ေစာင့္ထေပလတ္၊ ကိုယ္ေစာင့္နတ္လည္း၊ မလပ္ေစရ၊ ေပးေ၀ငွ၏။ မိတၱေဆြညာ၊ ဆရာသမား၊ ဘိုးဘြားကစ၊ ယမရာဇာ၊ ေဒ၀ါယကၡ၊ ဣႏၵဘုမၼာ၊ အာကာသနတ္၊ အထူးမွတ္၍၊ မျပတ္ပုည၊ ကုသလကို၊ ရၾကပါေစ၊ အမွ်ေ၀၏။ သေဗၺသတၱာ၊ သတၱ၀ါဟု၊ နာနာေလာက၊ အနႏၲတြင္၊ မျပတ္စဥ္ကာ၊ သတၱ၀ါသ၊ ဘံုကိုး၀ႏွင့္၊ ၀ိဉာဏ ဌိတိ၊ တည္ရွိခုနစ္ပါး၊ မ်ားစြာလံုးစံု၊ ဘံုသံုးဆယ့္တစ္၊ ျဖစ္ျဖစ္သမွ်၊ ေ၀ေနယ်အား၊ အမွ်ကုသိုလ္၊ ေပးေ၀လို၏။ ထိုကုသလ ျမတ္ပုညကို၊ အမွ်ရၾကသည္ျဖစ္ေစေသာ္။ ၀သုႏၵေရ ဤေျမပံသု၊ သီလာထုလည္း၊ သက္ေသအမႈ၊ တည္ေစေသာ္။
အားလံုး … (အမွ် အမွ် အမွ်… ယူေတာ္မူၾကပါကုန္ေလာ့။ သာဓု… သာဓု… သာဓု…)
(သံုးႀကိမ္အမွ်ေ၀၊ သံုးႀကိမ္သာဓုေခၚဆိုရန္)။
ၾသကာသ၊ ၾသကာသ၊ ၾသကာသ၊ ကာယ၊ ၀စီ၊ မေနာခ်ီလ်က္၊ သံုးလီေစတနာ၊ ပဏာမျဖင့္၊ ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ၊ ရတနာျမတ္သံုးပါးစေသာ ခင္ပြန္းႀကီးဆယ္ပါးတို႔အား၊ ဘုရားတပည့္ေတာ္၊ ႐ိုေသျမတ္ႏိုး၊ လက္စံုမိုး ၍၊ ရွိခိုးပူေဇာ္၊ ဖူးေျမာ္မာန္ေလ်ာ့၊ ကန္ေတာ့ပါ၏ အရွင္ဘုရား။
အနက္။ ။ၾသကာသ၊ ၾသကာသ၊ ၾသကာသ- ရွိခိုးပါရေစ ခြင့္ျပဳေတာ္မူပါ (သံုးႀကိမ္ ခြင့္ ေတာင္းျခင္းျဖစ္သည္)။ ကာယ၀စီ၊ မေနာခ်ီလ်က္၊ သံုးလီေစတနာ၊ ပဏာမျဖင့္- ကာယကံ၊ ၀စီ ကံ၊ မေနာကံစသည့္ သံုးတန္ေသာ ေစတနာျဖင့္ အစခ်ီကာ၊ ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာ ရတနာ၊ ရတနာျမတ္သံုးပါးစေသာ ခင္ပြန္းႀကီး ဆယ္ပါးတို႔အား၊ ဘုရားတပည့္ေတာ္၊ ႐ိုေသျမတ္ႏိုး၊ လက္စံုမိုး၍- ႏွစ္သက္ေမြ႕ေလ်ာ္ျခင္းကို ျဖစ္ေစတတ္ေသာ၊ အေလးအျမတ္ျပဳအပ္ေသာ၊ အတုမရွိ ျမတ္ေသာ၊ အလြန္ရခဲေသာ၊ ေရွးဘုန္းေရွးကံရွိသူတို႔သာ ေတြ႕ႀကံဳခြင့္ ရႏိုင္ေသာ ဘုရားအျမတ္ဆံုးရတနာ၊ တရားအျမတ္ဆံုးရတနာ၊ သံဃာအျမတ္ဆံုးရတနာ အစျဖာေသာ၊ ဘုရား ပေစၥကာ၊ ရဟႏၲာႏွင့္၊ အဂၢ သာ၀က၊ မိဘဆရာ၊ ဖန္ဖန္ဆံုးမ၊ ဆရာျမတ္တို႔၊ ပစၥည္းေပးသူ၊ တရားေပးလွဴ၊ ဤဆယ္ဆူဟု ဆိုအပ္ေသာ ခင္ပြန္းႀကီးဆယ္ပါးတို႔အား ႐ိုေသျမတ္ႏိုးလက္အုပ္မိုး၍၊ ရွိခိုး ပူေဇာ္ ဖူးေျမာ္မာန္ေလ်ာ့ ကန္ေတာ့ပါ၏အရွင္ဘုရား- ဟိတ္ဟန္မျပ မာန္မာနေလွ်ာ႔ခ်၍ ၾကည့္႐ႈဖူးေျမာ္ ကန္ေတာ့ပါ၏ အရွင္ဘုရား။
၂။ သရဏဂံု၊ ဥပုသ္သီလ (မိမိဘာသာ) ေဆာက္တည္ျခင္း။
ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစာၧမိ၊ ဓမၼံသရဏံ ဂစာၧမိ၊ သံဃံသရဏံ ဂစာၧမိ။
ဒုတိယမိၸ ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစာၧမိ၊ ဒုတိယမိၸ ဓမၼံသရဏံ ဂစာၧမိ၊ ဒုတိယမိၸ သံဃံသရဏံ ဂစာၧမိ။
တတိယမိၸ ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစာၧမိ၊ တတိယမၸိ ဓမၼံသရဏံ ဂစာၧမိ၊ တတိယမၸိ သံဃံသရဏံ ဂစာၧမိ။
အနက္။ ။ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ ၏။ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္းပုန္း ေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ သံဃံ- အရိယာသံဃာေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္း ကပ္ပါ၏။
ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲ ေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ သံဃံ- အရိယာ သံဃာေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ တတိ ယမိၸ- သံုးၾကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုး ကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ သံဃံ- အရိယာသံဃာ ေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခို ရာဟူ၍၊ ဂစာၧမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။
၃။ ဥပုသ္သီလ (ရွစ္ပါးသီလ)၊
(က) ပါဏာတိပါတာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ခ) အဒိႏၷာဒါနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဂ) အျဗဟၼစရိယာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( င) သုရာေမရယ မဇၨပၸမာဒဌာနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ) ၀ိကာလေဘာဇနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဆ) နစၥ ဂီတ ၀ါဒိတ ၀ိသူက ဒႆန မာလာဂႏၶ ၀ိေလပန ဓာရဏ မ႑န ၀ိဘူသန႒ာနာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဇ) ဥစၥာသယန မဟာသယနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
အနက္။ ။
(က) ပါဏာတိပါတာ- သူတစ္ပါးအသက္ကို သတ္ျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာ ပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ျမဲစြာ ေဆာက္ တည္ပါ၏။
(ခ) အဒိႏၷာဒါနာ- မေပးအပ္ေသာ သူ႔ဥစၥာကို ခိုးယူျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ ျမဲစြာေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဂ) အျဗဟၼစရိယာ- ကာမဂုဏ္တို႔၌ ကဲ့ရဲ႕ထိုက္စြာ ယုတ္မာေသာအက်င့္မွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ- မဟုတ္မမွန္ေသာစကားကို ေျပာဆိုျခင္းမွွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(င) သုရာေမရယ မဇၨပၸမာဒ႒ာနာ- ေမ့ေလ်ာ႔ ေပါ့ဆျခင္း၏ အေၾကာင္းစင္စစ္ မူးရစ္ေစတတ္သည့္ ေသရည္ အရက္ကို ေသာက္စားျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(စ) ၀ိကာလေဘာဇနာ- ေန႔လြဲညစာ စားျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဆ) နစၥ- ကိုယ္တိုင္ကျခင္း၊ သူတစ္ပါးကို အကခိုင္းျခင္း (ေမ်ာက္၊ ေဒါင္း စေသာ တိရစၦာန္မ်ား၏ ကျခင္းမ်ား ကိုပါယူရမည္။)၊ ဂီတ- ကိုယ္တိုင္သီဆိုျခင္း၊ သူတစ္ပါးကို သီဆို ခိုင္းျခင္း၊ ၀ါဒိတ- ကိုယ္တိုင္တီးမႈတ္ျခင္း၊ သူတစ္ပါးကို တီးမႈတ္ခိုင္းျခင္း၊ ၀ိသူက ဒႆန- (၀ိသူက- ဘုရားအဆံုးအမ၏ ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္ေသာ အရာတို႔ ကို၊ ဒႆန- ၾကည့္႐ႈ နားေထာင္ျခင္း၊ သူတစ္ပါးတို႔ အလိုအေလ်ာက္ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အျခားသူက ခိုင္း၍ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ က-ဆို-တီးမႈတ္ေနသည္ကို တမင္တကာသြား၍ ၾကည့္႐ႈနားေထာင္ျခင္း (မိမိဘာသာေနစဥ္ ျမင္ ေလာက္ၾကားေလာက္ေသာအရပ္သို႔လာ၍ ကျပ သီဆို တီးမႈတ္သံကို ၾကည့္႐ႈနားေထာင္မိ၍ ေသာ္ လည္းေကာင္း၊ အျခားအလုပ္ကိစၥျဖင့္ သြားရင္းလာရင္း ေတြ႕ျမင္၍ေသာ္လည္း ေကာင္း သီလမပ်က္ပါ။ သို႔ေသာ္ မျမင္-ျမင္ေအာင္ တမင္တကာ လွည့္၍မၾကည့္ရ။)၊ ဌာနာ- ကာမစိတ္ဓာတ္ တိုးပြားျခင္း၏ အေၾကာင္း ျဖစ္ေသာ မာလာ- ပန္းအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ဓာရဏ- ပန္ ဆင္ျခင္း၊ ဂႏၶ- နိမ္႔ရာအရပ္၌ ဖို႔သိပ္၍ရေကာင္းသည့္ သနပ္ခါး စေသာ နံသာပ်စ္၊ နံ႔သာေပ်ာင္းကို၊ မ႑န- ေက်ာက္ေပါက္မွစေသာ နိမ္႔ရာအရပ္၌ ဖို႔သိပ္ျခင္း၊ ၀ိေလပန- လိမ္းက်ံျခယ္လွယ္ျခင္းငွာ လည္းေကာင္း၊ အနံ႔ထုံျခင္းငွာလည္းေကာင္း၊ ရေကာင္းေသာ အေရာင္တင္ေဆး၊ ေရေမႊး၊ န႔ံသာဆီ၊ မ်က္ႏွာ ေခ်၊ ေပါင္ဒါကို၊ ၀ိဘူသန- လိမ္းက်ံျခယ္လွယ္ျခင္း၊ အန႔ံထံုျခင္း (ဆပ္ျပာ ေမႊးလည္း မတိုက္ေကာင္း။) တို႔ကို၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာ မိ- စိတ္၌ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဇ) ဥစၥာသယန- အေျခတစ္ေထာင့္ထြာထက္ရွည္ေသာ အိပ္ရာ ခုတင္ ကုလားထိုင္စသည့္ ျမင့္ေသာေနရာ၌ အိပ္ျခင္း၊ ေနထိုင္ျခင္း (လူႀကီးက ေအာက္အနိမ့္မွာေနလွ်င္ ဥပုသ္သည္ လူငယ္က အထက္အျမင့္၌ မေန ေကာင္း။)၊ မဟာသယန- ျမတ္ေသာေနရာ၌ အိပ္စက္ ေနထိုင္ ျခင္း၊ (ဤေနရာမ်ိဳးကား စည္းစိမ္အားေလ်ာ္စြာ ခံစားစံစားေလ့ရွိၾကသည့္ စည္းစိမ္ရွင္ၾကီး မ်ား၏ အိမ္မွာရွိတတ္ေသာ လက္ေလးသစ္မက အေမြးရွည္ေသာ သားေမြး အခင္း၊ ျခေသၤ့ သစ္ က်ား အ႐ုပ္မ်ားျဖင့္ ခမ္းနားဆန္းၾကယ္ေသာ သားေမြးအခင္း၊ ေရႊခ်ည္ ေငြခ်ည္ တို႔ျဖင့္ ခ်ဳပ္လုပ္အပ္ေသာ ပိုးအခင္း၊ လဲ၊ ၀ါဂြမ္းမ်ိဳး သြတ္ထားေသာ ေမြ႕ရာတို႔ ျဖစ္ၾက၏။) ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
ဥပုသ္သီလ (ဆယ္ပါးသီလ)၊
(က) ပါဏာတိပါတာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ခ) အဒိႏၷာဒါနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဂ) အျဗဟၼစရိယာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( င) သုရာေမရယ မဇၨပၸမာဒဌာနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ) ၀ိကာလေဘာဇနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဆ) နစၥ ဂီတ ၀ါဒိတ ၀ိသူက ဒႆန ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဇ) မာလာဂႏၶ ၀ိေလပန ဓာရဏ မ႑န ၀ိဘူသန႒ာနာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ်) ဥစၥာသယန မဟာသယနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ည) ဇာတ႐ူပ ရဇတပၸဋိဂၢဟဏာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
ဇာတ႐ူပ- ေရႊႏွင့္ ျပဳလုပ္ထားေသာ လက္၀တ္တန္ဆာမ်ား၊ ရဇတ- ေငြအသျပာတုိ႔ကုိ၊ ပဋိဂၢဟဏာ- ကိုင္တြယ္ခံယူျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရာ ေရွာင္ၾကဥ္ေၾကာင္းျဖစ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ေတာ္ကုိ သမာဒိယာမိ- ၿမဲၿမံစြာေဆာက္တည္ပါ၏။
မွတ္ခ်က္။ ။၁၀ပါးသီလတြင္ အထက္ကိုးပါမွ အနက္သည္ ရွစ္ပါးသီလအတုိင္းပင္ ျဖစ္ပါတယ္။
၄။ အရပ္ဆယ္မ်က္ႏွာ ေမတၱာပို႔ျခင္း၊
အေ႔ရွအရပ္၌ရွိေသာ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္းေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေ႔ရွေတာင္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
ေတာင္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေနာက္ေတာင္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေနာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေနာက္ေျမာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
ေျမာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အေ႔ရွေျမာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ အနႏၲစၾကာ၀ဠာအနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
အထက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ ထက္၀န္းက်င္ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အနႏၲနတ္ျဗဟၼာတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
ေအာက္အရပ္၌ရွိေသာ၊ ထက္၀န္းက်င္ အနႏၲစၾကာ၀ဠာ အပါယ္ဘံုသား အနႏၲသတၱ၀ါတို႔-
• ေဘးရန္ခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ေဒါသခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ဆင္းရဲခပ္သိမ္း ၿငိမ္းၾကပါေစ၊
• ႏွလံုးစိတ္၀မ္း ေအးခ်မ္းၾကပါေစ။
၅။ အမွ်ေ၀ျခင္း၊
ဤသို႔ျပဳရ၊ ျမတ္ပုညကို၊ ႀကီးထျမင့္ေခါင္၊ ျမင့္မိုရ္ေတာင္ဦး၊ မကက်ဴးသား၊ ေက်းဇူးအရွင္၊ ေမြးမိခင္ႏွင့္၊ ဖခင္တို႔အား၊ ရျငားပါေစ၊ အမွ်ေ၀၏။ မေသြနိစၥ၊ ဤကာယကို၊ ေစာင့္ထေပလတ္၊ ကိုယ္ေစာင့္နတ္လည္း၊ မလပ္ေစရ၊ ေပးေ၀ငွ၏။ မိတၱေဆြညာ၊ ဆရာသမား၊ ဘိုးဘြားကစ၊ ယမရာဇာ၊ ေဒ၀ါယကၡ၊ ဣႏၵဘုမၼာ၊ အာကာသနတ္၊ အထူးမွတ္၍၊ မျပတ္ပုည၊ ကုသလကို၊ ရၾကပါေစ၊ အမွ်ေ၀၏။ သေဗၺသတၱာ၊ သတၱ၀ါဟု၊ နာနာေလာက၊ အနႏၲတြင္၊ မျပတ္စဥ္ကာ၊ သတၱ၀ါသ၊ ဘံုကိုး၀ႏွင့္၊ ၀ိဉာဏ ဌိတိ၊ တည္ရွိခုနစ္ပါး၊ မ်ားစြာလံုးစံု၊ ဘံုသံုးဆယ့္တစ္၊ ျဖစ္ျဖစ္သမွ်၊ ေ၀ေနယ်အား၊ အမွ်ကုသိုလ္၊ ေပးေ၀လို၏။ ထိုကုသလ ျမတ္ပုညကို၊ အမွ်ရၾကသည္ျဖစ္ေစေသာ္။ ၀သုႏၵေရ ဤေျမပံသု၊ သီလာထုလည္း၊ သက္ေသအမႈ၊ တည္ေစေသာ္။
အားလံုး … (အမွ် အမွ် အမွ်… ယူေတာ္မူၾကပါကုန္ေလာ့။ သာဓု… သာဓု… သာဓု…)
(သံုးႀကိမ္အမွ်ေ၀၊ သံုးႀကိမ္သာဓုေခၚဆိုရန္)။
Subscribe to:
Comments (Atom)
