သူ ျမတ္တို႕ထံ၊ နာခံတရား၊ ေလွ်ာက္ထားေမးျခင္း၊ မျပဳပ်င္းက၊ ညံ့ဖ်င္းပညာ၊ ထံုထိုင္းစြာ၏၊ ၾကားနာဓမၼ၊ သုတေဖြစစ္၊ က်ိဳးျပစ္အေရး၊ ေလွ်ာက္ေမးတတ္စြာ၊ သူတကာမူ၊ ပညာၾကြယ္နက္၊ ဉာဏ္ထက္ျမတ္၏။


(မဃေဒ၀လကၤာ)
အၾကင္လူ ႔ရြာ၊ လူတကာတို႕၊ပညာသတိ၊ ကင္းကြာဘိလ်က္၊ မိမိတဏွာ၊ အ၀ိဇၨာမ်ိဳး၊ ေန ႔တိုင္းတိုး၍၊ အ႐ိုးသာရင့္၊ ဥာဏ္မပြင့္ဘူး။

(မဃေဒ၀လကၤာ)

ျမတ္ဗုဒၶေဟာၾကားေသာ အသက္ရွည္ေၾကာင္းတရား (၅) ပါး...

(၁) မိမိႏွင့္ သင့္ေလ်ာ္ေလ်ာက္ပတ္ေသာ ေဆး၀ါးဓာတ္စာ၊ အစားအေသာက္၊ အေနအထိုင္တို႕ႏွင့္သာ ျပဳမူေနထိုင္ စားေသာက္ျခင္း။ (၂) အတိုင္းအရွည္သိၿပီး ခ်င့္ခ်ိန္စားေသာက္တတ္ျခင္း။
(၃) ေၾကလြယ္ က်က္လြယ္ေသာ အစားအေသာက္ကိုသာ စားေသာက္ျခင္း။
(၄) ငါးပါးသီလၿမ ဲျခင္း။
(၅) ကလ်ာဏမိတၱ အေဆြခင္ပြန္းေကာင္းရွိျခင္း။

သူယုတ္မာႏွင့္သူေတာ္ေကာင္း

သူေတာ္ေကာင္းမွန္ ေကာင္းမႈကံ ျပဳရန္လြယ္ေပသည္။
သူေတာ္ေကာင္းမွန္ မေကာင္းကံ ျပဳရန္ခက္ေပသည္။
သူယုတ္မာမွန္ မေကာင္းကံ ျပဳရန္လြယ္ေပသည္။
သူယုတ္မာမွန္ ေကာင္းမႈကံ ျပဳရန္ခက္ေပသည္။

ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ သီတဂူဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး

လယ္တီဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏မွတ္သားဖြယ္ၾသ၀ါဒ...

လယ္တီဆရာေတာ္ဘုရားႀကီးက ေက်ာင္းအတြင္း ေသာက္ေရသံုးေရမ်ား ေန ႔စဥ္ ညအခ်ိန္၌ ျဖည့္ထားေလ႔ရွိရာ တစ္ေန ႔တြင္ တပည့္္သံဃာေတာ္မ်ား သိသြားၿပီး “ အရွင္ဘုရား...ေရကို တပည့္ေတာ္တို႕ဘဲ ျဖည့္ပါရေစဘုရား ၊ အရွင္ဘုရား ျဖည့္ထားတဲ႔ေရေတြကို တပည့္ေတာ္တို႕ မသံုးရက္ပါ ၊ မသံုးရဲပါဘုရား” ဟူ၍ ေလွ်ာက္ၾကားၾကေလရာ လယ္တီဆရာေတာ္ဘုရားႀကီးက ေအာက္ပါအတိုင္း မိန္ ႔ၾကားေလ၏- “တပည့္တို႕...ငါ့ကို သနားရင္ အသံုးျပဳၾကပါ။ ဒီလက္ေတြ ၊ ဒီေျခေတြနဲ ႔ တစ္သံသရာလံုး သားကြၽန္ ၊ မယားကြၽန္ ျဖစ္ခဲ႔ရ တာ။ ဒီဘ၀မွာေတာ႔ ဘုရားကြၽန္ ၊ သံဃာ႔ကြၽန္ ၊ သာသနာ႔ကြၽန္ ျဖစ္ပါရေစ” ဟူ၍ ျဖစ္၏။

ဆရာေတာ္အရွင္အာစာရာလကၤာရ ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ သူေတာ္ေကာင္းတို႕ႏွလံုးသားတရာေတာ္ ... မွ ေကာက္နႈတ္၏။
ကံ တည္းဟူေသာေရေတြ ခန္းေနၿပီ။ ငါး ႏွင့္တူေသာသတၱ၀ါေတြ ေသဘို႔နီးေနၿပီ။ ေသခါနီး ေပ်ာ္ေပ်ာ္ေနတယ္ ဆိုတာ ေခၚလို႕ေကာင္းပါ့မလား။ အခုအခ်ိန္ဟာျဖင့္ မေသရာရွာဘို႕ အခ်ိန္ေရာက္ပါၿပီ။ ေသတာထံုးစံဘဲလို႕ဘဲ ေျပာမေနပါနဲ႕ဦး။
မေသရာလည္း လမ္းခြဲရွိေနတယ္ ဆိုတာလည္း သတိထားပါဦး။

ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ အဂၢမဟာပ႑ိတ
မိုးကုတ္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး

သရဏဂံု၊ အာဇီ၀႒မကသီလ (မိမိဘာသာ) ေဆာက္တည္ျခင္း

ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစၦာမိ၊ ဓမၼံသရဏံ ဂစၦာမိ၊ သံဃံသရဏံ ဂစၦာမိ။
ဒုတိယမိၸ ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစၦာမိ၊ ဒုတိယမိၸ ဓမၼံသရဏံ ဂစၦာမိ၊ ဒုတိယမိၸ သံဃံသရဏံ ဂစၦာမိ။
တတိယမိၸ၊ ဗုဒၶံ သရဏံ ဂစၦာမိ၊ တတိယမိၸ ဓမၼံသရဏံ ဂစၦာမိ၊ တတိယမိၸ သံဃံသ ရဏံ ဂစၦာမိ။

အနက္။ ။ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္းပုန္း ေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ သံဃံ- အရိယာသံဃာေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။

ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္း ေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္း ကပ္ပါ၏။ ဒုတိယမိၸ- ႏွစ္ႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ သံဃံ- အရိယာသံဃာေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုး ကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။

တတိယမိၸ- သံုးႀကိမ္ေျမာက္လည္း၊ ဗုဒၶံ- ျမတ္စြာဘုရားကို၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ ဓမၼံ- တရားေတာ္ျမတ္ကို၊ သရဏံ- ကိုး ကြယ္လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ပါ၏။ သံဃံ- အရိယာသံဃာ ေတာ္ျမတ္ကုိ၊ သရဏံ- ကိုးကြယ္ လဲေလ်ာင္း ပုန္းေအာင္းမွီခိုရာဟူ၍၊ ဂစၦာမိ- မွီ၀ဲဆည္းကပ္ ပါ၏။

(က) ပါဏာတိပါတာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ခ) အဒိႏၷာဒါနာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဂ) ကာေမသုမိစၦာစာရာ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။

( င) ပိသုဏ၀ါစာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( စ) ဖရုသ၀ါစာ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
(ဆ) သမၹပၸလာပါ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။
( ဇ) မိစၦာဇီ၀ါ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ သမာဒိယာမိ။

အနက္။ ။(က) ပါဏာတိပါတာ- သူတစ္ပါးအသက္ကိုသတ္ျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာ ပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ျမဲစြာေဆာက္ တည္ပါ၏။
(ခ) အဒိႏၷာဒါနာ- မေပးအပ္ေသာ သူ႔ဥစၥာကို ခိုးယူျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ျမဲစြာေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဂ) ကာေမသုမိစၦာစာရာ- ကာမဂုဏ္တို႔၌ ကဲ႔ရဲ႕ထိုက္စြာ ယုတ္မာေသာအက်င့္မွ၊ ေ၀ရ မဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဃ) မုသာ၀ါဒါ- မဟုတ္မမွန္ေသာစကားကို ေျပာဆိုျခင္းမွွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(င) ပိသုဏ၀ါစာ- ကုန္းေခ်ာစကားကို ေျပာဆိုျခင္းမွွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရ ေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(စ) ဖရုသ၀ါစာ- ၾကမ္းတမ္းေသာစကားကို ေျပာဆိုျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။
(ဆ) သမၹပၸလာပါ- အက်ိဳးမရွိသိမ္ဖ်င္းေသာစကားကို ေျပာဆိုျခင္းမွ၊ ေ၀ရမဏိသိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ သိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ၿမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ ၏။
(ဇ) မိစၦာအာဇီ၀ါ- မွားယြင္းေသာအသက္ေမြးျခင္းမ်ားျဖစ္ၾကသည့္-
( ၁) သတၱ၀ါေတြေသေစႏိုင္ေသာ လက္နက္မ်ားကုန္ကူးျခင္း၊
( ၂) သတၱ၀ါေတြေသေစႏိုင္ေသာ အဆိပ္မ်ားကုန္ကူးျခင္း၊
( ၃) သား၊ ငါးမ်ားကုန္ကူးျခင္း၊
( ၄) အရက္ေသစာမ်ားကုန္ကူးျခင္း၊
( ၅) ကြၽန္အျဖစ္၊ ျပည့္တန္ဆာအျဖစ္အသံုးျပဳရန္ လူမ်ားကုန္ကူးျခင္း တို႔မွ၊ ေ၀ရမဏိ သိကၡာပဒံ- ေရွာင္ၾကဥ္ရေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာသိကၡာပုဒ္ကို၊ သမာဒိယာမိ- စိတ္၌ျမဲစြာ ေဆာက္တည္ပါ၏။



မွတ္ခ်က္။ ။
( စာဖက္သူတစ္ေယာက္ ၏ေတာင္းဆုိခ်က္အရ ညစာ စားလို႕ရေသာ ရွစ္ပါးသီလ (အာဇီ၀႒မကသီလ) ကိုေရးသားလိုက္ရပါသည္။ စာဖက္သူ အားလံုး မိမိတည္ေဆာက္ၿပီးေသာသီလမ်ားကို ပိုမိုေလးနက္စြာေစာင့္ထိန္းၿပီး မရွိေသးေသာ သီလမ်ားကိုလည္း ေဆာက္တည္၍ နိဗၺာန္ မဂ္ဖိုလ္သို႔ လွ်င္ျမန္စြာ မ်က္ေမွာက္ျပဳႏုိင္ၾကပါေစ။)
အိုးလုပ္သမား၊ ျပဳလုပ္ထားသည့္၊ စားစားႀကီးငယ္၊ အိုးသြယ္သြယ္သည္၊ တကယ္ေနာက္ဆံုး၊ ပ်က္ကဲ႔သုဥ္းသို႔၊ တစ္ထံုးထို႔တူ၊ သတၱ၀ါဟူသမွ်၊ အနႏၲ၏၊ ဇီ၀သမုတ္၊ နာမ္ႏွင့္႐ုပ္လည္း၊ မုခ်ေနာက္ဆံုး၊ ေသပ်က္သုဥ္းသည္၊ အားလံုး အနိစၥပါတကား။


(ပရမတၴသ႐ူပေဘဒနီ-ဒု)
အျပစ္ကင္းကြာ၊ စိတ္ခ်မ္းသာ၊ မွတ္ပါကုသိုလ္ သေဘာတည္း။

“ဓမၼဒူတ ဆရာေတာ္အရွင္ေဆကိႏၵ”
ေလာကီစစ္ပြဲ၌ ... ကင္းသမား၏ေပါ့ေလ်ာ႔မႈေၾကာင့္ တစ္တပ္လံုးျပဳတ္ရသကဲ႔သို႔
ေလာကုတၱရာစစ္ပြဲ၌ ...သတိတရား ေပါ့ေလ်ာ႔မႈေၾကာင့္ ကိေလသာရန္သူတို႔၏ ႏွိပ္စက္ျခင္းကို ခံရ၏။

(မဂၤလာနိဒါန္းစာအုပ္မွ ေကာက္ႏႈတ္၏။)
ပ်ားကိုပံုျပဳ၊ ျခကိုတု၊ ရမႈဥစၥာရတနာ။
သင္ၾကားပညာ၊ ပစၥည္းရွာ၊ ပမာပ်ားသတၱ၀ါ။

ဆရာေတာ္ ဦးေဃာသိတ
ကိေလယုတ္မာ၊ ဓမၼတာ၌၊ အာသာငတ္ငတ္၊ ႀကီးရမၼက္ႏွင့္၊ ကလက္ကလိန္း၊ ဥာဏ္မထိန္းဘဲ၊ မိန္းမႏိုင္ငံ၊ ဆက္ဆံရစ္မူး၊ အလိုက္ၾကဴးက၊ ညစ္ညဴးဆိုး၀ါး၊
အျပစ္မ်ား၏။


(မဃေဒ၀လကၤာ)

ကိစၥတစ္ခု မျပဳက်င့္မီ...

မိမိျပဳက်င့္ရမည့္ ထိုကိစၥသည္ ဘုရားအဆံုးအမေတာ္ႏွင့္ ကိုက္၏၊ မကိုက္၏ ဦးစြာ သတိ၊ သမၸဇဥ္ဥာဏ္
၀င္လ်က္က ခ်င့္တိုက္ၾကည့္။ ဘုရားကသာ ေထာက္ခံ ေလွခြက္ခ်ည္းက်န္ အလံမလွဲႏွင့္။

(ဓမၼနီတိကထာ)
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္မဟာေဗာဓိၿမိဳင္ဆရာေတာ္

အိုသည့္တိုင္ေအာင္ ေကာင္းသည့္တရား (၄) ပါး...

(၁) သီလရွိျခင္း။ သီလ (အက်င့္သီလေကာင္း) ရွိျခင္းေၾကာင့္-
(က) အျပစ္ကင္းေသာခ်မ္းသာကို ရ၏။
( ခ) ကိုယ္႔ကိုယ္ကို အျပစ္တင္သည့္ေဘးမွ လြတ္၏။
( ဂ) သူတစ္ပါးတို႔ အျပစ္တင္သည့္ေဘးမွလည္း လြတ္၏။
(၂) သဒၶါရွိျခင္း။ သဒၶါ ( ဘုရား ၊ တရား ၊ သံဃာ အေပၚ၌ ယံုၾကည္မႈ) ရွိျခင္းေၾကာင့္- (က) ဘ၀၏ အခက္အခဲမွန္သမွ်ကို လြန္ေျမာက္၏။
( ခ) သံသရာ ၀ဲၾသဃမွ လြတ္ေျမာက္၏။
(၃) ပညာရွိျခင္း။ ပညာ (အေသးစိတ္ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း နားလည္မႈ ၊ သိမႈ) ရွိျခင္းေၾကာင့္-
(က) တန္ဘိုးအရွိဆံုးရတနာကို ပိုင္ဆိုင္ထားသူ ျဖစ္၏။
( ခ) လြတ္ေျမာက္ေသာ ခ်မ္းသာကို ခံစားရ၏။
(၄) ပုညရွိျခင္း။ ပုည (ဒါန ၊ သီလ ၊ ဘာ၀နာစေသာ ကုသိုလ္ေကာင္းမႈ) ရွိျခင္းေၾကာင့္- (က) ရန္သူမ်ိဳးငါးပါး မဖ်က္ဆီးႏိုင္ေသာဥစၥာကို ပိုင္ဆိုင္ထားသူ ျဖစ္၏။

(ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ သီတဂူဆရာေတာ္ႀကီး၏ “အိုသည့္တိုင္ေအာင္ ေကာင္းသည့္တရားေတာ္” မွ ေကာက္ႏႈတ္၏။)
သူ႕ကိုမမွား၊ မလွည့္စားႏွင့္၊ စကားစျမည္ ၊ ျမြက္သည္စစ၊ ေျပာသမွ်ကို မွန္လွေစ။


ဆရာေတာ္ အရွင္မဟာသီလ၀ံသ
မနာလိုကင္း ၊ ၀န္တိုရွင္း ၊ လက္ငင္းခ်မ္းသာသည္။

ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မဟာစည္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး
ဓမၼဒါနဟာ အမတဒါနပါ။ တရားအလွဴဟာ မေသျခင္းအလွဴပါ။ သူတစ္ပါးကို တရားေပးလွဴရင္... သူတစ္ပါးကိုမေသျခင္း ေပးလွဴရာ ေရာက္ပါတယ္။ မေသ ဓာတ္ေပးအပ္ရာ ေရာက္ပါတယ္။ မေသေအာင္ လုပ္ေပးရာေရာက္ပါတယ္။ သူတစ္ပါးကိုမေသေအာင္ လုပ္ေပးရတဲ႔ အလုပ္ေလာက္ ေကာင္းတဲ႔အလုပ္မ်ိဳး ေလာကမွာ
ရွိႏိုင္ပါဦးမလား။


ဆရာေတာ္ အရွင္ဆႏၵာဓိက
ဟုတ္ေသာအႀကံ၊ မွန္ေသာအက်င့္၊ သင့္ေသာအယူ၊ ျဖဴေသာႏွလံုး၊ သူေတာ္ထံုးကို၊ စြဲသံုးေသာေထြ မွန္လွေစ။


ဆရာေတာ္ အရွင္မဟာရ႒သာရ
အမွတ္မွားေတာ႔ အသိမွားတယ္။ အသိမွားေတာ႔ အယူမွားတယ္။ အမွားသံုးခ်က္နဲ႔ဘဲ လမ္းဆံုးေတာ႔ ေသမင္းႏိုင္ငံမွာ ေသမင္းခႏၶာ ထိုးအပ္ရတယ္။ ထို အမွားသံုးခ်က္ မလြတ္ေသးသ၍ အပါယ္မလြတ္ႏိုင္ေသး။


ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ မိုးကုတ္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ အေခၚရွိႏွင့္ တကယ္ရွိ အရွိႏွစ္ပါးခြဲျခားရန္တရားေတာ္ မွ...
လုပ္သင့္တာကို လုပ္ႏိုင္သေလာက္လုပ္ပါ။ လုပ္ႏိုင္တယ္ဆိုၿပီးမွ မလုပ္သင့္တာကို မလုပ္ပါနဲ႔။

ဆရာေတာ္ အရွင္အာစာရာလကၤာရ